Στις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου τοποθετεί το κρίσιμο ορόσημο για τις επόμενες κινήσεις του Ντόναλντ Τραμπ ο πρέσβης ε.τ. Γιώργος Αϋφαντής. Στην παρέμβασή του στη «Ναυτεμπορική», συνέδεσε την αντιπαράθεση με το Ιράν, την ασφάλεια της Σαουδικής Αραβίας και τις προσπάθειες συνεννόησης με τη Ρωσία με το πολιτικό και ενεργειακό κόστος στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών.
Παράλληλα, άσκησε σφοδρή κριτική στην ευρωπαϊκή στάση απέναντι στον πόλεμο στην Ουκρανία και προειδοποίησε ότι η Αθήνα πρέπει να εξετάσει τις συνέπειες των αμερικανικών εξελίξεων για την αντιπαράθεση με την Τουρκία.
Πρώτα οι εκλογές, μετά οι κινήσεις απέναντι στο Ιράν
Κατά την εκτίμηση του Αϋφαντή, προτεραιότητα του Αμερικανού προέδρου είναι να περιορίσει τις εκλογικές απώλειες και, εφόσον είναι δυνατόν, να διατηρήσει τον έλεγχο της Γερουσίας. Μια συμφωνία με το Ιράν πριν από την κάλπη, υποστήριξε, θα τον εξέθετε σε σφοδρή κριτική από τους πολιτικούς του αντιπάλους.
Ο πρέσβης ε.τ. προέβλεψε ότι μετά τις εκλογές ενδέχεται να ακολουθήσει ένα νέο κύμα βομβαρδισμών και στη συνέχεια προσπάθεια συμφωνίας με την Τεχεράνη. Στο σενάριο που περιέγραψε, ο Τραμπ θα επιχειρήσει πρώτα να εμφανίσει στρατιωτική επιτυχία και κατόπιν να περάσει στη διαπραγμάτευση.
Στόχος, σύμφωνα με την ανάλυσή του, είναι να ανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ και να αποκατασταθεί η ελεύθερη ροή πετρελαίου, χωρίς νέες καταστροφές στις ενεργειακές εγκαταστάσεις που θα ακύρωναν το οικονομικό όφελος.
Για την ιρανική πλευρά, εκτίμησε ότι προετοιμάζεται ώστε να αντέξει νέα πλήγματα και να υποχρεώσει τον αντίπαλο να μοιράσει τις δυνάμεις του. Έτσι εξήγησε και το δίλημμα που, κατά τον ίδιο, αντιμετωπίζει η Ουάσιγκτον: αν θα διαθέσει πυρομαχικά μεγάλου βεληνεκούς εναντίον των Χούθι ή αν θα τα διατηρήσει για επιχειρήσεις κατά του Ιράν.
Η Σαουδική Αραβία και τα όρια της αμερικανικής προστασίας
Ο Αϋφαντής υποστήριξε ότι η στάση του Τραμπ απέναντι στη Σαουδική Αραβία καθορίζεται πρωτίστως από τις εσωτερικές πολιτικές ανάγκες του και την αποφυγή νέας αύξησης στις τιμές των καυσίμων.
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η αποτίμησή του για τη στρατιωτική επάρκεια του Ριάντ. Κατά την άποψή του, τα πλήγματα των Χούθι ανέδειξαν την αδυναμία της Σαουδικής Αραβίας να αναπτύξει αποτελεσματικές χερσαίες δυνάμεις στο απαιτητικό πεδίο της Υεμένης.
Στο πλαίσιο αυτό, υποστήριξε ότι αναζητεί δυνάμεις από τη Συρία, αναφερόμενος σε Σύρους τζιχαντιστές και μισθοφορικά σχήματα που συνέδεσε με την Τουρκία. Αντιπαρέβαλε αυτή την εικόνα με το πλεονέκτημα των Χούθι, οι οποίοι γνωρίζουν το ορεινό έδαφος στο οποίο επιχειρούν.
Ο Πούτιν ως μεσολαβητής και το πετρέλαιο ως κλειδί
Στην ανάλυση του πρέσβη ε.τ., η προσπάθεια συνεννόησης Τραμπ–Πούτιν συνδέεται και με την αναζήτηση διεξόδου στην αντιπαράθεση με το Ιράν.
