Του Χρήστου Κωνσταντινίδη
Νέα στοιχεία για την υπόθεση του φερόμενου σχεδιασμού επιχείρησης προβοκάτσιας κατά της Ελλάδας από τις τουρκικές μυστικές υπηρεσίες φέρνει στο φως το Nordic Monitor, με δημοσίευμα της 19ης Νοεμβρίου 2026.
Στο επίκεντρο βρίσκεται διαβαθμισμένη καταγγελία της ΜİΤ προς την εισαγγελία της Άγκυρας, η οποία οδήγησε στην έκδοση εντάλματος σύλληψης και, τελικά, στην ποινική δίωξη του δημοσιογράφου Αμπντουλάχ Μποζκούρτ.
Η υπόθεση αφορά έρευνα που είχε δημοσιευθεί στις 10 Οκτωβρίου 2022 για την προετοιμασία μυστικής επιχείρησης κατά της Ελλάδας, πριν από τις τουρκικές προεδρικές και κοινοβουλευτικές εκλογές του Μαΐου του 2023.
Το απόρρητο έγγραφο με την υπογραφή συνεργάτη του Φιντάν
Η τρισέλιδη καταγγελία, με διαβάθμιση «GİZLİ» (ΑΠΟΡΡΗΤΟ), φέρει ημερομηνία 27 Οκτωβρίου 2022 και την υπογραφή του Ουμίτ Ουλβί Τζανίκ (Ümit Ulvi Canik), νομικού συμβούλου που ενεργούσε για λογαριασμό του τότε διοικητή της ΜİΤ, Χακάν Φιντάν.
Ο Τζανίκ ακολούθησε τον Φιντάν στο τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών το 2023, αναλαμβάνοντας τη διεύθυνση των νομικών υπηρεσιών του.
Τα τρία σενάρια προβοκάτσιας στο Αιγαίο
Στην αρχική έρευνα του Οκτωβρίου του 2022, ο Μποζκούρτ είχε περιγράψει τρεις εναλλακτικές επιλογές που φέρονταν να εξετάζουν οι τουρκικές μυστικές υπηρεσίες:
-
Δολιοφθορές σε ελληνικά νησιά κοντά στις μικρασιατικές ακτές.
-
Ανάρτηση τουρκικής σημαίας σε ακατοίκητες νησίδες ή βραχονησίδες.
-
Επιχείρηση υπό ψευδή σημαία (false flag operation), προκειμένου να δημιουργηθεί πρόσχημα τουρκικής στρατιωτικής αντίδρασης.
Κατά τον δημοσιογράφο, επιδίωξη του σχεδίου ήταν η δημιουργία ελληνοτουρκικής κρίσης που θα συσπείρωνε το εθνικιστικό ακροατήριο γύρω από τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, μετατοπίζοντας την πολιτική συζήτηση από τα οικονομικά προβλήματα της Τουρκίας στα ζητήματα εθνικής ασφάλειας.
Η τελική πολιτική έγκριση φερόταν να εναπόκειται στον Τούρκο πρόεδρο.
Η αντίφαση που εκθέτει τη ΜΙΤ
Το πλέον αξιοσημείωτο στοιχείο της υπόθεσης είναι ότι η ΜİΤ αρνήθηκε την εγκυρότητα του δημοσιεύματος, ενώ ταυτόχρονα κατήγγειλε τον συντάκτη του για αποκάλυψη απόρρητων πληροφοριών σχετικά με στελέχη και δραστηριότητές της.
Το Nordic Monitor θέτει το εύλογο ερώτημα: εάν το δημοσίευμα ήταν εξ ολοκλήρου ανυπόστατο, ποια πραγματικά διαβαθμισμένα στοιχεία αποκαλύφθηκαν;
Η αντίφαση χρήζει διερεύνησης, χωρίς ωστόσο να αποτελεί από μόνη της απόδειξη της ύπαρξης του συνόλου του καταγγελλόμενου σχεδίου.
Ποιος είναι ο Κεμάλ Εσκιντάν
Κεντρικό πρόσωπο της έρευνας είναι ο Κεμάλ Εσκιντάν (Kemal Eskintan), πρώην αξιωματικός του τουρκικού στρατού, γνωστός και με το προσωνύμιο «Αμπού Φουρκάν».
