Το Πακιστάν αγκαλιάζει τη δειλία και πετά στα σκουπίδια το αμυντικό σύμφωνο με τη Σαουδική Αραβία
Το Ριάντ πρέπει να εκφράσει τη δυσαρέσκειά του στέλνοντας πίσω όλους τους Πακιστανούς κατοίκους και εργαζομένους
Γράφει ο Μάικλ Ρούμπιν, Middle East Forum
Στις 9 Σεπτεμβρίου 2025, οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις επιχείρησαν να δολοφονήσουν ηγετικά στελέχη της Χαμάς στη Ντόχα του Κατάρ. Απέτυχαν. Όχι μόνο η κυβέρνηση του Κατάρ αντέδρασε με οργή, αλλά και πολλά άλλα αραβικά και ισλαμικά κράτη.
Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ μετέβη στη Ντόχα για να εκφράσει αλληλεγγύη. Το Πακιστάν ζήτησε έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για να καταδικάσει το Ισραήλ, ενώ το Ισλαμαμπάντ συμμετείχε και σε επακόλουθη αραβο-ισλαμική σύνοδο στη Ντόχα. Στο περιθώριο αυτής της συνόδου, ο Σαρίφ και ο αρχηγός του πακιστανικού στρατού Ασίμ Μουνίρ —η πραγματική εξουσία στο Πακιστάν— έθεσαν τις βάσεις για μια Στρατηγική Συμφωνία Αμοιβαίας Άμυνας μεταξύ Πακιστάν και Σαουδικής Αραβίας.
Στις 17 Σεπτεμβρίου 2025, ο πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και ο Σαρίφ υπέγραψαν τη συμφωνία, η οποία, σύμφωνα με την επίσημη πακιστανική ανακοίνωση, ορίζει ότι «οποιαδήποτε επίθεση εναντίον της μίας χώρας θα θεωρείται επίθεση εναντίον και των δύο».
Ο Σαρίφ και ο αρχηγός του πακιστανικού στρατού Ασίμ Μουνίρ… έθεσαν τις βάσεις για μια Στρατηγική Συμφωνία Αμοιβαίας Άμυνας μεταξύ Πακιστάν και Σαουδικής Αραβίας.
Η συνθήκη δεν προκάλεσε μόνο κύμα αναλύσεων κατά του Ισραήλ και για τη σοβαρότητα του υποτιθέμενου λάθους του στο Κατάρ, αλλά αναζωπύρωσε και συζητήσεις για την αναπόφευκτη δημιουργία ενός «ισλαμικού ΝΑΤΟ». Η Τουρκία, για παράδειγμα, άφησε να εννοηθεί ότι θα μπορούσε να ενταχθεί στη συμμαχία. Ο μπιν Σαλμάν έδωσε το πράσινο φως για συνομιλίες αμυντικών συμφωνιών με την Αίγυπτο και τη Σομαλία. Ο Χουάν Κόουλ, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν και παραγωγικός μπλόγκερ, υποστήριξε ότι το Πακιστάν αποτελούσε στρατηγικά καλύτερη επιλογή για τη Σαουδική Αραβία από μια συμφωνία με το Ισραήλ.
«Το Πακιστάν, μια μουσουλμανική χώρα περίπου 250 εκατομμυρίων, με στρατό που κατατάσσεται 12ος στον κόσμο και διαθέτει πυρηνικό οπλοστάσιο. Στην πραγματικότητα, το Πακιστάν κατατάσσεται πάνω από το Ισραήλ, το οποίο βρίσκεται στη 15η θέση στον Δείκτη Παγκόσμιας Στρατιωτικής Ισχύος. Η μόνη αδυναμία του Πακιστάν σε σύγκριση με το Ισραήλ είναι τα οικονομικά του», έγραψε ο Κόουλ.
Όταν όμως πύραυλοι έπληξαν το Ριάντ, το Πακιστάν ήταν άφαντο. Με κοινά σύνορα 565 μιλίων με το Ιράν, το Πακιστάν θα μπορούσε να αντιδράσει άμεσα σε μια «επίθεση εναντίον και των δύο». Έστω και μια ανάπτυξη δυνάμεων προς τα σύνορα θα ανάγκαζε την Ισλαμική Δημοκρατία να υιοθετήσει πιο αμυντική στάση. Το Πακιστάν δεν καταδίκασε ούτε τις επιθέσεις του Ιράν σε ενεργειακές υποδομές του Κατάρ — εγκαταστάσεις στις οποίες οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είχαν παρουσία ή συμφέρον. Αντίθετα, καθώς drones και ρουκέτες έπλητταν τους υποτιθέμενους συμμάχους του, το Ισλαμαμπάντ παρέμεινε σιωπηλό.
Ενώ ο πόλεμος μαίνεται στον Περσικό Κόλπο, το Πακιστάν έχει εντείνει τις επιθέσεις του κατά του Αφγανιστάν. Αεροπορικό πλήγμα του Πακιστάν στις 16 Μαρτίου 2026 σε νοσοκομείο κοντά στην Καμπούλ φέρεται να σκότωσε πάνω από 400 αμάχους. Σε αντίθεση με τη Γάζα, το νοσοκομείο αυτό δεν λειτουργούσε ως στρατιωτικό κέντρο διοίκησης. Το Πακιστάν έχει κηρύξει «ανοιχτό πόλεμο» στο Αφγανιστάν.
Μια τέτοια κήρυξη πολέμου δύσκολα δικαιολογείται. Το Πακιστάν ουσιαστικά δημιούργησε τους Ταλιμπάν και η οργάνωση παρέμεινε υποχείριό του κατά τη διάρκεια της αμερικανικής παρουσίας. Αν και το Ισλαμαμπάντ ενοχλείται από την αυξανόμενη ανεξαρτησία των Ταλιμπάν, αυτό δεν συνιστά αιτία πολέμου. Αντιθέτως, καθίσταται όλο και πιο σαφές ότι η επιθετικότητα του Πακιστάν απέναντι στο Αφγανιστάν εξυπηρετεί έναν σκοπό: να προσφέρει δικαιολογία για να μην τηρήσει τη Στρατηγική Συμφωνία Αμοιβαίας Άμυνας με τη Σαουδική Αραβία.
Υπογράφοντας τη συμφωνία με το Πακιστάν, ο μπιν Σαλμάν πίστεψε ότι μπορούσε να οδηγήσει τη Σαουδική Αραβία σε μια νέα κατεύθυνση, λιγότερο εξαρτημένη από τη μακρόχρονη αμυντική συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Με άλλα λόγια, ο Ασίμ Μουνίρ είναι δειλός. Μπορεί να υποστηρίζει τρομοκρατικές ενέργειες κατά άοπλων Ινδουιστών σε τουριστικά θέρετρα όπως το Παχαλγκάμ, αλλά διαμαρτύρεται και εμφανίζεται ως θύμα όταν η Ινδία αντεπιτίθεται, καταστρέφοντας πακιστανικά στρατόπεδα εκπαίδευσης τρομοκρατών και αεροδρόμια. Αντίστοιχα, υπογράφει συμφωνίες και επιδεικνύει ισχύ, αλλά όταν έρχεται η ώρα να τις τηρήσει, προβάλλει δικαιολογίες.
Ο μπιν Σαλμάν δεν είναι χωρίς ευθύνη. Επενδύοντας στον δικό του «Άξονα των Ιχουάν», πίστεψε τις υπερβολές και τις επιδείξεις ισχύος του Μουνίρ. Υπέθεσε ότι, μέσω της συμφωνίας με το Πακιστάν, θα μπορούσε να αναπροσανατολίσει τη Σαουδική Αραβία σε μια νέα στρατηγική πορεία.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν ήδη κλείσει ιρανικά ιδρύματα και ενδέχεται να απελάσουν Ιρανούς πολίτες. Το Κατάρ φέρεται επίσης να απομακρύνει Ιρανούς διπλωμάτες. Η Σαουδική Αραβία μπορεί να μην είχε ποτέ ανοίξει τόσο πολύ τις πόρτες της σε Ιρανούς, ωστόσο το Ριάντ θα πρέπει να εκφράσει τη δυσαρέσκειά του απέναντι στα ψεύδη των Σαρίφ και Μουνίρ στέλνοντας πίσω όλους τους Πακιστανούς κατοίκους και εργαζομένους. Άλλωστε, αν το Πακιστάν αντιμετωπίζει τόσο σοβαρή απειλή από το Αφγανιστάν που δεν μπορεί να τηρήσει τις δεσμεύσεις του, τότε οι πολίτες του θα πρέπει να επιστρέψουν για να στηρίξουν τη χώρα τους.
Οι Ινδοί εργαζόμενοι μπορούν εύκολα να καλύψουν το κενό. Τόσο τώρα όσο και στο μέλλον, αποτελούν πιο ασφαλές και σταθερό εργατικό δυναμικό. Και αν η πακιστανική κυβέρνηση φοβάται ότι μπορεί να χάσει πάνω από 3 δισεκατομμύρια δολάρια τον μήνα από τα εμβάσματα των πολιτών της που εργάζονται στη Σαουδική Αραβία, τότε ίσως οι Σαρίφ και Μουνίρ θα πρέπει απλώς να επιστρέψουν μέρος των χρημάτων που οι ίδιοι και άλλοι ανώτεροι αξιωματούχοι φέρονται να έχουν υπεξαιρέσει όλα αυτά τα χρόνια.
Ας αποκαλούμε κάθε αμυντική συμμαχία με το Πακιστάν με το πραγματικό της όνομα: Άξονας Δειλίας.