Ο ίδιος ανέφερε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος ζήτησε ρωσική μεσολάβηση και ότι ο Πούτιν παρουσίασε τις προτάσεις της ιρανικής ηγεσίας ως βάση συζήτησης. Θεώρησε ότι η ανάγκη σταθεροποίησης της πετρελαϊκής αγοράς δημιουργεί ισχυρό κίνητρο για συμφωνία.
Παράλληλα, εκτίμησε ότι οι εξελίξεις θα επηρεάσουν τη διαμάχη διαδοχής στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα ανάμεσα στον Τζέι Ντι Βανς και τον Μάρκο Ρούμπιο. Όπως υποστήριξε, αυτή θα αποκτήσει ιδεολογικό και προγραμματικό περιεχόμενο γύρω από τον ρόλο που πρέπει να διαδραματίζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες στον κόσμο.
Σφοδρή επίθεση στην ευρωπαϊκή πολιτική
Το πιο αιχμηρό τμήμα της παρέμβασής του αφορούσε την Ευρώπη. Ο Αϋφαντής υποστήριξε ότι ευρωπαϊκές ηγεσίες επιχειρούν να επηρεάσουν την αμερικανική προεκλογική αναμέτρηση μέσω της ουκρανικής δράσης κατά ρωσικών ενεργειακών στόχων.
Σύμφωνα με τη δική του ερμηνεία, τα πλήγματα αυτά αυξάνουν τις ενεργειακές πιέσεις και το κόστος για τους Αμερικανούς καταναλωτές και αγρότες, επιβαρύνοντας πολιτικά τον Τραμπ. Πρόκειται για την εκτίμηση που διατύπωσε στην εκπομπή, αποδίδοντας συγκεκριμένη πολιτική σκοπιμότητα στην ευρωπαϊκή στάση.
«Η Ευρώπη πολεμάει μέχρι του τελευταίου Ουκρανού», ανέφερε χαρακτηριστικά, κατηγορώντας τις ευρωπαϊκές ηγεσίες ότι παρεμποδίζουν τις προσπάθειες συνεννόησης Ουάσιγκτον–Μόσχας και χρησιμοποιούν την Ουκρανία ως εργαλείο αυτής της πολιτικής.
Οι κοινωνίες πληρώνουν τον λογαριασμό
Ο πρέσβης ε.τ. συνέδεσε επίσης τις κοινωνικές αντιδράσεις στην Ευρώπη με την άνιση κατανομή του ενεργειακού και οικονομικού κόστους. Χρησιμοποίησε τη διατύπωση «Η Ευρώπη έχει έναν εμφύλιο πόλεμο μεταξύ της», περιγράφοντας με αυτή την έκφραση τις εσωτερικές κοινωνικές συγκρούσεις.
Σε μια ιδιαίτερα αιχμηρή τοποθέτηση, χαρακτήρισε τη βία μέρος της πολιτικής διαδικασίας και υποστήριξε ότι μπορεί να αποτελεί και «δημοκρατικό δικαίωμα των διαδηλωτών». Διευκρίνισε ότι δεν είναι υπέρ της βίας, αλλά απέδωσε τις αντιδράσεις σε κρατικές πολιτικές που, κατά τον ίδιο, στερούν κοινωνικές προοπτικές και υποβαθμίζουν βασικές παροχές. Η θέση αυτή αποτέλεσε δική του πολιτική αξιολόγηση.
Το μήνυμα προς την Αθήνα για την Τουρκία
Κλείνοντας, ο Αϋφαντής έφερε τη συζήτηση στα ελληνικά συμφέροντα. Τόνισε ότι η Ελλάδα έχει ανοικτό μέτωπο διπλωματικής αντιπαράθεσης με την Τουρκία, το οποίο μπορεί να αποκτήσει και διάσταση στο πεδίο.
«Οι Τούρκοι κάθε τόσο μας το υπενθυμίζουν αυτό», επισήμανε.
Γι’ αυτό, υποστήριξε, οι αμερικανικές εκλογές πρέπει να αξιολογηθούν και ως παράγοντας που μπορεί να επηρεάσει τα ελληνοτουρκικά. Το ζήτημα για την Αθήνα είναι πού θα στραφεί η προσοχή της αμερικανικής ηγεσίας μετά την κάλπη και ποιες συνέπειες θα έχει αυτή η επιλογή για τα ανοικτά ελληνικά μέτωπα.
Στο ίδιο πλαίσιο, χαρακτήρισε την ελληνική στάση απέναντι στη Ρωσία ως συμμετοχή σε πόλεμο, αποδίδοντας αυτή την περιγραφή και σε τοποθέτηση του πρωθυπουργού.