breaking newsNEA TAΞΗ ΠΡΑΓΜΑΤΩΝΥΓΕΙΑ-ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Η κοινωνία αρρωσταίνει καθημερινά όλο και περισσότερο

 

 

Ο κορωνοϊός, ο αόρατος εχθρός που μας στοιχειώνει εδώ και δέκα μήνες. Τα μέτρα, οι περιορισμοί, οι δεκάδες άνθρωποι στα νοσοκομεία, οι δεκάδες, δυστυχώς, άνθρωποι στις ΜΕΘ, η καθημερινή αναγγελία θανάτων… η απώλεια θέσεων εργασίας, η οικονομική στενότητα που προκάλεσε η πανδημία, το άγχος των γονιών που μεταφέρεται στα παιδιά, ο εγκλεισμός και η απομόνωση των ηλικιωμένων που οδηγούνται στην κατάθλιψη… η αγωνία των νέων που δεν βλέπουν μπροστά τους βίον ανθόσπαρτο.

Το αποτύπωμα στην ψυχολογία των ανθρώπων, κάθε ηλικίας, βαθύ. «Αρνητικά συναισθήματα, θυμός, απόγνωση, φόβος… κοινωνικός αποκλεισμός, μοναξιά». Ακόμα και ο θρήνος για τον θάνατο δικών μας ανθρώπων «ανολοκλήρωτος», το τελευταίο αντίο «απαγορεύεται» όταν στη μέση μπαίνει ο ιός που «κλείδωσε» τον πλανήτη. 

Οι απαγορεύσεις, οι περιορισμοί, τα πρέπει και τα μη, έχουν εισβάλει στη ζωή μας από τον περασμένο Μάρτιο. Μέρα με την ημέρα, μήνα με τον μήνα, σκαλίζουν την ψυχή και το μυαλό μας.

Τα επακόλουθα όλου αυτού που ζούμε, «θα τα ζούμε για αρκετά χρόνια μετά» εξηγεί στον «Φ» ο Καθηγητής Κοινωνιολογίας Κωνσταντίνος Φελλάς. «Ζούμε ένα συνδυασμό δεδομένων. Από τη μια είναι το υγειονομικό κομμάτι. Η πανδημία, οι ασθενείς, οι θάνατοι. Από την άλλη είναι η φυσική αποστασιοποίηση, ο αποκλεισμός, η μοναξιά, ο φόβος να μην προσβληθεί κάποιος από τον ιό, και μετά έχουμε και την οικονομική πτυχή: Απώλεια εισοδημάτων και επαγγελματική αβεβαιότητα». Όλα αυτά μαζί, «αναπόφευκτα θα έχουν μια μακροχρόνια επίπτωση στην ψυχολογία των ανθρώπων». 

Στην κάθε ομάδα πολιτών και σε κάθε ηλικιακή ομάδα, οι επιπτώσεις στην ψυχολογία είναι διαφορετικές, ωστόσο, «το αποτύπωμα της πανδημίας είναι σε όλες τις περιπτώσεις εξίσου βαθύ».

Προσθέτει ωστόσο, «μέσα σε όλα αυτά που ζούμε και θα ζήσουμε το επόμενο διάστημα, πρέπει να ψάξουμε και να βρούμε, αυτά που αποκομίσαμε. Έτσι, θα μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε τα επακόλουθα και με αυτό τον τρόπο, δεν θα ξεχάσουμε τα όσα βιώσαμε και δεν θα παραγράψουμε αυτούς που έφυγαν».

Μεγαλώνει μια γενιά παιδιών, που δεν βλέπει μπροστά της ανοικτούς ορίζοντες

Μετά την κατηγορία των ηλικιωμένων, έρχονται τα παιδιά. «Αυτή η γενιά, δεν θα βιώσει τον πόλεμο και την εισβολή, όπως εμείς τα έχουμε ζήσει, αλλά βιώνει την πανδημία και μπορεί τα παιδιά να μη διατρέχουν κίνδυνο από τον κορωνοϊό, αφού όπως βλέπουμε ακόμα και να προσβληθούν από τον ιό δεν κινδυνεύουν ή δεν αναπτύσσουν καν συμπτώματα, αλλά, το αποτύπωμα της πανδημίας στην ψυχολογία τους, μένει». 

