Τις βαθιές γεωπολιτικές ανατροπές που προκαλεί η σύγκρουση μεταξύ Ισραήλ και Ιράν ανέλυσε ο Γιάννης Θεοδωράτος στην 379η εκπομπή «Με το κλειδί της Ιστορίας» στο BlueSky. Ο γνωστός αναλυτής υποστήριξε ότι το 2026 εξελίσσεται ήδη σε ιστορικό έτος-ορόσημο, καθώς οι εξελίξεις στην ευρύτερη Μέση Ανατολή οδηγούν σε νέα ισορροπία ισχύος, ενώ ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στην επιστροφή της Ελλάδας ως στρατηγικού παίκτη στην Ανατολική Μεσόγειο.
«Ο χάρτης της Μέσης Ανατολής επαναχαράσσεται»
Ο Γιάννης Θεοδωράτος τόνισε ότι η επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του ιρανικού καθεστώτος σηματοδοτεί μια βαθιά γεωπολιτική μεταβολή, η οποία αρχικά θα επηρεάσει την ισορροπία ισχύος και ενδεχομένως αργότερα ακόμη και τα σύνορα στην περιοχή.
Όπως ανέφερε, το Ιράν επιχείρησε επί δεκαετίες να αναδειχθεί σε κυρίαρχη δύναμη του σιιτικού κόσμου δημιουργώντας έναν «διάδρομο επιρροής» που εκτείνεται από την Τεχεράνη μέχρι τη Μεσόγειο μέσω Ιράκ, Συρίας και Λιβάνου, αξιοποιώντας πολιτοφυλακές, το καθεστώς Άσαντ και τη Χεζμπολάχ.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον ίδιο, το κομβικό σημείο ήταν η 7η Οκτωβρίου 2023, όταν η επίθεση της Χαμάς προκάλεσε την ισραηλινή αντεπίθεση που οδήγησε στην ευρύτερη σύγκρουση της περιοχής.
Η «Λερναία Ύδρα» του Ιράν
Ο αναλυτής χρησιμοποίησε έναν συμβολισμό από την ελληνική μυθολογία για να περιγράψει το ιρανικό καθεστώς, παρομοιάζοντάς το με Λερναία Ύδρα.
Σύμφωνα με τον Θεοδωράτο:
-
το θεοκρατικό σύστημα εξουσίας του Ιράν είναι δομημένο ώστε να αντέχει πλήγματα,
-
η εξουδετέρωση ηγετικών στελεχών δεν οδηγεί απαραίτητα σε κατάρρευση,
-
η καθοριστική παράμετρος στον σύγχρονο πόλεμο είναι η πληροφορία και οι μυστικές υπηρεσίες.
Όπως επισήμανε, η επιτυχία των επιχειρήσεων εναντίον ιρανικών στόχων βασίστηκε κυρίως στην εκτεταμένη διείσδυση υπηρεσιών πληροφοριών και στην τεχνολογική υπεροχή.
Το νέο γεωπολιτικό τοπίο
Κατά τον ίδιο, η σύγκρουση στην περιοχή έχει έξι βασικές διαστάσεις:
-
Γεωπολιτική – αναμέτρηση Δύσης με τον άξονα Ιράν-Ρωσίας-Κίνας.
-
Οικονομική – έλεγχος ενεργειακών πόρων και εμπορικών διαδρόμων.
-
Θρησκευτική – σύγκρουση σιιτικού και σουνιτικού κόσμου.
-
Ιστορική – συνέχεια παλαιών αυτοκρατορικών ανταγωνισμών.
-
Στρατιωτικοτεχνολογική – δοκιμή νέων οπλικών συστημάτων.
-
Μεταφυσική-ιδεολογική – χρήση θρησκευτικών και συμβολικών αφηγήσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο ενδεχόμενο δημιουργίας ενός νέου γεωπολιτικού «εξαγώνου» συνεργασίας, στο οποίο θα μπορούσαν να συμμετέχουν χώρες όπως:
-
Ισραήλ
-
Ελλάδα
-
Κύπρος
-
Ινδία
-
Αιθιοπία
-
ένα μελλοντικό μετασχηματισμένο Ιράν.
Η Ελλάδα «επιστρέφει» στην Ανατολική Μεσόγειο
Ένα από τα σημαντικότερα σημεία της εκπομπής ήταν η αναφορά στην αποστολή ελληνικών στρατιωτικών δυνάμεων στην Κύπρο.
Ο Θεοδωράτος σημείωσε ότι:
-
η αποστολή της φρεγάτας Κίμων,
-
η παρουσία της φρεγάτας Ψαρά,
-
και η ανάπτυξη τεσσάρων ελληνικών F-16 στην Πάφο
σηματοδοτούν, όπως είπε, την αρχή μιας μόνιμης ελληνικής αεροναυτικής παρουσίας στη Μεγαλόνησο.
Κατά τον ίδιο, η εξέλιξη αυτή αιφνιδίασε την Τουρκία και επαναφέρει την Ελλάδα στο κέντρο των γεωπολιτικών εξελίξεων της Ανατολικής Μεσογείου.
Ο κίνδυνος από τους βαλλιστικούς πυραύλους
Στην ανάλυση παρουσιάστηκαν επίσης στοιχεία για τις δυνατότητες του ιρανικού πυραυλικού οπλοστασίου.
Οι πύραυλοι μεσαίου και μεγάλου βεληνεκούς του Ιράν μπορούν να πλήξουν:
-
ολόκληρη τη Μέση Ανατολή,
-
μεγάλο μέρος της Ευρώπης,
-
και τμήματα της Ασίας.
Ο Θεοδωράτος υποστήριξε ότι ο βασικός λόγος της σύγκρουσης είναι η αποτροπή της απόκτησης πυρηνικών όπλων από την Τεχεράνη, καθώς αυτό θα άλλαζε δραματικά την παγκόσμια ισορροπία ισχύος.
«Η Ελλάδα στο επίκεντρο των εξελίξεων»
Κλείνοντας την εκπομπή, ο αναλυτής υπογράμμισε ότι η Ελλάδα οφείλει να αξιοποιήσει τη γεωστρατηγική της θέση και να ενισχύσει τη στρατιωτική της ισχύ.
Όπως τόνισε χαρακτηριστικά, η χώρα μπορεί να καταστεί κρίσιμος παράγοντας ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο, εφόσον διατηρήσει ενεργό ρόλο στις εξελίξεις.
Παρακολουθήστε τον Γιάννη Θεοδωράτο: