Σε μια βαθυστόχαστη ανάλυση της τρέχουσας διεθνούς αστάθειας προχώρησε ο Καθηγητής Ιωάννης Μάζης, μιλώντας στην εκπομπή της «Ναυτεμπορικής». Ο κ. Μάζης επικεντρώθηκε στις κρυφές πτυχές της σύγκρουσης ΗΠΑ-Ιράν, στην αναπάντεχη «κατευναστική» παρέμβαση της Ρωσίας, αλλά και στα κρίσιμα λάθη στρατηγικής της ελληνικής διπλωματίας στο μέτωπο της Λιβύης.
Το Ιρανικό Αίνιγμα και η Διελκυστίνδα των Πιέσεων
Ο Καθηγητής Μάζης χαρακτήρισε την παρούσα φάση της σύγκρουσης στον Περσικό Κόλπο ως μια «διελκυστίνδα πιέσεων» με επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ. Όπως εξήγησε, βρισκόμαστε σε μια «ομίχλη πληροφορίας», όπου διαφαίνεται μια σοβαρή διάσταση απόψεων στο εσωτερικό του Ιράν: από τη μία η πολιτική ηγεσία που αναζητά συμβιβασμό και από την άλλη οι Φρουροί της Επανάστασης που επιμένουν σε σκληρή γραμμή.
Ο κ. Μάζης εκτίμησε ότι και οι δύο πλευρές (ΗΠΑ και Ιράν) χρησιμοποιούν τις παρατάσεις της εκεχειρίας όχι από καλή πρόθεση, αλλά για να κερδίσουν χρόνο. Ο Ντόναλντ Τραμπ ποντάρει στην εσωτερική ρωγμή του Ιράν, ενώ η Τεχεράνη ελπίζει ότι οι επερχόμενες ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ (midterms) θα αναγκάσουν τον Αμερικανό πρόεδρο να υποχωρήσει στις απαιτήσεις του.
Ο Πούτιν ως «Πυροσβέστης» και η Στρατηγική της Αξιοπρέπειας
Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες πτυχές της ανάλυσης αφορούσε τη συνάντηση του Ιρανού Υπουργού Εξωτερικών, Αραγτσί, με τον Βλαντιμίρ Πούτιν. Ο κ. Μάζης εξέφρασε την πεποίθηση ότι ο Ρώσος πρόεδρος δεν λειτουργεί απλώς ως σύμμαχος του Ιράν, αλλά ως «κατευναστής». Στόχος της Μόσχας είναι να προσφέρει στην Τεχεράνη μια «διέξοδο αξιοπρέπειας» που θα επιτρέψει τον τερματισμό της πολεμικής περιπέτειας, διευκολύνοντας ταυτόχρονα και τον Ντόναλντ Τραμπ.
Η Ρωσία, κατά τον καθηγητή, έχει κάθε λόγο να επιθυμεί μια σταθερή σχέση με τον Τραμπ, ειδικά ενόψει των εξελίξεων στην Ουκρανία, ενώ οι οικονομικοί στόχοι των δύο ηγετών φαίνεται να συμπίπτουν σε ρεαλιστική βάση.
Η Τρίτη Απόπειρα κατά του Τραμπ και η Συσπείρωση
Σχολιάζοντας την τρίτη απόπειρα δολοφονίας κατά του Ντόναλντ Τραμπ, ο κ. Μάζης εξέφρασε τον αποτροπιασμό του για το γεγονός ότι στη «μεγαλύτερη δημοκρατία του κόσμου» σημειώνονται τέτοια φαινόμενα. Ωστόσο, σημείωσε ότι πολιτικά το γεγονός αυτό λειτουργεί υπέρ του Τραμπ, καθώς συσπειρώνει τη βάση του κόμματος γύρω από το πρόσωπό του και του δίνει δημοσκοπική ώθηση, την ώρα που στο εσωτερικό της κυβέρνησής του υπάρχουν τριγμοί και παραιτήσεις συνεργατών.
Ελληνική Διπλωματία: Το Σφάλμα της Μονόπλευρης Προσέγγισης στη Λιβύη
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην επίσκεψη του Έλληνα Υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, στην Τρίπολη της Λιβύης. Ο Καθηγητής Μάζης άσκησε κριτική στη μονόπλευρη αναγνώριση της κυβέρνησης της Τρίπολης, τονίζοντας ότι η Ελλάδα πρέπει να «βάλει το μεγαλύτερο βάρος» στη Βεγγάζη.
Σύμφωνα με τον κ. Μάζη:
-
Η Τρίπολη ελέγχεται σε μεγάλο βαθμό από την Τουρκία.
-
Η Βεγγάζη (όπου εδρεύει το κοινοβούλιο και ο στρατηγός Χαφτάρ) προσφέρει πολύ μεγαλύτερες δυνατότητες προσέγγισης και στήριξης των ελληνικών θέσεων.
-
Χωρίς την κύρωση από το κοινοβούλιο στη Βεγγάζη, καμία συμφωνία για την ΑΟΖ δεν μπορεί να έχει νομική ισχύ.
Ο καθηγητής προειδοποίησε ότι η Ελλάδα πρέπει να αξιοποιήσει τις εσωτερικές διαφωνίες μεταξύ Τρίπολης και Βεγγάζης προς όφελός της, αντί να περιορίζεται σε συμβολικές κινήσεις που μπορεί να ερμηνευθούν ως έμμεση αποδοχή του (ανυπόστατου μεν, επικίνδυνου δε) Τουρκολυβικού μνημονίου.
Συμπέρασμα
Ο Ιωάννης Μάζης έκλεισε την παρέμβασή του υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε ένα εξαιρετικά κρίσιμο γεωπολιτικό σταυροδρόμι. Η ικανότητα της Αθήνας να διαβάζει σωστά τις «ρωγμές» στους διεθνείς παίκτες και να ασκεί πολυδιάστατη διπλωματία –χωρίς φοβικά σύνδρομα– θα καθορίσει την εθνική ασφάλεια και τα κυριαρχικά μας δικαιώματα τα επόμενα χρόνια.