Η Τουρκία προχώρησε προσφάτως στη σύναψη συμφωνίας με το Ηνωμένο Βασίλειο, η οποία αφορά την προμήθεια 20 μαχητικών αεροσκαφών τύπου Eurofighter. Η συγκεκριμένη διμερής σύμβαση δεν περιορίζεται αποκλειστικά στην απόκτηση των πτητικών μέσων, αλλά συνιστά ένα ευρύτερο πλαίσιο συνεργασίας. Ειδικότερα, η συμφωνία ενσωματώνει την παροχή εξειδικευμένου εξοπλισμού, την εκπαίδευση του στρατιωτικού προσωπικού, καθώς και την εφαρμογή ενός πολυετούς χρηματοδοτικού σχήματος.
Το συνολικό οικονομικό αντίτιμο για την αγορά των 20 μαχητικών Eurofighter ανέρχεται στο ποσό των 5,4 δισεκατομμυρίων βρετανικών λιρών (περίπου 6,2 δισεκατομμύρια ευρώ). Στο προαναφερθέν κόστος συμπεριλαμβάνονται τόσο τα ίδια τα αεροσκάφη όσο και τα απαιτούμενα πυρομαχικά τους. Η Άγκυρα έχει επιλέξει μια μέθοδο σταδιακής καταβολής του τιμήματος. Πιο συγκεκριμένα, οι πληρωμές θα εκτελούνται μέσω ετήσιων δόσεων, προσαρμοσμένων αυστηρά στους υφιστάμενους δημοσιονομικούς περιορισμούς, δημιουργώντας ένα βιώσιμο πολυετές πρόγραμμα αποπληρωμής. Επιπροσθέτως, ένα σημαντικό τμήμα της δαπάνης αφορά τα προηγμένα συστήματα αποστολής, παράγοντας που δικαιολογεί τη διαφοροποίηση της τελικής τιμής συγκριτικά με αντίστοιχες διεθνείς συμβάσεις.
Εκπαίδευση προσωπικού και τεχνική υποστήριξη
Όπως προαναφέρθηκε, η διακρατική σύμβαση επεκτείνεται πέραν της απλής αγοράς υλικού, στοχεύοντας στην ουσιαστική ενίσχυση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων μέσω προγραμμάτων εκπαίδευσης και τεχνικής υποστήριξης. Βάσει του σχεδιασμού, 110 Τούρκοι ιπτάμενοι και τεχνικοί εδάφους πρόκειται να μεταβούν στη Βρετανία προκειμένου να λάβουν την απαραίτητη εκπαίδευση. Παράλληλα, βρετανικές εταιρείες αναλαμβάνουν τη ρητή δέσμευση για την εγγυημένη παραγωγή και την έγκαιρη παράδοση ανταλλακτικών. Η ρήτρα αυτή διασφαλίζει τη μακροχρόνια τεχνική υποστήριξη των αεροσκαφών, εντάσσοντας την ομαλή ενσωμάτωση των Eurofighter στο τουρκικό οπλοστάσιο σε μια ευρύτερη στρατηγική λογική.
Οπλισμός και επιχειρησιακές δυνατότητες
Ο οπλισμός που θα φέρουν τα μαχητικά αποτελεί κρίσιμο παράγοντα της συμφωνίας, καθώς καθορίζει σε μεγάλο βαθμό το τελικό κόστος. Τα αεροσκάφη Eurofighter διαθέτουν τη δυνατότητα να εξοπλιστούν με ενσωματωμένο πυροβόλο των 27 χιλιοστών, εξειδικευμένα κιτ βομβών, καθώς και με έως 19 διαφορετικούς τύπους πυραύλων. Στη λίστα των διαθέσιμων βλημάτων συγκαταλέγονται, μεταξύ άλλων, οι πύραυλοι Meteor, Harpoon και Penguin. Αυτή η ευρεία γκάμα οπλικών επιλογών παρέχει την ικανότητα προσαρμογής των αεροσκαφών για την εκτέλεση ποικίλων αποστολών, από την εξασφάλιση αεροπορικής υπεροχής έως την πραγματοποίηση πληγμάτων ακριβείας. Η διαφοροποίηση στον φερόμενο εξοπλισμό αποτελεί την κύρια αιτία για τις αποκλίσεις στις τιμές αγοράς μεταξύ των κρατών που έχουν προμηθευτεί το εν λόγω σύστημα.
Γκιουλέρ για κόστος συμφωνίας
Σε πολιτικό επίπεδο, η τουρκική κυβέρνηση καταβάλλει προσπάθειες να αιτιολογήσει το οικονομικό τίμημα της σύμβασης, προβαίνοντας σε συγκρίσεις με αντίστοιχες αγορές άλλων χωρών. Απαντώντας σε σχετική κοινοβουλευτική ερώτηση, ο Υπουργός Άμυνας της Τουρκίας, Γιασάρ Γκιουλέρ, τόνισε: «Το κόστος είναι παρόμοιο με εκείνο που καταβάλλουν άλλες χώρες, που έχουν προμηθευτεί Eurofighters».
Από την πλευρά της αντιπολίτευσης, ο βουλευτής του κόμματος IYI, Τουρχάν Τσομέζ, υπογράμμισε τις υφιστάμενες διαφορές στην κοστολόγηση, δηλώνοντας πως «η Γερμανία έκανε μια παραγγελία πριν από τρεις εβδομάδες και θα πληρώσει 3,3 δισεκατομμύρια λίρες για 20 αεροσκάφη Eurofighters. Η Ιταλία πλήρωσε 6,5 δισεκατομμύρια στερλίνες για 24 αεροσκάφη πριν από ένα χρόνο».
Παρά τις ενστάσεις, η τουρκική κυβέρνηση αποσαφηνίζει ότι η επιτευχθείσα συμφωνία καλύπτει στο ακέραιο τις επιχειρησιακές ανάγκες των ενόπλων δυνάμεων. Σύμφωνα με τον Υπουργό Άμυνας, «τα είδη που θα παραδοθούν στο πλαίσιο , που αποσκοπεί στην κάλυψη των επιχειρησιακών αναγκών , αποτελούνται από 20 αεροσκάφη και τον εξοπλισμό αποστολής τους, καθώς και διάφορους τύπους και ποσότητες πυρομαχικών».