Σε εκλογική διαδικασία χωρίς ουσιαστική νομιμοποίηση, με άδεια εκλογικά τμήματα, στρατιωτικές δυνάμεις στους δρόμους και βαριές καταγγελίες για νοθεία, εξελίσσεται η ψηφοφορία στο υπό πακιστανική κατοχή Τζαμού και Κασμίρ.
Η πρώτη φάση των εκλογών, η οποία πραγματοποιήθηκε στις 27 Ιουλίου στις 13 περιφέρειες της διοικητικής διαίρεσης Μιρπούρ, κάθε άλλο παρά επιβεβαίωσε την εικόνα πολιτικής ομαλότητας που επιχείρησε να προβάλει το Ισλαμαμπάντ. Αντιθέτως, σημαδεύτηκε από εκτεταμένη αποχή, μποϊκοτάζ, συγκρούσεις, καταγγελίες για αρπαγή καλπών και αλληλοκατηγορίες ακόμη και μεταξύ κομμάτων που συμμετείχαν στη διαδικασία.
Σε αρκετά εκλογικά τμήματα του Μιρπούρ, όπως εκείνο στο Νάνγκι, οι κάλπες παρέμεναν σχεδόν έρημες, με μοναδική αισθητή παρουσία αυτή των αστυνομικών και των δυνάμεων ασφαλείας. Αντίστοιχες εικόνες καταγράφηκαν και σε άλλες περιοχές, όπου η ψηφοφορία είχε τυπικά αρχίσει στις 08:00, αλλά μέχρι τις 10:00 δεν είχε παρουσιαστεί παρά ελάχιστος αριθμός ψηφοφόρων.
Η αποχή αποτέλεσε πολιτική απάντηση στην προσπάθεια του Πακιστάν να εμφανίσει ως δημοκρατική μία διαδικασία η οποία διεξάγεται υπό συνθήκες κατοχής, διοικητικής χειραγώγησης και περιορισμού των θεμελιωδών δικαιωμάτων του τοπικού πληθυσμού.
Η μάχη των αριθμών
Οι πακιστανικές αρχές υποστήριξαν ότι η συμμετοχή κυμάνθηκε από 40% έως 60% σε ορισμένες περιφέρειες. Δεν έχει παρουσιαστεί, ωστόσο, πλήρης και ανεξάρτητα ελεγμένος συνολικός αριθμός συμμετοχής για την πρώτη φάση.
Η εικόνα αυτή απέχει αισθητά από το ποσοστό άνω του 60% που είχε ανακοινωθεί στις εκλογές του 2021. Επιπλέον, η αναφορά σε συμμετοχή 40%–60% αφορά επιλεγμένες περιφέρειες και όχι το σύνολο των εκλογικών τμημάτων.
Ακόμη πιο σοβαρές ήταν οι καταγγελίες του προέδρου του Πακιστανικού Λαϊκού Κόμματος, Μπιλαουάλ Μπούτο Ζαρντάρι. Όπως υποστήριξε, ενώ στις περισσότερες περιφέρειες η συμμετοχή κινήθηκε μεταξύ 40% και 50%, σε περίπου 30 συγκεκριμένα εκλογικά τμήματα εμφανίστηκε αιφνιδίως ποσοστό που έφθασε το 90%.
Ο Μπιλαουάλ κατηγόρησε το κυβερνών Πακιστανικό Μουσουλμανικό Μέτωπο – Ναουάζ ότι κατέλαβε τα συγκεκριμένα τμήματα και αλλοίωσε τα αποτελέσματα, ισχυριζόμενος ότι διαθέτει οπτικό υλικό. Ζήτησε μάλιστα επανάληψη της ψηφοφορίας στο Μιρπούρ, προκαλώντας έναν πόλεμο καταγγελιών ανάμεσα στα δύο μεγαλύτερα κόμματα του πακιστανικού κατεστημένου, όπως αναφέρει ρεπορτάζ της πακιστανικής Dawn.
