Σοβαρές διαστάσεις στο παρασκήνιο της απόσυρσης των ελληνικών Patriot από την Κάρπαθο και των μετακινήσεων ελληνικών αεροπορικών μέσων έδωσε ο Σάββας Καλεντερίδης, μιλώντας στην τηλεόραση της «Ναυτεμπορικής».
Ο στρατιωτικός αναλυτής και συγγραφέας υποστήριξε ότι η αρχική μεταφορά των Patriot στην Κάρπαθο και στο Διδυμότειχο έγινε στο πλαίσιο επιχειρησιακής αναδιάταξης του ΝΑΤΟ, κατά τη διάρκεια του πολέμου Ισραήλ–Ιράν. Όπως εξήγησε, η αποστολή δεν απαιτούσε ομοφωνία και άρα η Τουρκία δεν μπορούσε να ασκήσει βέτο.
Κατά τον ίδιο, η Ελλάδα αξιοποίησε την αναδιάταξη αυτή για να ενισχύσει τις θέσεις της έναντι της Άγκυρας, στέλνοντας Patriot στην Κάρπαθο, στο Διδυμότειχο και δύο F-16 στη Λήμνο. Η επιλογή της Καρπάθου και της Λήμνου, σύμφωνα με τον Καλεντερίδη, είχε ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Τουρκία θεωρεί ότι τα νησιά αυτά εμπίπτουν σε καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης.
Ο Καλεντερίδης τόνισε ότι η Άγκυρα ενοχλήθηκε έντονα, διότι το ΝΑΤΟ, για δική του επιχειρησιακή αποστολή, δεν έλαβε υπόψη το βασικό τουρκικό επιχείρημα περί αποστρατιωτικοποίησης. Μάλιστα, επικαλούμενος πληροφορίες από ελληνική πηγή στο ΝΑΤΟ, ανέφερε ότι Τούρκος αξιωματικός επιχείρησε να διαμαρτυρηθεί σε Αμερικανό αξιωματούχο, ο οποίος τον απομάκρυνε από το γραφείο του.
Σύμφωνα με την εκτίμησή του, η απόσυρση των Patriot δεν ήταν τυχαία. Η Τουρκία, προετοιμαζόμενη για τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, φέρεται να ζήτησε να αποσυρθούν οι Patriot, τα F-16 από τη Λήμνο, τα αεροσκάφη από την Κύπρο και οι φρεγάτες, ώστε να μη δημιουργείται ισχυρός συμβολισμός εναντίον των τουρκικών θέσεων.
«Μας το ζήτησαν», είπε χαρακτηριστικά για την απόσυρση, προσθέτοντας ότι, αν και δεν είναι αυτόπτης μάρτυρας, αυτή είναι η πληροφόρηση που έχει. Παράλληλα σημείωσε ότι η λήξη της νατοϊκής αποστολής δεν σήμαινε κατ’ ανάγκην ότι η Ελλάδα έπρεπε να αποσύρει πλήρως τα μέσα της. Θα μπορούσε, όπως είπε, να δηλώσει ότι μετά τη νατοϊκή αποστολή αρχίζει εθνική αποστολή.
Ο αναλυτής απέρριψε ως αδύναμα τα επιχειρήματα περί μη ασφάλειας των Patriot στην Κάρπαθο, διερωτώμενος γιατί μέχρι τότε θεωρούνταν ασφαλή και γιατί θα είναι ασφαλή τα Mirage 2000-5 που θα αναλάβουν παρουσία στην περιοχή.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην Κύπρο. Ο Καλεντερίδης υποστήριξε ότι η Ελλάδα πρέπει να έχει αποφασίσει μόνιμη αεροπορική και ναυτική παρουσία στην Κυπριακή Δημοκρατία, όχι ως εγγυήτρια δύναμη, αλλά στη βάση διακρατικής συμφωνίας δύο κρατών.
Στο δεύτερο σκέλος της παρέμβασής του, αναφέρθηκε στο υπό διαμόρφωση τουρκικό νομοσχέδιο για θαλάσσιες ζώνες και ζητήματα που συνδέονται με τη «Γαλάζια Πατρίδα». Όπως είπε, δεν υπάρχουν μόνο διαρροές, αλλά και επίσημη παρουσίαση στοιχείων του νομοσχεδίου από Τούρκους πανεπιστημιακούς και πρόσωπα που συνδέονται με το Συμβούλιο Ασφαλείας και Εξωτερικής Πολιτικής του Ερντογάν.
Ο Καλεντερίδης υποστήριξε ότι η Ελλάδα έπρεπε ήδη να έχει κινηθεί προληπτικά με επίσημη δήλωση, ξεκαθαρίζοντας πως, αν το νομοσχέδιο αγγίζει ζητήματα ελληνικής κυριαρχίας, τότε θα προκαλέσει σοβαρό πρόβλημα όχι μόνο στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, αλλά και στη νοτιοανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ.
Κατά την άποψή του, μια τέτοια δεσμευτική ελληνική προειδοποίηση θα μπορούσε να λειτουργήσει αποτρεπτικά και να οδηγήσει την Τουρκία σε δεύτερες σκέψεις πριν προχωρήσει στην τελική μορφή του νομοσχεδίου.
Ο ίδιος έκλεισε με αιχμές προς την Αθήνα, λέγοντας ότι η Τουρκία βρίσκεται σε φάση γεωπολιτικής αναβάθμισης, λόγω του ρόλου της στην Ουκρανία, στη Μέση Ανατολή και στις επαφές με ΗΠΑ και Ευρώπη. Χαρακτήρισε μάλιστα τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα «σοβαρή πολιτική και διπλωματική επιτυχία της Τουρκίας», προειδοποιώντας ότι στην εξωτερική πολιτική ο εφησυχασμός κοστίζει.