Τα παιδιά, «στις πιο μικρές ηλικίες, ζουν μαζί με τους μεγάλους τον εγκλεισμό και την αποστασιοποίηση. Βιώνουν με άγχος όλη αυτή την κατάσταση, ιδιαίτερα εάν οι γονείς τους ζουν στην επαγγελματική αβεβαιότητα ή έχουν μειωθεί τα εισοδήματά τους λόγω των μέτρων και περιορισμών». 

Για τα μεγαλύτερα παιδιά και τους νεαρούς ενήλικες, «το μέλλον είναι αβέβαιο και αυτό το νιώθουν. Η νέα γενιά, μεγαλώνει με την προοπτική ότι το αύριο θα είναι χειρότερο από το σήμερα και όλα αυτά μεταφράζονται σε ανησυχία. Δημιουργείται ένα αίσθημα ότι η ζωή περνά από δίπλα τους». Επιπρόσθετα, «παρακολουθούν και όλα τα υπόλοιπα που συμβαίνουν στην κυπριακή πραγματικότητα. Τα όσα αφορούν τη διαφθορά, την κρίση των θεσμών και όλα αυτά μεταφράζονται σε αισθήματα ή ακόμα και ξεσπάσματα βίας και θυμού». 

Για τη μεγάλη ομάδα των ενηλίκων

«Θυμός, απόγνωση, αβεβαιότητα, απομόνωση, φόβος. Αρνητικά συναισθήματα «που δημιουργούνται στον κάθε ένα ως επακόλουθο των όσων βιώνουμε εδώ και δέκα μήνες».

Το παράδοξο είναι, «ότι σε αυτή την πανδημία, έχει ενδυναμωθεί η έννοια της οικογένειας αλλά και της κοινωνικής επαφής, μέσα από τις δυνατότητες που μας παρέχει η τεχνολογία».

Από την άλλη όμως, «η απομόνωση και η μοναξιά παραμένουν σε συνδυασμό με την οικονομική πτυχή η οποία επίσης αφήνει βαθύ αποτύπωμα στην ψυχολογία των πολιτών».

«Αυτά που λένε και ο τρόπος που ενεργούν οι πολίτες δεν πρέπει να περνούν απαρατήρητα. Πρέπει να τα δούμε, να τα μελετήσουμε, να τα αντιμετωπίσουμε μέσα από δράσεις και ενέργειες που θα βοηθήσουν στη συνέχεια στην ανάκαμψη της κοινωνίας». 

Δεν πρέπει να ξεχάσουμε το 2020

Πρέπει να διαγράψουμε το 2020;

Η απάντηση είναι ξεκάθαρα «όχι». «Τουναντίον, πρέπει να το κρατήσουμε στη μνήμη μας. Εάν το ξεχάσουμε είναι σαν να αρνούμαστε αυτά που ζήσαμε και αυτούς τους ανθρώπους που έχουν πεθάνει. Πρέπει οι εμπειρίες που αποκομίσαμε να μας «ξυπνούν» για να μην εφησυχαζόμαστε και επαναπαυόμαστε μέσα στον πλασματικό κόσμο της μυθοπλαστικής πολυτέλειας και του ευδαιμονισμού». Το 2020, «πρέπει να μας κάνει να επαναπροσδιορίσουμε τις κοινωνικές συντεταγμένες μας και να βρούμε τα σημαντικά πράγματα στη ζωή μας. Να αναπτύξουμε τον σεβασμό και την αλληλεγγύη στον διπλανό μας και να διατηρήσουμε την ελπίδα μας. Το 2020, πρέπει να είναι εκεί, και να μας κάνει καλύτερους ανθρώπους».

Σε μερικά χρόνια, «μπορεί να έρθει μια άλλη πανδημία. Στη ζωή μας έρχονται διαφόρων ειδών «πανδημίες», δεν μπορούμε να τα διαγράφουμε όλα και δεν είναι σωστό. Σοφία θα μας χαρακτηρίζει, αν κρατήσουμε τη μνήμη μας, και να θυμόμαστε και τιμάμε αυτούς που χάσαμε, είτε τους γνωρίζαμε, είτε όχι».

Υπάρχουν άνθρωποι πίσω από τις ψυχρές στατιστικές 

Η πιο ευάλωτη ίσως ομάδα, από όλες τις απόψεις, είναι τα ηλικιωμένα άτομα. Από τη μια κινδυνεύουν περισσότερο από όλους, από αυτόν καθαυτό τον κορωνοϊό, και από την άλλη, «μέσα από παγκόσμιες έρευνες και μελέτες βλέπουμε ότι αποτελούν και την πιο ευάλωτη κατηγορία σε θέματα ψυχολογίας». 

