Σημαντικές γεωπολιτικές προεκτάσεις βλέπει στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή ο καθηγητής γεωπολιτικής και σύγχρονων στρατιωτικών τεχνολογιών Κωνσταντίνος Γρίβας, μιλώντας στην τηλεόραση της Ναυτεμπορική TV.
Σχολιάζοντας τη νέα φάση επιχειρήσεων που προαναγγέλλουν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ απέναντι στο Ιράν, ο καθηγητής εκτίμησε ότι το πιθανότερο σενάριο θα ήταν είτε ένα συντριπτικό πλήγμα σε στρατηγικές εγκαταστάσεις, όπως υπόγειες βάσεις βαλλιστικών πυραύλων, είτε μια περιορισμένη χερσαία επιχείρηση ειδικών δυνάμεων σε συνεργασία με δυνάμεις μέσα στο ιρανικό έδαφος.
Ωστόσο, εμφανίστηκε ιδιαίτερα επιφυλακτικός για το κατά πόσο μια τέτοια στρατηγική μπορεί να οδηγήσει σε πραγματική «στρατηγική νίκη».
«Στρατηγική νίκη θα ήταν μόνο η κατάρρευση του καθεστώτος»
Όπως εξήγησε, το σενάριο που φαίνεται να επιδιώκουν η Ουάσιγκτον και το Τελ Αβίβ θα ήταν η κατάρρευση ή ανατροπή του ιρανικού καθεστώτος και η αντικατάστασή του από μια κυβέρνηση φιλική προς τη Δύση.
Ο ίδιος όμως εμφανίστηκε ιδιαίτερα σκεπτικός για το αν αυτό είναι εφικτό.
«Αυτός ο πόλεμος από την αρχή είχε πολύ μαξιμαλιστικούς στόχους και βασίζεται σε εξαιρετικά επισφαλή στοιχήματα», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Ένα πληγωμένο αλλά πιο επικίνδυνο Ιράν
Σύμφωνα με τον κ. Γρίβα, ακόμη και σε ένα ιδεατό σενάριο για τις ΗΠΑ —όπως μια εξέγερση μειονοτήτων ή μια εσωτερική αποσταθεροποίηση— το πιθανότερο αποτέλεσμα δεν θα ήταν η διάλυση της χώρας, αλλά η δημιουργία ενός βαριά πληγωμένου αλλά πολύ πιο ρεβανσιστικού Ιράν.
Ένα τέτοιο κράτος, όπως τόνισε, θα μπορούσε να γίνει:
- πιο αντιαμερικανικό,
- πιο εχθρικό προς τη Δύση,
- και στρατηγικά πιο συνδεδεμένο με την Κίνα.
«Δεν μπορώ να δω γιατί ένα ακρωτηριασμένο αλλά ζωντανό και ρεβανσιστικό Ιράν θα ήταν καλό για τα μακροπρόθεσμα συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών», υπογράμμισε.
Η ιρανική ταυτότητα και η συσπείρωση
Ο καθηγητής ανέφερε ότι η ιστορική και πολιτισμική ταυτότητα του ιρανικού λαού λειτουργεί ως ισχυρός παράγοντας συσπείρωσης.
Η αίσθηση ενός «έθνους υπό πολιορκία», η αυτοκρατορική παράδοση της Περσίας αλλά και η σιιτική ιστορική αφήγηση αντίστασης απέναντι στους ισχυρούς αποτελούν στοιχεία που, όπως εκτίμησε, ενισχύουν την πιθανότητα συσπείρωσης της κοινωνίας γύρω από το καθεστώς, ακόμη και από πολίτες που διαφωνούν μαζί του.
Πόσο μπορεί να κρατήσει ο πόλεμος
Σε ό,τι αφορά τη διάρκεια της σύγκρουσης, ο κ. Γρίβας σημείωσε ότι οι ΗΠΑ έχουν τη δυνατότητα να τερματίσουν πολιτικά τον πόλεμο σχεδόν οποιαδήποτε στιγμή.
Όπως εξήγησε, η Ουάσιγκτον μπορεί να ανακηρύξει «νίκη» υποστηρίζοντας ότι κατέστρεψε κρίσιμες υποδομές του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και να αποχωρήσει, καθώς δεν έχει δεσμεύσει μεγάλες χερσαίες δυνάμεις.
Αν όμως επιδιωχθεί ένα πραγματικά συντριπτικό αποτέλεσμα, τότε —όπως προειδοποίησε— οι επιχειρήσεις μπορεί να εξελιχθούν σε μακροχρόνια και ιδιαίτερα δύσκολη σύγκρουση.