Γράφει η Μαρία Γιαλαμά
Ο θάνατος μετά από εγκεφαλική αιμορραγία μίας καθηγήτριας ξένων γλωσσών Λυκείου της Θεσσαλονίκης, άνοιξε έναν κύκλο διατυπώσεων απόψεων περί της συμπεριφοράς μαθητών και διδασκάλων στο σχολικό περιβάλλον,στο διαδίκτυο και όχι μόνον. Ο λόγος προφανής, η καθηγήτρια δεχόταν παρατεταμένο εκφοβισμό από μαθητές της. Η συμπεριφορά τους, σύμφωνα με την αναφορά της θανούσης που εστάλη στο αρμόδιο υπουργείο, ένα μήνα πρίν τον θάνατό της, συγκλονιστική σε λεπτομέρειες. Διδάσκουσα σε τρία δημόσια σχολεία της Δευτεροβαθμίου εκπαιδεύσεως Θεσσαλονίκης και σε οκτώ τμήματα εξ αυτών, στο ένα τμήμα, βρέθηκε η παρέα των άνευ αγωγής και κοινωνικής παιδείας μαθητών, που απεφάσισαν για λόγους διαφωνίας τους με τις εγκυκλίους του ΥΠΕΘ, να ταλαιπωρήσουν την διδάσκουσά τους στο μάθημα των Αγγλικών. Απαιτούσαν δε, να φύγει η καθηγήτρια από το σχολείο.
Προβληματισμός για την συμπεριφορά των μαθητών
Είναι γεγονός, ότι η συμπεριφορά πολλών εκ των σημερινών μαθητών σε σχολεία ανά την επικράτεια, δεν είναι η πρέπουσα. Γι αυτό φυσικά ευθύνονται τόσο οι οικογένειές τους, όσο και το εκπαιδευτικό προσωπικό των σχολείων, που ανέχονται τέτοιου είδους συμπεριφορές που δεν συνάδουν με την μαθητική ιδιότητα. Ευθύνη βεβαίως φέρει και το αρμόδιο υπουργείο που δεν έχει προβλέψει, την ώρα που η μαθητική παραβατικότητα αυξάνεται,να επιβάλλονται κυρώσεις σε όσους μαθητές,καταχρώνται την υπάρχουσα ελευθερία ,εν τη πράξει. Το μήνυμα μέχρι στιγμής της πολιτείας στους παραβατικούς μαθητές,είναι ανοχή. Η ανοχή όμως, σε πράξεις ανάλογες αυτών που εγίνοντο εις βάρος της θανούσης καθηγητρίας,είναι καταχρηστική και γεννά κινδύνους. Ο πρώτος κίνδυνος έχει να κάνει, με το “όλα συγχωρούνται”, οπότε μή υπαρχουσών επιπτώσεων, εκδηλώνουν τα ζωώδη ένστικτά τους επάνω στον δάσκαλο. Ο δεύτερος έχει να κάνει με την προσωπικότητα που επιτρέπει η ίδια η πολιτεία, να διαμορφώνουν έφηβοι αυριανοί πολίτες.
Η νοσηρή “παιδοκρατία” που καλλιεργείται, δημιουργεί μείζονα προβλήματα. Η αναπτυχθείσα αυθαιρέτως θεωρία, ότι η ανοχή στην άνευ ορίων παραβατική συμπεριφορά δεν έχει επιπτώσεις στην δόμηση του χαρακτήρος των παιδιών, δημιουργεί τερατογενέσεις χαρακτήρων, επικίνδυνες για το μέλλον,τ όσο των “παιδιών” όσο βεβαίως και των εχόντων αναγκαστική επαφή με αυτά, γονέων, δασκάλων, προπονητών, φίλων.
Πολυπολιτισμική κοινωνία
Η πολυπολιτισμική χαλαρή κοινωνία η οποία έχει διαμορφωθεί τα τελευταία χρόνια, άνευ κανόνων και η ψευδαίσθηση ότι όλοι έχουν τα ίδια δικαιώματα άνευ υποχρεώσεων, οδηγεί σε κοινωνία ατάκτων, ανεξελέγκτων συμπεριφορών. Η χρήση μαχαιριών από μαθητές είναι προϊόν των πολυπολιτισμικών κοινωνικών προσμίξεων.
Η βία αποτελεί πλέον συνήθη πρακτική για την επίλυση διαφορών μεταξύ συνομηλίκων ανηλίκων, ενώ η κοινωνία παγωμένη παρακολουθεί κάνοντας απλώς διαπιστώσεις. Η διάθεση σωφρονισμού είναι ανύπαρκτη, όπως βεβαίως και ο σωφρονισμός. Οι νέες γενιές πολιτών, εχόντων δικαιώματα, άνευ υποχρεώσεων προβάλλουν, η δε κοινωνική ανησυχία, μετά από κάποιο απορρέον εξ αυτών ακραίου γεγονότος, ενισχύεται χωρίς όμως να λαμβάνονται μέτρα αντιμετωπίσεως των παραβατικών συμπεριφορών και των παραβατών. Εάν ληφθεί υπ’ όψιν ότι γενεές μεταπολεμικές των νεοελλήνων, έλαβαν πραγματική μόρφωση και παιδεία, μέσα σε αυστηρά πλαίσια στα δημόσια σχολεία που φοιτούσαν, αρκεί η βούληση να επανέλθει η αυστηρότητα στα σχολεία για να μη χειροτερέψουν τα πράγματα και συν τω χρόνω να βελτιωθούν. Το γνωστό bullying μεταξύ μαθητών και οι ημερίδες περί αυτού απλώς ενημερώνουν, χωρίς να έχουν την δυνατότητα να προτείνουν τρόπους αντιμετωπίσεώς του.
