Ποιος ήταν ο Κυριάκος Μάτσης
Ο Κυριάκος Μάτσης υπήρξε μία από τις ηρωικότερες και πλέον εμβληματικές μορφές του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ στην Κύπρο. Γεννήθηκε στις 23 Ιανουαρίου 1926 στο Παλαιχώρι της επαρχίας Λευκωσίας, προερχόμενος από αγροτική οικογένεια. Από τα νεανικά του χρόνια ξεχώρισε για την έντονη προσωπικότητα, την κοινωνική του ευαισθησία και την αφοσίωσή του στα ιδανικά της ελευθερίας και της δικαιοσύνης. Ήδη ως μαθητής εξέφραζε μέσα από τα κείμενά του την αποφασιστικότητά του να αγωνιστεί όχι μόνο για την απελευθέρωση της Κύπρου, αλλά και για την προκοπή και δικαίωση του λαού.
Αποφοίτησε το 1945 από το Ελληνικό Γυμνάσιο Αμμοχώστου και το 1946 εγγράφηκε στη Γεωπονική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Τα φοιτητικά του χρόνια συνέπεσαν με την ταραγμένη περίοδο του Εμφυλίου Πολέμου στην Ελλάδα. Αν και εντάχθηκε στο αντικομμουνιστικό στρατόπεδο, επέδειξε ήθος και ανθρωπιά, φτάνοντας στο σημείο να υπερασπιστεί στο στρατοδικείο Θεσσαλονίκης έναν συμπατριώτη του κομμουνιστή, ο οποίος είχε καταδικαστεί σε θάνατο.
Το 1952 ολοκλήρωσε τις σπουδές του και επέστρεψε στην Κύπρο, όπου εργάστηκε για σύντομο διάστημα ως γεωπόνος. Με την έναρξη του αγώνα της ΕΟΚΑ το 1955, συγκαταλέχθηκε ανάμεσα στους πρώτους που εντάχθηκαν στις τάξεις της οργάνωσης, αφιερώνοντας τη ζωή του στον αγώνα κατά της βρετανικής αποικιοκρατίας.
Στις 6 Ιανουαρίου 1956 συνελήφθη από τις βρετανικές αρχές και κρατήθηκε αρχικά στην Ομορφίτα και στη συνέχεια στην Κοκκινοτριμιθιά. Ωστόσο, στις 13 Σεπτεμβρίου του ίδιου έτους κατάφερε να δραπετεύσει και να επιστρέψει στον αγώνα. Έπειτα από απόφαση του αρχηγού της ΕΟΚΑ, Γεωργίου Γρίβα, ανέλαβε τομεάρχης Κυρηνείας, με βασικό πεδίο δράσης την οροσειρά του Πενταδάχτυλου.
Η τελευταία πράξη της ηρωικής του πορείας γράφτηκε στις 19 Νοεμβρίου 1958, όταν, ύστερα από προδοσία, το κρησφύγετό του στο Δίκωμο περικυκλώθηκε από ισχυρές βρετανικές δυνάμεις. Παρά τις εκκλήσεις να παραδοθεί, ο Κυριάκος Μάτσης επέλεξε να πολεμήσει μέχρι τέλους και να θυσιαστεί, παρά να πέσει ζωντανός στα χέρια των Άγγλων.
Μετά τον θάνατό του, οι βρετανικές αρχές αρνήθηκαν να παραδώσουν το σώμα του στην οικογένειά του και τον έθαψαν στα Φυλακισμένα Μνήματα, στον περίβολο των Κεντρικών Φυλακών Λευκωσίας, δίπλα στον τάφο του Γρηγόρη Αυξεντίου. Η μορφή του Κυριάκου Μάτση παραμένει έως σήμερα σύμβολο πατριωτισμού, αυτοθυσίας και αγώνα για ελευθερία.