Η νέα, τρίτη έκδοση της μελέτης του πρώην Προέδρου της Δημοκρατίας και ακαδημαϊκού Προκοπίου Παυλοπούλου, με τίτλο «Τα Συνταγματικά Θεμέλια του Νεότερου Ελληνικού Κράτους», κυκλοφορεί την Παρασκευή 3 Απριλίου 2026 από τις εκδόσεις «Ευρασία», σε αναθεωρημένη και επαυξημένη μορφή, επιχειρώντας να φωτίσει ακόμη βαθύτερα τις ιστορικές και θεσμικές ρίζες της νεότερης ελληνικής κρατικής συγκρότησης.
Η νέα έκδοση εμπλουτίζεται με δύο βασικές θεματικές ενότητες, που δίνουν μεγαλύτερο ιστορικό και συνταγματικό βάθος στο έργο. Η πρώτη αφορά την καθοριστική συμβολή του Ιωάννη Καποδίστρια στην ίδρυση του Νεότερου Ελληνικού Κράτους. Μέσα από τεκμηριωμένη ανάλυση αναδεικνύεται ο τρόπος με τον οποίο ο πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδας παρενέβη μεθοδικά και επίμονα προς τις Μεγάλες Δυνάμεις της εποχής —την Αγγλία, τη Γαλλία και τη Ρωσία— συμβάλλοντας αποφασιστικά ώστε η Ελλάδα να αναγνωριστεί τελικά, με το Πρωτόκολλο του Λονδίνου του 1830, ως το πρώτο ανεξάρτητο και αυτόνομο Έθνος-Κράτος της τότε Ευρώπης.
Η δεύτερη νέα ενότητα στρέφεται στα Θεμελιώδη Δικαιώματα του Ανθρώπου όπως αυτά αποτυπώθηκαν στα πρώτα επαναστατικά Συντάγματα μετά το 1821. Ειδικότερα, η μελέτη εξετάζει το «Προσωρινόν Πολίτευμα της Επιδαύρου» του 1822, τον «Νόμον της Επιδαύρου» ή Σύνταγμα του Άστρους του 1823 και το «Πολιτικόν Σύνταγμα της Ελλάδος» της Τροιζήνας του 1827. Μέσα από αυτή την προσέγγιση αναδεικνύεται ότι οι αγωνιζόμενοι Έλληνες δεν πολέμησαν μόνο για την εθνική ανεξαρτησία, αλλά και για μια οργανωμένη πολιτεία με σαφές θεσμικό αποτύπωμα, βαθιά συνδεδεμένο με την έννοια της ελευθερίας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην πνευματική παρακαταθήκη του Ρήγα Φεραίου, καθώς η μελέτη επισημαίνει ότι τα πρώτα ελληνικά συνταγματικά κείμενα αντλούν έμπνευση από τη Διακήρυξη «Των Δικαίων του Ανθρώπου» του «Ρήγα του Φιλοπάτριδος». Παράλληλα, επιχειρείται μια συγκριτική αποτίμηση της κανονιστικής ποιότητας αυτών των ρυθμίσεων σε σχέση τόσο με τη Γαλλική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη του 1789 όσο και με το αμερικανικό Bill of Rights, δηλαδή τις διατάξεις περί δικαιωμάτων που ενσωματώθηκαν μετά την αναθεώρηση του 1791 στο Σύνταγμα των ΗΠΑ του 1787.
Με αυτή τη νέα έκδοση, ο Προκόπης Παυλόπουλος επανέρχεται σε ένα πεδίο όπου η ιστορία, το συνταγματικό δίκαιο και η εθνική αυτογνωσία συναντιούνται. Το βιβλίο δεν στέκεται μόνο στην τυπική αποτύπωση θεσμών και κειμένων, αλλά επιχειρεί να δείξει ότι το Νεότερο Ελληνικό Κράτος θεμελιώθηκε πάνω σε μια διπλή βάση: αφενός στον σκληρό αγώνα για εθνική ανεξαρτησία και αφετέρου στην πρώιμη, αλλά ώριμη για την εποχή της, συνταγματική αντίληψη περί ελευθερίας, δικαιωμάτων και πολιτικής οργάνωσης.