ایل اے-9 نکیال میں پاکستان پیپلزپارٹی کے کارکن مختار یونس ولد کامران کے قتل کا واقعہ، ذمہ داروں کو فوری گرفتار کیا جائے، سردار عبدالشکور، انچارج الیکشن سیل، پاکستان پیپلزپارٹی آزاد جموں و کشمیر
مظفرآباد: پاکستان پیپلزپارٹی آزاد جموں و کشمیر کے الیکشن سیل کے انچارج سردار… pic.twitter.com/j2z1gvp0hb
— Pakistan Peoples Party – PPP (@PPP_Org) July 27, 2026
Νοθεία καταγγέλλει και το κόμμα του Ιμράν Χαν
Το κόμμα του φυλακισμένου πρώην πρωθυπουργού Ιμράν Χαν, Pakistan Tehreek-e-Insaf, το οποίο είχε κερδίσει τις εκλογές του 2021, μποϊκόταρε τη φετινή διαδικασία και απέρριψε συνολικά τα αποτελέσματα.
Ο πρώην πρωθυπουργός της περιοχής, Σαρντάρ Αμπντούλ Καγιούμ Νιάζι, χαρακτήρισε τις εκλογές «απάτη» και ζήτησε την ακύρωσή τους. Κατηγόρησε τις πακιστανικές δυνάμεις ασφαλείας ότι επιβάλλουν πρωτοφανή καταπίεση στους κατοίκους του Κασμίρ, υποστηρίζοντας ότι δεν υπήρχαν οι ελάχιστες προϋποθέσεις για ελεύθερη και δίκαιη ψηφοφορία.
Το αποτέλεσμα της πρώτης φάσης έδωσε εννέα από τις 13 έδρες στο PML-N του πρωθυπουργού Σεχμπάζ Σαρίφ και τέσσερις στο PPP. Ακόμη και στα τμήματα όπου πραγματοποιήθηκε ψηφοφορία, όμως, καταγράφηκαν περιστατικά αρπαγής και καταστροφής καλπών, ενώ υποψήφιος συνελήφθη με την κατηγορία ότι εισήλθε σε εκλογικό τμήμα και πέταξε τις κάλπες στο έδαφος. Η ίδια η πακιστανική εφημερίδα Dawn αναγνώρισε ότι η διαδικασία σημαδεύτηκε από βία και αλληλοκατηγορίες για εκλογικές παρατυπίες. Τα επίσημα αποτελέσματα της πρώτης φάσης έδωσαν εννέα έδρες στο PML-N και τέσσερις στο PPP.
Μία κάλπη περικυκλωμένη από στρατό
Για περίπου 1,4 εκατομμύριο εγγεγραμμένους ψηφοφόρους λειτούργησαν 2.316 εκλογικά τμήματα. Από αυτά, τα 1.241 χαρακτηρίστηκαν «εξαιρετικά ευαίσθητα» και άλλα 724 «ευαίσθητα».
Για την επιτήρησή τους αναπτύχθηκαν περίπου 18.560 αστυνομικοί και μέλη άλλων σωμάτων ασφαλείας, καθώς και 2.100 στρατιώτες του Πακιστάν. Πρόκειται ουσιαστικά για μία εκλογική διαδικασία που πραγματοποιήθηκε υπό ένα πρωτοφανές πλέγμα στρατιωτικής επιτήρησης, όπως σημειώνει σε ρεπορτάζ του το Arab News.
Η αρχική απόφαση προέβλεπε τη διεξαγωγή των εκλογών σε μία ημέρα. Λόγω, όμως, της έκρυθμης κατάστασης, η διαδικασία διασπάστηκε σε τρεις φάσεις. Η δεύτερη έχει προγραμματιστεί για τις 2 Αυγούστου και η τρίτη για τις 10 Αυγούστου.
Οι επίμαχες έδρες και ο μηχανισμός ελέγχου
Στην καρδιά της λαϊκής αντίδρασης βρίσκονται οι 12 έδρες που προορίζονται για πρόσφυγες από το ινδικά διοικούμενο Κασμίρ, οι οποίοι ζουν πλέον σε άλλες περιοχές του Πακιστάν.
Από τις 45 αιρετές έδρες της τοπικής Συνέλευσης, μόνο οι 33 αντιστοιχούν σε εκλογικές περιφέρειες εντός της υπό πακιστανικό έλεγχο περιοχής. Οι υπόλοιπες 12 εκλέγονται από πληθυσμούς που κατοικούν στο Παντζάμπ, στο Σιντ και στην επαρχία Χιμπέρ Παχτούνχβα. Ακολουθούν ακόμη οκτώ έμμεσα κατανεμημένες έδρες, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των μελών της Συνέλευσης σε 53.
