Σε πιο «προωθημένες» λύσεις στρατιωτικής συνεργασίας, με φόντο τη ραγδαία ενίσχυση της τουρκικής στρατιωτικής μηχανής και τις αναθεωρητικές πιέσεις στην Ανατολική Μεσόγειο, φέρεται να στρέφεται η Αθήνα, εξετάζοντας –σε συνδυασμό με το ήδη αναβαθμισμένο στρατηγικό αποτύπωμα των ελληνοϊσραηλινών σχέσεων– τη δημιουργία κοινής δύναμης ταχείας αντίδρασης με τη συμμετοχή και της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Επιμέλεια: Χρήστος Κωνσταντινίδης
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Μαρίνου Γκασιάμη («ΤΑ ΝΕΑ», πρώτη δημοσίευση 16 Δεκεμβρίου 2025), κύκλοι ανωτέρων και ανωτάτων αξιωματικών, αλλά και αναλυτές στην Ελλάδα, επεξεργάζονται σχέδια για στενότερη επιχειρησιακή διασύνδεση με το Ισραήλ, σε μια συγκυρία όπου η πρόσφατη δημόσια αναφορά του αρχηγού ΓΕΕΘΑ, στρατηγού Δημήτρη Χούπη, σε «προληπτικές κινήσεις» –οι οποίες, όπως σημειώνεται, έχουν εφαρμοστεί κατά καιρούς από το Ισραήλ– έδωσε, σε αρκετούς, το πλαίσιο της συζήτησης.
Το βασικό σενάριο που περιγράφεται αφορά τη συγκρότηση κοινής δύναμης ταχείας αντίδρασης επιπέδου ταξιαρχίας, περίπου 2.500 ανδρών, με διασπορά υποδομών και μέσων σε γεωγραφικά σημεία-κλειδιά, όπως Ρόδος ή Κάρπαθος, Κύπρος και Ισραήλ. Το σκεπτικό, όπως παρουσιάζεται, προβλέπει σύνθεση 1.000 στρατιωτών από την Ελλάδα, 1.000 από το Ισραήλ και 500 από την Κύπρο, ενώ επιχειρησιακά θα υποστηρίζεται και από μία Μοίρα της ελληνικής και μία της ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας.
Στο θαλάσσιο σκέλος, με αιχμή την προστασία αγωγών και ευρύτερων υποδομών, οι σκέψεις που καταγράφονται παραπέμπουν σε μικτή παρουσία μονάδων επιφανείας και υποβρυχίων: από ελληνικής πλευράς μία φρεγάτα και ένα υποβρύχιο, από ισραηλινής μία από τις νέες κορβέτες του Ισραήλ και ένα ισραηλινό υποβρύχιο. Τα μέσα αυτά, κατά το ίδιο σκεπτικό, θα μπορούσαν να περιπολούν είτε μεμονωμένα είτε από κοινού, υπό μορφή στολίσκου, ανάλογα με τις ανάγκες.
Ενδεικτική του επιχειρησιακού και γεωστρατηγικού αφηγήματος που συνοδεύει την ιδέα είναι η τοποθέτηση του ισραηλινού αναλυτή Σάι Γκαλ, όπως παρατίθεται στο ρεπορτάζ, ο οποίος υποστηρίζει ότι μια τέτοια δύναμη «δεν είναι συμμαχία εναντίον κανενός», αλλά «γεμίζει ένα στρατηγικό κενό» στην αλυσίδα Ρόδος–Κύπρος–Ισραήλ, εκεί όπου «πλατφόρμες, αγωγοί και καλώδια ηλεκτρικής ενέργειας» παραμένουν εκτεθειμένα. Στο ίδιο πλαίσιο, ο αναλυτής μεταφέρει το «κέντρο βάρους» από τη διαμάχη χαρτών στην πραγματικότητα της θάλασσας και κυρίως του βυθού, επισημαίνοντας ότι το πραγματικό πεδίο αντιπαράθεσης αφορά πλέον τις υποθαλάσσιες κρίσιμες υποδομές που τροφοδοτούν και συνδέουν την Ευρώπη, επικαλούμενος ως προειδοποιητικό παράδειγμα τις διακοπές καλωδίων στη Βαλτική και τη ρήξη του Nord Stream.
Κατά την ανάλυση που καταγράφεται, μια κοινή δύναμη αυτού του τύπου θα στόχευε να προσδώσει στην περιοχή μια «ενιαία αρχιτεκτονική» ανίχνευσης, αποτροπής και ταχείας αντίδρασης απέναντι σε εξαναγκασμό και σαμποτάζ, με έμφαση στη διαλειτουργικότητα και την κοινή επίγνωση της κατάστασης. Το κατά πόσο η ιδέα θα ωριμάσει πολιτικά και επιχειρησιακά, μένει να φανεί, ωστόσο το γεγονός ότι η συζήτηση διεξάγεται πλέον σε ταξιαρχιακή κλίμακα δείχνει τη διάθεση αναζήτησης «σκληρών» απαντήσεων σε ένα περιβάλλον αυξανόμενης πίεσης στην Ανατολική Μεσόγειο.
