Σε μια εκτενή και πολυεπίπεδη διαδικτυακή εκδήλωση, η εφημερίδα Χριστιανική Δημοκρατία φιλοξένησε τέσσερις έγκριτους αναλυτές για να συζητήσουν την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση στο Ιράν, τους κινδύνους για την παγκόσμια ειρήνη, αλλά και τις επιπτώσεις στην Κύπρο και την Ελλάδα.
Οι ομιλητές
Τη συζήτηση συντόνισε στέλεχος της εφημερίδας, με τη συμμετοχή του Νότη Μαριά, καθηγητή θεσμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και πρώην ευρωβουλευτή· του Κώστα Κουτσουρέλη, συγγραφέα, μεταφραστή και διευθυντή του περιοδικού Νέο Πλανόδιον· του Διονύση Σκλήρη, δόκτορα ελληνικών σπουδών στη Σορβόννη· του Γιάννη Ζερβού, προέδρου της Χριστιανικής Δημοκρατίας και νομικού· και του Γιάννη Πεγειώτη, συνεργάτη της εφημερίδας από την Κύπρο.
Μαριάς: «Παράνομη επίθεση και παγκόσμιος χωροφύλακας χωρίς εντολή»
Ο Νότης Μαριάς έθεσε αμέσως το ζήτημα στο ευρύτερο γεωπολιτικό του πλαίσιο. Ανέφερε τον τεράστιο ανταγωνισμό ΗΠΑ-Κίνας, την επαναφορά του δόγματος Μονρόε, τη σύγκρουση γύρω από τους εμπορικούς δρόμους – με ιδιαίτερη αναφορά στο κινεζικό «Δρόμο του Μεταξιού» και το ανταγωνιστικό δυτικό σχέδιο IMEC – και τον ρόλο των BRICS, στα οποία ανήκει και το Ιράν.
Στο επίπεδο του διεθνούς δικαίου ήταν κατηγορηματικός: η επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν είναι «κατά παραβίαση του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ», ενώ η επίκληση του άρθρου 51 για αυτοάμυνα έγινε μόνο στη δευτερολογία του Αμερικανού εκπροσώπου στο Συμβούλιο Ασφαλείας, αφού πρώτα δέχτηκε σκληρή κριτική από Ρωσία, Κίνα, Πακιστάν και Σομαλία. Η λεγόμενη «προληπτική αυτοάμυνα» (anticipatory self-defense ή preemptive strike), τόνισε, δεν επιτρέπεται από το διεθνές δίκαιο, ενώ επεσήμανε ότι η επίθεση έγινε εν μέσω διαπραγματεύσεων – αναλογία που ο ίδιος συνέδεσε με την ιστορική ομιλία του Φραγκλίνου Ρούζβελτ για το Περλ Χάρμπορ.
Για την Ελλάδα ήταν εξίσου κριτικός: η χώρα «κακώς έχει εμπλακεί» στον πόλεμο, με τη συμμετοχή της ελληνικής πυροβολαρχίας Patriot στη Σαουδική Αραβία να αποτελεί άμεση εμπλοκή, ενώ η παρουσία φρεγάτας και F-16 στην Κύπρο, αν και ανθρωπίνως κατανοητή, δεν συνοδεύτηκε από καμία αναφορά στην αποχώρηση των 40.000 Τούρκων στρατιωτών από τα κατεχόμενα.
Κουτσουρέλης: «Εκβαρβάρωση και ο θρίαμβος του μηδενισμού»
Ο Κώστας Κουτσουρέλης ανέλαβε να τοποθετήσει την κρίση σε βαθύτερο ιστορικό και φιλοσοφικό πλαίσιο. Επικαλέστηκε τον Παναγιώτη Κονδύλη, ο οποίος πριν από τριάντα χρόνια είχε προβλέψει ότι «ο κόσμος που έρχεται πρόκειται να είναι ο συγκλονιστικότερος και αιματυρότερος της ανθρώπινης ιστορίας».
Κεντρικό επιχείρημά του ήταν η εκβαρβάρωση: δολοφονίες διαπραγματευτών εν ώρα διαπραγματεύσεων, κυνήγι κεφαλών της αντίπαλης ηγεσίας, η ανοιχτή συζήτηση για χρήση πυρηνικών όπλων – όλα αυτά δεν μόνο γίνονται, αλλά μεταδίδονται ζωντανά, εθίζοντας την κοινή γνώμη να τα θεωρεί αυτονόητα.
Το δεύτερο κρίσιμο στοιχείο που επισήμανε ήταν η απόναρκωση της ευρωπαϊκής κοινής γνώμης: σε αντίθεση με το 2003, όταν εκατομμύρια βγήκαν στους δρόμους κατά του πολέμου στο Ιράκ, σήμερα η Ευρώπη παρακολουθεί αδρανής – ενώ στην Αμερική, παραδόξως, η σκληρότερη αντιπολίτευση προέρχεται από τους οπαδούς του ίδιου του Τραμπ, που αρνούνται να αποδεχτούν την κωλοτούμπα του.
