Τα δημοσιεύματα του τουρκικού Τύπου καταγράφουν έντονες αντιδράσεις και ασκούν δριμεία κριτική εναντίον της Ελλάδας, με αφορμή τις πληροφορίες για την ανάπτυξη αμερικανικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας τύπου Patriot σε νησιά του ανατολικού Αιγαίου. Ειδικότερα, η τουρκική εφημερίδα Sözcü προέβαλε την Κυριακή τον ισχυρισμό ότι η Αθήνα χρησιμοποιεί την τρέχουσα πολεμική σύγκρουση μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν ως βολικό πρόσχημα, με απώτερο σκοπό την περαιτέρω στρατιωτική ενίσχυση του Αιγαίου. Το εν λόγω δημοσίευμα εστιάζει με ιδιαίτερη έμφαση στη φερόμενη εγκατάσταση συστοιχιών Patriot στη νήσο Σαμοθράκη, μια ενέργεια την οποία η τουρκική πλευρά επιχειρεί να αναδείξει ως άμεση πρόκληση.
Μέσα από την αρθρογραφία της, η τουρκική εφημερίδα αναλύει τη συγκεκριμένη φερόμενη ανάπτυξη των προηγμένων αντιαεροπορικών συστημάτων ως μια στρατηγική κίνηση της Αθήνας, η οποία, σύμφωνα με την οπτική που υιοθετεί το έντυπο, δύναται να μεταβάλει δραστικά τις υφιστάμενες γεωπολιτικές και στρατιωτικές ισορροπίες στον ευαίσθητο χώρο του Αιγαίου Πελάγους.
Βάσει των όσων αναφέρονται αναλυτικά στο ρεπορτάζ της «Σοζτζού», η Ελληνική Δημοκρατία, προτάσσοντας ως επιχείρημα τις πολεμικές συγκρούσεις μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, προχώρησε στην ανάπτυξη συστημάτων αεράμυνας καθώς και πυραυλικών συστοιχιών Patriot στο νησί, το οποίο η τουρκική πλευρά χαρακτηρίζει «μη στρατιωτικοποιημένο». Επιπροσθέτως, η εφημερίδα προβάλλει τον ισχυρισμό ότι, στην παρούσα φάση, αντίστοιχα οπλικά συστήματα υψηλής τεχνολογίας αναπτύσσονται και στο νησί της Σαμοθράκης, υπογραμμίζοντας με νόημα τη γεωγραφική του θέση, καθώς βρίσκεται σε πολύ κοντινή απόσταση και ακριβώς απέναντι από τις ακτές της Τουρκίας.
Προκειμένου να στηρίξει τη ρητορική του, το τουρκικό δημοσίευμα επικαλείται διεθνείς συμφωνίες, αναφέροντας χαρακτηριστικά ότι, σύμφωνα με τους όρους που προβλέπει η Συνθήκη της Λωζάνης του 1923 αλλά και η Σύμβαση του Μοντρέ για τα Στενά, η συγκεκριμένη περιοχή τελεί υπό καθεστώς αποστρατικοποίησης. Υπό αυτό το πρίσμα, η εφημερίδα διατυπώνει τον ισχυρισμό ότι απαγορεύεται ρητά η εγκατάσταση οποιωνδήποτε στρατιωτικών οπλικών συστημάτων στο εν λόγω νησί.
Κριτική για τους S-400 που παραμένουν αποθηκευμένοι
Παράλληλα, το εκτενές ρεπορτάζ επιχειρεί μια άμεση σύνδεση του ζητήματος της ελληνικής αεράμυνας με την εσωτερική πολιτική συζήτηση που μαίνεται στην Τουρκία αναφορικά με το ρωσικής κατασκευής αντιαεροπορικό σύστημα S-400, το οποίο παραμένει επιχειρησιακά ανενεργό. Πιο συγκεκριμένα, η εφημερίδα επισημαίνει με επικριτική διάθεση ότι το προηγμένο σύστημα αεράμυνας S-400, το οποίο η τουρκική κυβέρνηση προμηθεύτηκε από τη Ρωσία το 2019 καταβάλλοντας 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια, εξακολουθεί να βρίσκεται αποθηκευμένο. Αυτό συμβαίνει την ίδια χρονική συγκυρία κατά την οποία αναπτύσσονται συστήματα Patriot με διακηρυγμένο στόχο την αναχαίτιση ενδεχόμενων πυραυλικών επιθέσεων από το Ιράν.
Στο ίδιο πλαίσιο, το άρθρο υπενθυμίζει στους αναγνώστες του τις ευρύτερες γεωπολιτικές συνέπειες αυτής της επιλογής, τονίζοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής προχώρησαν στον αποκλεισμό της Τουρκίας από το πρόγραμμα των μαχητικών αεροσκαφών F-35, εξαιτίας της προμήθειας των ρωσικών S-400. Το ζήτημα επανήλθε στο προσκήνιο της τουρκικής επικαιρότητας στον απόηχο του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Η αφορμή δόθηκε όταν τμήματα από τρεις πυραύλους κατέπεσαν εντός της τουρκικής επικράτειας, με τα ρωσικά αντιαεροπορικά συστήματα να παραμένουν εκτός λειτουργίας.
«Η απάντηση πρέπει να δοθεί με πράξεις»
Στις σελίδες του εν λόγω δημοσιεύματος φιλοξενούνται εκτενείς τοποθετήσεις από στρατιωτικούς αναλυτές, οι οποίοι απευθύνουν έκκληση ζητώντας μια πιο δυναμική αντίδραση.