Καθημερινά, «ακούμε και διαβάζουμε νούμερα και στατιστικές. Συνεχώς ακούμε αναγγελίες θανάτων. Αριθμούς και σύνολα. Πίσω από αυτές τις ψυχρές στατιστικές και τα νούμερα υπάρχουν οικογένειες. Υπάρχει μια σύντροφος ή ένας σύντροφος, παιδιά που δεν είχαν ευκαιρία να αποχαιρετίσουν τους δικούς τους και να πουν το τελευταίο τους αντίο και παραλαμβάνουν απλά μια σορό σε έναν σάκο. Αυτό σημαίνει ότι μένει ένα «ανοικτό» ή «ανολοκλήρωτο πένθος». Ένα κενό στην ψυχολογία αυτών που μένουν πίσω». 

Από την άλλη, «οι θάνατοι αυτοί αφορούν τους ηλικιωμένους μας και οι περισσότεροι ξεχνάμε πως όταν ένας ηλικιωμένος πεθαίνει, καίγεται μαζί του και μια ολόκληρη ‘βιβλιοθήκη’, με σοφία και εμπειρίες δεκαετιών». Αυτοί οι άνθρωποι, «φεύγουν αθόρυβα, χωρίς να έχουμε την ευκαιρία να τους σφίξουμε το χέρι και να τους αποχαιρετίσουμε».

Αν βρίσκονται στα σπίτια τους, «ζουν μόνοι τους, απομονωμένοι υπό τον φόβο του κορωνοϊού. Όμως χρειάζονται συντροφιά. Χρειάζονται στήριξη, ειδικά αυτή την περίοδο που διανύουμε».

«Αυτή την ομάδα ανθρώπων πρέπει να τη σεβαστούμε. Να την έχουμε συνεχώς στο μυαλό μας», τόνισε ο Καθηγητής, προσθέτοντας ότι «δυστυχώς είναι ένα θέμα το οποίο σχετίζεται και με το πώς βλέπει η κοινωνία μας τους ηλικιωμένους».

Γενικά ως Πολιτεία, «ήρθε η ώρα να αγκαλιάσουμε τους ηλικιωμένους μας. Υπάρχουν σε εξέλιξη διάφορες δράσεις αλλά θεωρώ ότι πρέπει να εντείνουμε τις προσπάθειες μας».

Ετοιμάζει τις προτάσεις της η ειδική Επιτροπή

Μιλώντας ως πρόεδρος της ειδικής επιτροπής που συστάθηκε λίγο πριν τα Χριστούγεννα, με στόχο την ψυχολογική στήριξη των πολιτών, ο κ. Φελλάς, ανέφερε ότι «αυτή τη στιγμή βρίσκονται υπό επεξεργασία κάποιες συγκεκριμένες δράσεις οι οποίες θα τεθούν εντός των επόμενων εβδομάδων ενώπιον του υπουργού Υγείας». 

«Η εφαρμογή των προτάσεων αυτών, πρόσθεσε, «θα εξαρτηθεί από το υπουργείο Υγείας», και σίγουρα, «πρέπει να πούμε ότι με τις δράσεις αυτές, σίγουρα δεν θα λυθεί το πρόβλημα. Αλλά τουλάχιστον θα προωθηθούν κάποιες ενέργειες που θα βοηθήσουν στην ψυχολογική ανάκαμψη των πολιτών». 

Αναφέρεται ότι στόχος της σύστασης της εν λόγω Επιτροπής, σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του υπουργείου Υγείας, είναι «η ανάληψη δράσεων και επεμβάσεων με ανθρωποκεντρικό χαρακτήρα για την ψυχολογική ανάκαμψη των πολιτών».

Το έργο της Επιτροπής, «θα επικεντρωθεί σε καθορισμένους πυλώνες, αποσκοπώντας στη συμβουλευτική αρωγή προς το υπουργείο Υγείας για την ανάληψη δράσεων με στόχο την πρόληψη και ελαχιστοποίηση των αρνητικών συνεπειών από την πανδημία στην ψυχική υγεία».

Μαριλένα Παναγή   

philenews

Related Articles

Back to top button