Σκλήρης: «Ασύμμετρος πόλεμος, τεχνητή νοημοσύνη και σύγκρουση ελίτ-πληβίων»
Ο Διονύσης Σκλήρης εστίασε στα στρατιωτικά και τεχνολογικά χαρακτηριστικά αυτού του «πρωτοφανούς» πολέμου. Από τη μία πλευρά, ΗΠΑ και Ισραήλ πετυχαίνουν σχεδόν απόλυτη αεροπορική υπεροχή, πολλαπλασιάζοντας τους στόχους μέσω τεχνητής νοημοσύνης – το πρώτο 24ωρο εντοπίστηκαν 1.000 στόχοι, ισάριθμοι με αυτούς που χρειάστηκαν τέσσερις μήνες στη Συρία. Από την άλλη, το Ιράν απολυτοποιεί τους βαλλιστικούς πυραύλους και τα drones, επιχειρώντας κάτι άνευ προηγουμένου: να «γονατίσει τον παγκόσμιο καπιταλισμό» μέσω ενός διεθνούς ανταρτοπολέμου.
Χαρακτήρισε τον πόλεμο ως σύγκρουση ελίτ εναντίον πληβίων σε διεθνές επίπεδο, ενώ ανέπτυξε τη θρησκευτική διάσταση της σύγκρουσης: τη σιιτική έμφαση στο μαρτύριο ως θεολογικό υπόστρωμα της ιρανικής αντίστασης, τον ισραηλινό εξαιρετισμό που οδηγεί σε «πόλεμο χωρίς κανόνες», και τον αμερικανικό χριστιανικό σιωνισμό ως ιδεολογική καύσιμη ύλη. Κατέληξε: στο δίλημμα Φουκουγιάμα-Χάντινγκτον, «κερδίζει ολοένα περισσότερο ο Χάντινγκτον».
Ζερβός: «Χριστιανικός σιωνισμός – η κρυφή θρησκευτική ατζέντα»
Ο Γιάννης Ζερβός εξέτασε αναλυτικά την ιστορία του χριστιανικού σιωνισμού στις αγγλοσαξονικές χώρες από τον 19ο αιώνα, με βάση τη «μετάφραση Scofield» της Βίβλου, που δημιούργησε την αντίληψη ότι η Δευτέρα Παρουσία προϋποθέτει την επιστροφή των Εβραίων στους Αγίους Τόπους. Ανέτρεξε στην κομβική στιγμή του 1945, όταν ο Τρούμαν αντικατέστησε τον Ρούζβελτ και άλλαξε ριζικά την αμερικανική πολιτική υπέρ της δημιουργίας ξεχωριστού ισραηλινού κράτους.
Σήμερα, υπογράμμισε, αυτή η τάση έχει αποκτήσει κομβικές θέσεις στη δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ – με χαρακτηριστικό παράδειγμα τον Αμερικανό πρέσβη στο Ισραήλ Χάκαμπι, ο οποίος δήλωσε ότι το Ισραήλ έχει «βιβλικό δικαίωμα» στο μεγαλύτερο μέρος της Μέσης Ανατολής. Τόνισε ότι η Ελλάδα πρέπει να διακόψει τη διαπλοκή της με το ισραηλινό καθεστώς, καθώς σκάβει το λάκκο της αποδυναμώνοντας ακριβώς το διεθνές δίκαιο στο οποίο στηρίζεται για το Κυπριακό.
Πεγειώτης: «Από τη Λεμεσό, στην πρώτη γραμμή της κρίσης»
Από την Κύπρο, ο Γιάννης Πεγειώτης προσέφερε μαρτυρία από την «πρώτη γραμμή». Περιέγραψε το χτύπημα drone της Χεζμπολάχ στη βρετανική βάση Ακρωτηρίου — με τα πρώτα 45 λεπτά να αποκαλύπτουν ανησυχητικές αδυναμίες στην ειδοποίηση των γύρω κοινοτήτων – και την έντονη αντίδραση της κυπριακής κυβέρνησης, η οποία άνοιξε επίσημα θέμα βρετανικών βάσεων.
Στρατηγικά, επισήμανε ότι το Ιράν ήταν πλήρως προετοιμασμένο για αυτόν τον πόλεμο, με αποκεντρωμένη αλυσίδα εξουσίας μέχρι επίπεδο υποδεκανέα, ώστε να συνεχίζουν οι εκτοξεύσεις ακόμα και αν αποκεφαλιστεί η ηγεσία. Ανέφερε νέο βαλλιστικό πύραυλο που κατά τις πληροφορίες του μπορεί να φτάσει μέχρι Κρήτη και Μάλτα. Παράλληλα, τόνισε την τεράστια ανθρωπιστική κρίση που εξακτινώνεται σε όλον τον κόσμο – από την Αφρική μέχρι τη Λατινική Αμερική – λόγω του αποκλεισμού του στενού Ορμούζ, και κατέληξε με μια συγκινητική αναφορά στον Γέροντα Παΐσιο και στην ανάγκη προσευχής «να κινήσει ο Θεός το μυαλό των ισχυρών της γης».