«Κάποιοι σχεδίασαν τη «Mavi Vatan» με μαρκαδόρους. Στην πράξη, στον ίδιο χώρο λειτουργούν ηλεκτρικά καλώδια, αγωγοί φυσικού αερίου και ενεργειακές πλατφόρμες. Ο βυθός παραμένει αδιάφορος στη ρητορική. Η Ευρώπη το έμαθε στη Βαλτική, με κομμένα καλώδια και τον Nord Stream. Η Ανατολική Μεσόγειος δεν μπορεί να περιμένει. Γι’ αυτό εξετάζεται η δημιουργία μιας κοινής δύναμης ταχείας αντίδρασης σε επίπεδο ταξιαρχίας, με στοιχεία ξηράς, αέρα, θάλασσας και υποθαλάσσιου χώρου, για την προστασία κρίσιμων υποδομών και την αντιμετώπιση εξαναγκασμού και σαμποτάζ», σχολίασε στον προσωπικό του λογαριασμό στο ‘Χ’ ο Ισραηλινός αναλυτής, ο οποίος υπογράμμισε, ότι «η πρώτη γραμμή στην Ανατολική Μεσόγειο δεν είναι στους χάρτες – είναι στον βυθό».
🇬🇷🇮🇱 Η πρώτη γραμμή στην Ανατολική Μεσόγειο δεν είναι στους χάρτες – είναι στον βυθό. ⚓️
Κάποιοι σχεδίασαν τη «Mavi Vatan» με μαρκαδόρους. Στην πράξη, στον ίδιο χώρο λειτουργούν ηλεκτρικά καλώδια, αγωγοί φυσικού αερίου και ενεργειακές πλατφόρμες. Ο βυθός παραμένει αδιάφορος στη… pic.twitter.com/Mx3qDa1GpS
— Shay Gal שי גל (@ShayGal84) December 16, 2025
Το δημοσίευμα
Με την τουρκική στρατιωτική μηχανή να γιγαντώνεται τα τελευταία χρόνια, στην Αθήνα έχουν ξεκινήσει να εξετάζουν λύσεις που μπορεί εκ πρώτης όψεως να θεωρηθούν προωθημένες. Δεν είναι τυχαία, άλλωστε, η πρόσφατη αναφορά του αρχηγού ΓΕΕΘΑ στρατηγού Δημήτρη Χούπη σε προληπτικές κινήσεις που μόνο το Ισραήλ έχει υλοποιήσει κατά καιρούς. Σε αυτό το πλαίσιο και σε συνδυασμό και με τις στρατηγικές σχέσεις που έχει πλέον η Ελλάδα με το Ισραήλ, από κύκλους ανωτέρων και ανωτάτων αξιωματικών αλλά και αναλυτών στην Ελλάδα επεξεργάζονται σχέδια στενότερης στρατιωτικής συνεργασίας που και στο Ισραήλ τη βλέπουν θετικά, καθώς δίνει ακόμα περισσότερο στο Τελ Αβίβ το στρατηγικό βάθος που χρειάζεται και στην Αθήνα ένα ακόμα ανάχωμα απέναντι στις τουρκικές αναθεωρητικές προκλήσεις.
Το βασικό σχέδιο προς αυτή την κατεύθυνση έχει να κάνει με τη δημιουργία μιας κοινής δύναμης ταχείας αντίδρασης επιπέδου ταξιαρχίας 2.500 ανδρών, που θα έχει στη διάθεσή της πλοία, αεροπλάνα και άλλες υποδομές σε Ρόδο ή Κάρπαθο, Κύπρο και Ισραήλ. Το σκεπτικό είναι να απαρτίζεται από 1.000 στρατιώτες από την Ελλάδα, άλλους τόσους από το Ισραήλ και 500 από την Κύπρο και θα έχει στη διάθεσή της μία Μοίρα της ελληνικής και μία της ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας.
Σε επίπεδο θάλασσας για την προστασία των αγωγών και όχι μόνο, οι σκέψεις είναι η Ελλάδα να διαθέτει στη δύναμη αυτή μία φρεγάτα και ένα υποβρύχιο και το Ισραήλ μία από τις νέες κορβέτες του και ένα από τα δικά του υποβρύχια, που θα περιπολούν είτε μεμονωμένα είτε από κοινού στο πλαίσιο στολίσκου, ανάλογα με τις ανάγκες.
Για τις προοπτικές υλοποίησης αυτής της ιδέας είναι ενδεικτικές οι αναφορές στα «ΝΕΑ» από τον ισραηλινό αναλυτή Σάι Γκαλ, ο οποίος επισημαίνει: «Μια ελληνοϊσραηλινή δύναμη ταχείας αντίδρασης δεν είναι μια συμμαχία εναντίον κανενός. Γεμίζει ένα στρατηγικό κενό. Από τη Ρόδο μέχρι την Κύπρο και το Ισραήλ, πλατφόρμες, αγωγοί και καλώδια ηλεκτρικής ενέργειας βρίσκονται εκτεθειμένα σε μια θάλασσα που κάποιοι παράγοντες ονομάζουν “Mavi Vatan” τους.
Αλλά το πραγματικό πεδίο μάχης έχει μετατοπιστεί στα ανοιχτά, στις υποδομές που τροφοδοτούν την Ευρώπη και στον βυθό που τη συνδέει. Και ο βυθός, όχι ο χάρτης της επιφάνειας, είναι τώρα η πρώτη γραμμή. Η Ευρώπη το έμαθε αυτό στη Βαλτική ύστερα από ανεξήγητες διακοπές καλωδίων και τη ρήξη του Nord Stream. Η Ανατολική Μεσόγειος δεν μπορεί να περιμένει το δικό της κάλεσμα αφύπνισης. Μια κοινή δύναμη θα έδινε στην περιοχή αυτό που της λείπει ακόμα, μια ενιαία αρχιτεκτονική ανίχνευσης, αποτροπής και ταχείας αντίδρασης ενάντια στον εξαναγκασμό και το σαμποτάζ. Οι μαξιμαλιστικοί χάρτες δεν θα κυβερνήσουν αυτή τη θάλασσα. Η κοινή επίγνωση και η διαλειτουργικότητα και το κράτος δικαίου θα το κάνουν».