Η έλλειψη παιδείας,που οφείλεται στην “ανεκτική παιδοκρατία”, με την χαλαρή επιτήρηση των μαθητών, την αδιαφορία των γονέων και φυσικά την δίωξη κάθε εκπαιδευτικού που θα τολμήσει να απαιτήσει συγκεκριμένα στοιχεία μαθητικής συμπεριφοράς, είναι ένα από τα θέματα που γιγάντωσαν την αήθη μαθητική συμπεριφορά. Η ανάμειξη των γονέων,σε θέματα συμπεριφοράς των εκπαιδευτικών στο σχολείο ή τρόπου διδασκαλίας τους, δείχνει το ανεξέλεγκτο των κανόνων λειτουργίας της σχολικής μονάδος. Στο σημείο αυτό η λαϊκή έκφρασις η ανοχή είναι συνενοχή,αντικατοπτρίζει τις ευθύνες όλων των πολιτών.
Είναι δυνητικά απαράδεκτο,να παρακολουθεί ένας έφηβος τους γονείς του,να δέχονται τις συνέπειες των αμελειών τους στον εργασιακό τους χώρο, ενώ ο ίδιος να πράττει όπως επιθυμεί, ελεύθερος επιπτώσεων. Η ελευθεριάζουσα παντοκρατορία του τον καλεί, αυτός ίπταται ως κενή περιεχομένου πομφόλυγα, ενώ η αναπόφευκτος άσχημη προσγείωση δεν τον πονάει,γιατί ευρίσκεται στην στοργική και πλήρους κατανοήσεως κοινωνική αντιμετώπιση.
Όρια
¨Όπως ανεφέρθη και ανωτέρω ,η συμπτωματική αντιμετώπιση της εν σχολείω παραβατικότητος,δεν θα φέρει αποτελέσματα,γιατί τα προβλήματα ξεκινούν από την νηπιακή ηλικία και γιγαντώνονται στην εφηβεία. Ένας τρόπος υπάρχει ,να ιδρυθούν άμεσα σχολές γονέων,όπου θα μπορεί ο κάθε γονιός να αποκτά πληροφορίες για τον τρόπο ανατροφής και διαπαιδαγωγήσεως του παιδιού του. Τα περίφημα όρια,για τα οποία χρόνια τώρα μιλούν οι ψυχολόγοι,την εποχή της ελευθεριότητος επιβάλλεται να επικαιροποιηθούν. Να συγκεκριμενοποιηθούν και να ανεξαρτικοποιηθούν από το αφήγημα, “είναι παιδί”. Η ασφάλεια αναπτύξεως και δομήσεως του χαρακτήρος των παιδιών εντός προκαθορισμένων ορίων,είναι αποδεδειγμένα επιστημονικώς ο καλύτερος τρόπος να μεγαλώσει ασφαλώς ένα βρέφος. Η συμπεριφορά των γονέων απέναντί τους,αλλά και των μελών της οικογενείας μεταξύ τους,καθορίζουν πολλά για το μέλλον τους.
Το βρέφος ,νήπιο ,παιδί ή έφηβος,πρέπει εγκαίρως να μάθει,ότι δεν έχει απεριόριστα δικαιώματα και ότι η συμπεριφορά του,επιφέρει συνέπειες.
Αυτό πρέπει να ισχύει για τον τρόπο γαλουχήσεως των παιδιών από τους γονείς και φυσικά των δασκάλων
Κριτήρια αξιολογήσεως εκπαιδευτικών.
Κριτήρια αξιολογήσεως των εκπαιδευτικών,πρίν ασκήσουν το λειτούργημα,είναι απαραίτητα.
Οι μεταπτυχιακοί τίτλοι σπουδών,η εξειδίκευση σε συγκεκριμένο γνωστικό αντικείμενο,πρέπει να έχουν ως προτεραιότητα,την ενδυνάμωση της παιδαγωγικής προσεγγίσεως του υποψηφίου εκπαιδευτικού, για να αξιολογηθούν. Οι αποδεδειγμένες γνώσεις ψυχολογίας δυνητικά αποτελούν κριτήριο καταλληλότητος. Ο τακτικός έλεγχος της ψυχικής υγείας του εκπαιδευτικού οφείλει να είναι υποχρεωτικός. Έτσι θα πολεμηθεί και η χαλαρότητα της μονιμότητος ,που αποτελεί συχνά γενεσιουργό της αδιαφορίας αίτιο,αλλά θα υπάρξει πρόνοια και για την φροντίδα του εκπαιδευτικού. Επιβάλλεται να γίνει κατανοητό από την πολιτεία,ότι όταν πρόκειται για το μέλλον της Ελλάδος,τους μελλοντικούς υπευθύνους πολίτες της,εκπτώσεις δεν γίνονται.