Σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του i24NEWS, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός έδωσε εντολή στη διυπουργική ομάδα της κυβέρνησής του και στον επικεφαλής του Τμήματος Διεθνούς Δικαίου να αρχίσουν να προετοιμάζουν νομική υπόθεση με στόχο τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ενώπιον του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου.
Η κίνηση έρχεται σε μία περίοδο κατά την οποία η αντιπαράθεση Άγκυρας και Ιερουσαλήμ έχει ξεπεράσει προ πολλού το επίπεδο της διπλωματικής ρητορικής. Κατά το ισραηλινό δίκτυο, η εντολή δόθηκε μετά την ανακοίνωση Ερντογάν ότι είχε απευθυνθεί στην Interpol ζητώντας Red Notice κατά του Νετανιάχου, χωρίς ωστόσο αυτό να παρουσιάζεται ως η μοναδική αιτία της ισραηλινής αντίδρασης. Το i24NEWS κάνει λόγο για μία ολόκληρη ακολουθία κλιμακώσεων στις σχέσεις των δύο πλευρών.
Στο επίκεντρο η πολιτική της Άγκυρας έναντι των Κούρδων
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, σημαντικό μέρος του υπό προετοιμασία φακέλου πρόκειται να αφορά καταγγελίες σχετικά με τις επιχειρήσεις και την πολιτική της κυβέρνησης Ερντογάν έναντι κουρδικών πληθυσμών.
Το i24NEWS αναφέρει ότι η υπόθεση θα επικεντρωθεί σε μεγάλο βαθμό σε όσα το ισραηλινό μέσο χαρακτηρίζει επιθέσεις του Ερντογάν κατά των κουρδικών μειονοτήτων στην Τουρκία. Πρόκειται, πάντως, σε αυτή τη φάση για ισχυρισμούς που σύμφωνα με το ρεπορτάζ θα επιχειρήσει να τεκμηριώσει η ισραηλινή πλευρά σε ενδεχόμενο νομικό φάκελο και όχι για διαπιστώσεις του ίδιου του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου.
Στον φάκελο και οι καταγγελίες για τη Χαμάς
Δεύτερος βασικός άξονας φέρεται να είναι οι σχέσεις της τουρκικής κυβέρνησης με τη Χαμάς.
Το δημοσίευμα αναφέρει ότι η ισραηλινή πλευρά σχεδιάζει να συμπεριλάβει στον φάκελο στοιχεία σχετικά με την καταγγελλόμενη χρηματοδότηση της οργάνωσης από την κυβέρνηση Ερντογάν.
Η συγκεκριμένη πτυχή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα στο πλαίσιο της μακροχρόνιας αντιπαράθεσης Ισραήλ–Τουρκίας για τη Χαμάς. Η Άγκυρα έχει διατηρήσει πολιτικές σχέσεις με στελέχη της οργάνωσης, ενώ το Ισραήλ κατηγορεί εδώ και χρόνια την Τουρκία ότι της παρέχει πολιτικό και οικονομικό χώρο δράσης. Οποιαδήποτε όμως ποινική ευθύνη συγκεκριμένων προσώπων θα έπρεπε να αποδειχθεί αυτοτελώς με βάση τα κριτήρια του Καταστατικού της Ρώμης.
Το νομικό εμπόδιο: Ούτε Τουρκία ούτε Ισραήλ είναι μέλη του ΔΠΔ
Το εγχείρημα αντιμετωπίζει εξαρχής ένα σημαντικό νομικό ζήτημα.
Ούτε το Ισραήλ ούτε η Τουρκία είναι συμβαλλόμενα κράτη στο Καταστατικό της Ρώμης, γεγονός που περιπλέκει καθοριστικά την άμεση υπαγωγή μιας υπόθεσης στη δικαιοδοσία του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου. Το ίδιο το i24NEWS επισημαίνει αυτή την παράμετρο.
Σύμφωνα με το ΔΠΔ, το Δικαστήριο μπορεί κατ’ αρχήν να ασκήσει δικαιοδοσία όταν φερόμενα εγκλήματα έχουν διαπραχθεί στο έδαφος κράτους-μέλους, από υπήκοο κράτους-μέλους, όταν ένα μη συμβαλλόμενο κράτος αποδεχθεί ειδικά τη δικαιοδοσία του ή όταν μία κατάσταση παραπεμφθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Επίσης, πληροφορίες για φερόμενα εγκλήματα μπορούν να υποβληθούν στην Εισαγγελία του ΔΠΔ, αλλά αυτό από μόνο του δεν σημαίνει ότι ανοίγει αυτομάτως επίσημη έρευνα ή υπόθεση.
Κατά το ισραηλινό δημοσίευμα εξετάζεται ακόμη και η χρησιμοποίηση τρίτου μέρους ως ενδιάμεσου για την έναρξη της διαδικασίας. Το πώς ακριβώς θα μπορούσε να θεμελιωθεί η δικαιοδοσία του ΔΠΔ αποτελεί, ωστόσο, ξεχωριστό και ουσιώδες νομικό ζήτημα.
Ο πραγματικός στόχος μπορεί να είναι η πίεση στον Ερντογάν
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει μία ακόμη πληροφορία του i24NEWS: πηγές που επικαλείται το δίκτυο αναφέρουν ότι η ισραηλινή πλευρά ελπίζει να μη χρειαστεί τελικά να καταθέσει τον φάκελο.
Η ύπαρξη και μόνο μιας έτοιμης νομικής υπόθεσης φέρεται να αντιμετωπίζεται ως πιθανό εργαλείο πίεσης και αποτροπής απέναντι στον Ερντογάν, στο πλαίσιο της κλιμακούμενης σύγκρουσης μεταξύ Άγκυρας και Ιερουσαλήμ.
Με άλλα λόγια, η προετοιμασία του φακέλου μπορεί να έχει εξίσου ισχυρή γεωπολιτική με νομική διάσταση: το Ισραήλ επιχειρεί να καταστήσει σαφές ότι είναι έτοιμο να μεταφέρει την αντιπαράθεση με την Τουρκία από το επίπεδο των δηλώσεων και της διπλωματίας στο πεδίο της διεθνούς δικαιοσύνης.
Ο ίδιος ο Μπενιαμίν Νετανιάχου αρνήθηκε να σχολιάσει τις πληροφορίες του i24NEWS, όπως και αξιωματούχοι του ισραηλινού υπουργείου Δικαιοσύνης.
Η εξέλιξη αποτελεί ακόμη ένα δείγμα της βαθιάς επιδείνωσης των ισραηλοτουρκικών σχέσεων. Προς το παρόν, πάντως, πρόκειται για προετοιμασία νομικού φακέλου και όχι για κατατεθειμένη υπόθεση ή επίσημη διαδικασία του ΔΠΔ εναντίον του Ερντογάν.