Σκληρή, αιχμηρή και χωρίς περιστροφές ήταν η παρέμβαση του Γιώργου Αϋφαντή στην εκπομπή Review με την Ιρένα Αργύρη στη Ναυτεμπορική TV. Ο έμπειρος διπλωματικός αναλυτής επιχείρησε να αποδομήσει τόσο την επικοινωνιακή στρατηγική των ΗΠΑ απέναντι στο Ιράν όσο και τις δυτικές «βεβαιότητες» για την έκβαση της σύγκρουσης.
«Ο Τραμπ δεν καταλαβαίνει με ποιους μιλά»
Αναφερόμενος στο μήνυμα του Ντόναλντ Τραμπ προς τον ιρανικό λαό και τους Φρουρούς της Επανάστασης, ο Αϋφαντής ήταν κατηγορηματικός:
«Με μία λέξη, ο πρόεδρος Τραμπ δεν καταλαβαίνει με ποιους μιλά».
Όπως υποστήριξε, το πρόβλημα δεν είναι προσωπικό, αλλά δομικό: η αμερικανική διπλωματία και οι υπηρεσίες πληροφοριών έχουν αποκοπεί από την ιρανική κοινωνία εδώ και δεκαετίες, στηριζόμενες σε εξόριστους και σε πληροφορίες τρίτων χωρών. Το αποτέλεσμα, κατά τον ίδιο, είναι μια ανάγνωση της ιρανικής πραγματικότητας που δεν λαμβάνει υπόψη το ιστορικό βάθος και την πολιτισμική αυτοσυνείδηση του ιρανικού έθνους.
«Δεν πολεμάς ένα καθεστώς – Πολεμάς μια αυτοκρατορική συνείδηση»
Ο Αϋφαντής επέμεινε ότι στη Δύση αντιμετωπίζουμε το Ιράν ως «καθεστώς», ενώ πρόκειται για έθνος με αυτοκρατορική ιστορική μνήμη.
Υπενθύμισε μάλιστα την περίοδο ρωσοβρετανικής επιρροής στις αρχές του 20ού αιώνα και τις τραυματικές εμπειρίες λιμού και ξένης παρέμβασης, τονίζοντας ότι τέτοιες μνήμες δεν επιτρέπουν «συμφωνίες τύπου πάρτε τα λεφτά και φύγετε».
Κατά την ανάλυσή του, το Ιράν ποντάρει στη φθορά:
-
Στην αδυναμία Ισραήλ και ΗΠΑ να αντέξουν σε βάθος χρόνου.
-
Στην αβεβαιότητα που μπορεί να δημιουργήσει στο Στενό του Ορμούζ.
-
Στην αύξηση του κόστους ενέργειας που θα πλήξει κυρίως την Ευρώπη.
«Δεν χρειάζεται να το κλείσουν με αλυσίδα. Αρκεί να χτυπιέται ένα στα τέσσερα πλοία. Ποιος εφοπλιστής θα ρισκάρει;»
«Δεν υπάρχει εφαρμογή που ρίχνει καθεστώτα από τον αέρα»
Απαντώντας στο σενάριο κατάρρευσης του ιρανικού καθεστώτος μέσω συνδυασμού στρατιωτικών πληγμάτων και κοινωνικών κινητοποιήσεων, ο Αϋφαντής ήταν επιφυλακτικός:
«Δεν υπάρχει εφαρμογή που να ρίχνει καθεστώτα μόνο από τον αέρα. Αν θέλεις αλλαγή, πρέπει να αποβιβαστείς στο έδαφος».
Σχολίασε μάλιστα ότι αν η Μοσάντ καταφέρει να λειτουργήσει ως κοινωνικός καταλύτης εξέγερσης, «θα είναι η πρώτη μυστική υπηρεσία στην ιστορία που το πέτυχε».
Ελληνοτουρκικά: «Η τιμή των ήρεμων νερών»
Το δεύτερο μέρος της παρέμβασής του ήταν ακόμη πιο αιχμηρό, καθώς αναφέρθηκε στην πρόσφατη τουρκική επιστολή στον ΟΗΕ και στη ρήτρα της συμφωνίας με την ExxonMobil νότια της Κρήτης.
Ο Αϋφαντής άφησε σαφείς αιχμές ότι η διατύπωση περί ενδεχόμενης μεταβολής κυριαρχίας αποτελεί «αντίτιμο των ήρεμων νερών», δηλαδή έμμεσο άνοιγμα διαπραγμάτευσης για μελλοντική πολιτική διευθέτηση.
«Είναι ψέματα ότι πρόκειται για τεχνική διατύπωση. Θα μπορούσε να υπάρχει ρητή πρόβλεψη ότι η κυριαρχία δεν μεταβάλλεται. Δεν υπάρχει».
Έκανε λόγο για «δια της παραλείψεως έγκλημα», υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα αποφεύγει να ασκήσει κυριαρχικά δικαιώματα, όπως η επέκταση στα 12 ναυτικά μίλια, σε μια συγκυρία που η Τουρκία έχει στραμμένη την προσοχή της αλλού.
Η παρέμβασή του έκλεισε με την επισήμανση ότι «είναι πολύ νωρίς για συμπεράσματα» για την έκβαση της σύγκρουσης, δανειζόμενος τη φράση του Τσου Εν Λάι για τη Γαλλική Επανάσταση: «Too early to say».