Η Μικτή Επιτροπή Λαϊκής Δράσης του Τζαμού και Κασμίρ –Joint Awami Action Committee– υποστηρίζει ότι οι 12 επίμαχες έδρες χρησιμοποιούνται από τα μεγάλα πακιστανικά κόμματα ως μηχανισμός ελέγχου της τοπικής κυβέρνησης. Με άλλα λόγια, η πολιτική εξουσία μπορεί να κριθεί από ψήφους ανθρώπων που δεν κατοικούν στην περιοχή και εξαρτώνται πολιτικά από το Ισλαμαμπάντ.
Αίμα, συλλήψεις και συσκότιση της ενημέρωσης
Το JAAC κήρυξε μποϊκοτάζ των εκλογών, έχοντας προηγουμένως οργανώσει κινητοποιήσεις με αιτήματα την κατάργηση των 12 εδρών, τη μείωση των προνομίων της πολιτικής ελίτ, δωρεάν υγειονομική περίθαλψη, ενιαία εκπαίδευση και οικονομικές μεταρρυθμίσεις.
Η απάντηση των πακιστανικών αρχών ήταν η απαγόρευση της οργάνωσης με βάση την αντιτρομοκρατική νομοθεσία, οι μαζικές συλλήψεις, η διακοπή του διαδικτύου και η ανάπτυξη στρατιωτικών δυνάμεων.
Οι αριθμοί των θυμάτων παραμένουν αντικρουόμενοι λόγω του επικοινωνιακού αποκλεισμού. Το JAAC υποστηρίζει ότι περισσότεροι από 30 άνθρωποι σκοτώθηκαν στις συγκρούσεις γύρω από το Ραβαλακότ. Το Reuters δεν μπόρεσε να επαληθεύσει ανεξάρτητα τον αριθμό, ωστόσο αξιωματούχος επιβεβαίωσε τουλάχιστον τρεις θανάτους διαδηλωτών, ενώ οι αρχές ανακοίνωσαν τον θάνατο ενός μέλους των δυνάμεων ασφαλείας.
Η Διεθνής Αμνηστία χαρακτήρισε παράνομη την απαγόρευση του JAAC και ζήτησε να σταματήσει η εργαλειοποίηση της αντιτρομοκρατικής νομοθεσίας για τη φίμωση των διαδηλωτών. Παράλληλα, κάλεσε τις αρχές να αποκαταστήσουν τις επικοινωνίες και να επιτρέψουν την είσοδο δημοσιογράφων και ανεξάρτητων παρατηρητών. Η οργάνωση ζήτησε ανεξάρτητη διερεύνηση της χρήσης θανατηφόρας βίας.
Ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ, είχε ήδη ζητήσει αυτοσυγκράτηση και «άμεσες, διεξοδικές και αμερόληπτες έρευνες» για τους θανάτους διαδηλωτών και μελών των δυνάμεων ασφαλείας. Ο ΟΗΕ είχε κάνει λόγο για δεκάδες νεκρούς ήδη πριν από την έναρξη της ψηφοφορίας.
Κάλπες χωρίς νομιμοποίηση
Η Ινδία απέρριψε συνολικά την εκλογική διαδικασία, χαρακτηρίζοντάς την «καλλωπιστική άσκηση» με σκοπό να συγκαλυφθεί η παράνομη πακιστανική κατοχή και οι σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Πέρα από την πάγια θέση του Νέου Δελχί για το εδαφικό καθεστώς του Κασμίρ, τα ίδια τα γεγονότα εκθέτουν το Ισλαμαμπάντ. Όταν το μεγαλύτερο κίνημα πολιτών έχει τεθεί εκτός νόμου, το κόμμα που κέρδισε τις προηγούμενες εκλογές απέχει, οι συμμετέχοντες αλληλοκατηγορούνται για νοθεία, τα μέσα επικοινωνίας διακόπτονται και οι κάλπες φυλάσσονται από χιλιάδες στρατιώτες, δεν μπορεί να γίνεται σοβαρά λόγος για ελεύθερη εκλογική διαδικασία.
Οι άδειες κάλπες σε πολλά τμήματα δεν αποτελούν απλώς ένδειξη αποχής. Αποτυπώνουν το βαθύτερο πολιτικό ρήγμα ανάμεσα στους κατοίκους του Κατεχόμενου Κασμίρ και την πακιστανική διοίκηση. Το Ισλαμαμπάντ μπορεί να ανακοινώσει αποτελέσματα και να μοιράσει έδρες. Δεν μπορεί, όμως, να κατασκευάσει με τη βία τη λαϊκή νομιμοποίηση που πλέον φανερά στερείται.