Μεταξύ αυτών, ξεχωρίζει η παρέμβαση που έκανε ο απόστρατος υποναύαρχος Τζεμ Γκιουρντενίζ (Cem Gürdeniz), ο οποίος είναι γνωστός ως ο εμπνευστής «Γαλάζιας Πατρίδας». Ο απόστρατος αξιωματικός σχολίασε στην εφημερίδα την ανάπτυξη των συστημάτων Patriot, δηλώνοντας: «Η Ελλάδα τοποθετείται στρατηγικά εναντίον , επιδιώκοντας να δημιουργήσει ένα πλαίσιο γύρω μας. Αυτή η κατάσταση δεν μπορεί να αγνοηθεί με μια δήλωση. Η αλαζονεία πρέπει να απαντηθεί με πράξεις, όχι μόνο με λόγια».
Ο ίδιος πρότεινε μια σειρά κινήσεων, όπως τη δημιουργία διοίκησης ναυτικών δυνάμεων στην ΤΔΒΚ, την αποστολή φρεγάτας εξοπλισμένης με συστήματα αεράμυνας, τη δημιουργία ναυτικής βάσης στην Αμμόχωστο, καθώς και την ενίσχυση και έναρξη γεωτρήσεων στα κυπριακά χωρικά ύδατα.
«Οι Patriot θα επηρεάζουν τον τουρκικό εναέριο χώρο»
Την ίδια στιγμή, άλλοι απόστρατοι αξιωματικοί εκφράζουν την ανησυχία τους σχετικά με τον αντίκτυπο που θα μπορούσε να έχει η ανάπτυξη των συστημάτων αυτών. Ενδεικτική είναι η τοποθέτηση του απόστρατου αντιστράτηγου Ερντογάν Καρακούς (Erdoğan Karakuş), ο οποίος δήλωσε ότι: «Το νησί και δεν μπορεί να οπλιστεί. Βρίσκεται πολύ κοντά στην ηπειρωτική Τουρκία και οι πύραυλοι Patriot που αναπτύσσονται εκεί θα επηρέαζαν τον τουρκικό εναέριο χώρο μέχρι τη Θράκη, καταρρίπτοντας ακόμη και αεροσκάφη σε περίπτωση πυροδότησης. Θα χρησιμοποιούνταν τόσο για άμυνα όσο και για επίθεση. Η Ελλάδα είχε 6 συστοιχίες Patriot και οι ΗΠΑ παρείχαν άλλες 6. Αναβαθμίζουν επίσης 130 από τα F-16 τους σε Block-70. Η αεροπορική υπεροχή μιας χώρας είναι πολύ σημαντική».
Αντιπολιτευτική κριτική για τους S-400
Πέραν των στρατιωτικών αναλύσεων, στο ίδιο δημοσίευμα φιλοξενούνται και δηλώσεις πολιτικών, οι οποίοι ασκούν κριτική στην κυβέρνηση για την αγορά των S-400. Ο αρμόδιος βουλευτής Εξωτερικών Υποθέσεων προχώρησε στην εξής τοποθέτηση: «Αποκτήσαμε τους S-400 ως αποζημίωση για το ρωσικό αεροπλάνο που καταρρίψατε. Έχω επίσης επιφυλάξεις για το λογισμικό. Τρεις πύραυλοι προήλθαν από το Ιράν και οι τρεις ακινητοποιήθηκαν από τους Patriot αυτούς; Πού είναι ο Ατσάλινος Θόλος και πού είναι οι S-400; Πληρώσαμε 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια και τους θάψαμε σε ένα υπόστεγο».
Αντίστοιχη κριτική διατύπωσε δημόσια και ο αναπληρωτής πρόεδρος, Τουρχάν Τσομέζ (Turhan Çömez), ο οποίος ανέφερε χαρακτηριστικά: «Η κυβέρνηση είπε: “Δεν μας δίνουν Patriot, οπότε αγοράσαμε S-400 από τη Ρωσία”. Πληρώσαμε 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια. Μας απομάκρυναν από το έργο των F-35 επειδή δεν έγινε ανάλυση επιπτώσεων. Τώρα, το σύστημα που στοχεύουν τη χώρα μας. Πού είναι ο Ατσάλινος Θόλος μας και πού είναι οι S-400;».
Αναφορές και στην Κύπρο
Το ρεπορτάζ της τουρκικής εφημερίδας κάνει εκτενείς αναφορές και στην Κύπρο, υποστηρίζοντας ότι συνεχίζεται η στρατιωτική ενίσχυση. Πιο αναλυτικά, η εφημερίδα αναφέρει ότι, μετά τις επιθέσεις των ΗΠΑ και τα επακόλουθα αντίποινα, διάφορα κράτη, με πρωταγωνιστικό ρόλο, αποστέλλουν στρατιωτικές δυνάμεις στην Κυπριακή Δημοκρατία.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η συγκεκριμένη κινητοποίηση ακολούθησε τις τηλεφωνικές επαφές που είχε ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, με Ευρωπαίους ηγέτες. Το γεγονός αυτό σημειώθηκε μετά την πτώση ενός μη επανδρωμένου αεροσκάφους, το οποίο εκτοξεύθηκε από το Ιράν και κατέληξε στη βρετανική βάση Ακρωτηρίου στις 2 Μαρτίου.
Καταλήγοντας, η εφημερίδα υποστηρίζει ότι, στο πλαίσιο αυτής της κινητοποίησης, αναπτύσσονται δυνάμεις από το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ελλάδα, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία, την Ολλανδία και την Ισπανία. Μεταξύ των δυνάμεων αυτών περιλαμβάνονται μαχητικά αεροσκάφη και πολεμικά πλοία.