Σύμφωνα με την αρχική έρευνα του Μποζκούρτ, υπηρέτησε στη Διεύθυνση Αντικατασκοπείας και Ασφάλειας του τουρκικού Γενικού Επιτελείου την περίοδο 2006–2007 και εντάχθηκε στη ΜİΤ μετά την ανάληψη της διοίκησής της από τον Χακάν Φιντάν.
Κεντρικό πρόσωπο της έρευνας είναι ο Κεμάλ Εσκιντάν (Kemal Eskintan), πρώην αξιωματικός του τουρκικού στρατού, γνωστός και με το προσωνύμιο «Αμπού Φουρκάν».
Το 2014 φέρεται να ανέλαβε τη Διεύθυνση Ειδικών Επιχειρήσεων (Özel Faaliyetler Dairesi), με δραστηριότητες στη Συρία, στο Ιράκ και στη Λιβύη.
Ο Μποζκούρτ τον συνδέει με τη συγκρότηση αυτοτελούς επιχειρησιακής μονάδας της ΜİΤ, η οποία θα μπορούσε να αναλαμβάνει μυστικές αποστολές στο εξωτερικό χωρίς να εξαρτάται πλήρως από τις ειδικές δυνάμεις του τουρκικού στρατού και της αστυνομίας.
Η ιδιότητα του Εσκιντάν ως στελέχους της ΜİΤ επιβεβαιώνεται, σύμφωνα με το Nordic Monitor, από τα δικαστικά έγγραφα που δημοσιοποιήθηκαν.
Το χρονικό της δίωξης Μποζκούρτ
Η δικαστική υπόθεση εξελίχθηκε σε βάθος τετραετίας:
| Ημερομηνία | Εξέλιξη |
|---|---|
| 10 Οκτωβρίου 2022 | Δημοσίευση της αρχικής έρευνας |
| 27 Οκτωβρίου 2022 | Απόρρητη καταγγελία της ΜΙΤ |
| 22 Φεβρουαρίου 2023 | Έκδοση εντάλματος σύλληψης |
| 3 Νοεμβρίου 2026 | Σύνταξη κατηγορητηρίου |
| 13 Νοεμβρίου 2026 | Παραπομπή της υπόθεσης στο αρμόδιο δικαστήριο |
| 19 Νοεμβρίου 2026 | Δημοσιοποίηση των νέων στοιχείων |
Ο εισαγγελέας Αμπντουλσαμέντ Μπαρμάν στηρίζει την κατηγορία στο άρθρο 27 του τουρκικού νόμου 2937 περί υπηρεσιών πληροφοριών. Η έρευνα αφορά επίσης άλλα πρόσωπα που δεν έχουν ταυτοποιηθεί, γεγονός που δημιουργεί ανησυχίες για την προστασία των δημοσιογραφικών πηγών.
Ο εισαγγελέας Αμπντουλσαμέντ Μπαρμάν στηρίζει την κατηγορία στο άρθρο 27 του τουρκικού νόμου 2937 περί υπηρεσιών πληροφοριών.
Η σημασία της αποκάλυψης για την Ελλάδα
Η δημοσιοποίηση των εγγράφων επαναφέρει στο προσκήνιο τον κίνδυνο δημιουργίας τεχνητών κρίσεων στο Αιγαίο μέσω επιχειρήσεων των υπηρεσιών πληροφοριών, αλλά και το ζήτημα της αξιοποίησης μιας εξωτερικής αντιπαράθεσης για την εξυπηρέτηση εσωτερικών πολιτικών σκοπιμοτήτων.
Το Nordic Monitor υποστηρίζει ότι ο συγκεκριμένος σχεδιασμός εγκαταλείφθηκε μετά την αποκάλυψή του το 2022.
Εκείνο που προκύπτει από τα δημοσιοποιημένα στοιχεία είναι η κινητοποίηση του τουρκικού μηχανισμού πληροφοριών και της Δικαιοσύνης εναντίον του δημοσιογράφου που έφερε την υπόθεση στη δημοσιότητα. Η πλήρης έκταση του φερόμενου επιχειρησιακού σχεδιασμού κατά της Ελλάδας εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο δημοσιογραφικής έρευνας και όχι ανεξάρτητα επιβεβαιωμένο γεγονός.