Ο καθηγητής Οικονομικής Γεωγραφίας και Γεωπολιτικής Θεωρίας Ιωάννης Μάζης, μιλώντας στη Ναυτεμπορική και σχολιάζοντας το προσχέδιο συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, εμφανίστηκε ιδιαίτερα επιφυλακτικός ως προς τις προοπτικές μιας μόνιμης αποκλιμάκωσης, υποστηρίζοντας ότι το βασικό ζήτημα παραμένει άλυτο και δεν είναι άλλο από το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Ο κ. Μάζης ξεκαθάρισε εξαρχής ότι δεν είχε μελετήσει το πλήρες κείμενο του προσχεδίου, ωστόσο επισήμανε πως το κρίσιμο στοιχείο είναι κατά πόσο αντιμετωπίζεται το ζήτημα του σχάσιμου υλικού και των πυρηνικών δυνατοτήτων του Ιράν. Όπως τόνισε, όλα τα υπόλοιπα ζητήματα είναι δευτερεύοντα σε σχέση με αυτόν τον πυρήνα της αντιπαράθεσης.
Κατά την ανάλυσή του, τόσο η Ουάσιγκτον όσο και η Τεχεράνη φαίνεται να επιδιώκουν κυρίως να κερδίσουν χρόνο. Ειδικά για τον Ντόναλντ Τραμπ, ο χρόνος αυτός είναι απολύτως αναγκαίος, καθώς του επιτρέπει να παρουσιάσει στο αμερικανικό εσωτερικό ένα αφήγημα επιτυχίας. Σύμφωνα με τον καθηγητή, ο Αμερικανός πρόεδρος θα επιχειρήσει να εμφανιστεί ως ειρηνοποιός που κατάφερε να κλείσει ένα ακόμη μέτωπο κρίσης και να διασφαλίσει την ομαλή λειτουργία των Στενών του Ορμούζ.
Ο Ιωάννης Μάζης παρατήρησε, ωστόσο, ότι αυτή η αφήγηση περιέχει μια σημαντική αντίφαση. Όπως σημείωσε, τα Στενά του Ορμούζ ήταν ήδη ανοιχτά και η κρίση προκλήθηκε από τις εξελίξεις που ακολούθησαν τις αμερικανικές πρωτοβουλίες. Παρ’ όλα αυτά, εκτίμησε ότι ο Τραμπ θα επιδιώξει να παρουσιάσει την εξέλιξη ως προσωπική επιτυχία, ενώ παράλληλα θα υποστηρίξει ότι κατάφερε να εμπλέξει τους Ευρωπαίους στην προστασία της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στην περιοχή.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο καθηγητής στη φύση της συμφωνίας, την οποία χαρακτήρισε ουσιαστικά ως ένα Memorandum of Understanding, δηλαδή ένα προσύμφωνο που δεν επιλύει τα προβλήματα αλλά απλώς ανοίγει τον δρόμο για μελλοντικές διαπραγματεύσεις. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, πρόκειται για μια συμφωνία «για να συμφωνήσουμε ότι θα μιλήσουμε».
Ο ίδιος εξέφρασε έντονο προβληματισμό για το ενδεχόμενο η διαδικασία να παραταθεί πολύ πέρα από το αρχικό χρονικό πλαίσιο των 60 ημερών, έτσι ώστε να καλύψει σημαντικούς πολιτικούς σταθμούς τόσο στις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και στο Ισραήλ. Κατά την εκτίμησή του, ο Τραμπ επιθυμεί να φτάσει στις αμερικανικές εκλογικές αναμετρήσεις έχοντας παρουσιάσει μια εικόνα σταθερότητας και ειρηνικής διαχείρισης, ενώ αντίστοιχα ο Μπενιαμίν Νετανιάχου καλείται να διαχειριστεί το δικό του πολιτικό περιβάλλον ενόψει των ισραηλινών εκλογών.
Ο κ. Μάζης προειδοποίησε ότι, εφόσον το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν παραμείνει άλυτο, δεν μπορεί να αποκλειστεί μια νέα θερμή φάση στην περιοχή του Περσικού Κόλπου μετά το πέρας της περιόδου διαπραγμάτευσης. Κατά την άποψή του, το βασικό πρόβλημα απλώς μετατίθεται χρονικά και δεν επιλύεται.
Αναφερόμενος στο Ισραήλ, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση Νετανιάχου έχει αποκομίσει σημαντικά κέρδη από τις πρόσφατες εξελίξεις, αλλά ταυτόχρονα αντιμετωπίζει αυξανόμενη πίεση στο εσωτερικό. Όπως επισήμανε, η αντιπολίτευση κατηγορεί πλέον τον Ισραηλινό πρωθυπουργό για υπερβολική διαλλακτικότητα, γεγονός που τον υποχρεώνει να αποδείξει ότι παραμένει σκληρός απέναντι στους αντιπάλους του.
Στο πλαίσιο αυτό, ο καθηγητής θεωρεί ότι η στάση της Χεζμπολάχ θα αποτελέσει καθοριστικό παράγοντα. Εάν υπάρξουν νέες επιθέσεις κατά του Ισραήλ, η απάντηση του Τελ Αβίβ θα είναι σχεδόν βέβαιη, γεγονός που θα μπορούσε να ανατρέψει ολόκληρη τη διαδικασία αποκλιμάκωσης. Παράλληλα, εκτίμησε ότι η Χεζμπολάχ θα επιθυμούσε να πλήξει πολιτικά τον Νετανιάχου, ελπίζοντας σε μια διαφορετική κυβέρνηση στο Ισραήλ μετά τις εκλογές.
Σε ό,τι αφορά τις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Ιωάννης Μάζης εκτίμησε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ κινδυνεύει να υποστεί πολιτικές απώλειες στη Βουλή των Αντιπροσώπων, ακόμη κι αν διατηρήσει τον έλεγχο της Γερουσίας. Κατά τον ίδιο, μια τέτοια εξέλιξη θα δυσχέραινε σημαντικά την πολιτική του θέση και θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέες συγκρούσεις στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό των ΗΠΑ.
Κλείνοντας, ο καθηγητής εξέφρασε τον φόβο ότι η σημερινή αποκλιμάκωση ενδέχεται να είναι προσωρινή. Όπως υπογράμμισε, οι πολιτικές σκοπιμότητες, οι εκλογικές αναμετρήσεις και κυρίως η εκκρεμότητα γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν δημιουργούν τις προϋποθέσεις για νέα όξυνση μετά το πέρας της μεταβατικής περιόδου. «Έχω έναν προβληματισμό για το τι θα ακολουθήσει μετά από αυτές τις 60 ημέρες», ανέφερε χαρακτηριστικά, εκτιμώντας ότι η διαδικασία πιθανότατα θα παραταθεί, καθώς κανένας από τους βασικούς πρωταγωνιστές δεν θα επιθυμεί να βρεθεί αντιμέτωπος με τις κάλπες εν μέσω μιας νέας κρίσης.