Σε μία κίνηση που αποτυπώνει την ακραία ένταση στις σχέσεις Τεχεράνης και Ουάσιγκτον προχώρησε η στρατιωτική ηγεσία του Ιράν, ανακοινώνοντας χρηματική αμοιβή για όποιον Ιρανό σκοτώσει ή αιχμαλωτίσει Αμερικανό στρατιώτη σε περίπτωση εισόδου του στο ιρανικό έδαφος.
Την ανακοίνωση έκανε ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των ιρανικών Ενόπλων Δυνάμεων, Αμίρ Χαταμί, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA.
Η αμοιβή ορίστηκε στο ισόποσο των 30.000 δολαρίων για κάθε Αμερικανό στρατιωτικό που θα σκοτωθεί ή θα αιχμαλωτιστεί και θα παραδοθεί στις Ένοπλες Δυνάμεις της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η ανακοίνωση περιλαμβάνει μάλιστα μία εξαιρετικά ασυνήθιστη πρόβλεψη: εάν την ίδια ενέργεια πραγματοποιήσει Ιρανή, η αμοιβή θα είναι διπλάσια, φθάνοντας δηλαδή τα 60.000 δολάρια.
Χαταμί: 30.000 δολάρια για κάθε «Αμερικανό εισβολέα»
Ο Αμίρ Χαταμί παρουσίασε την πρωτοβουλία ως αποτέλεσμα οικονομικών προσφορών που προήλθαν από Ιρανούς πολίτες.
Όπως δήλωσε, η απόφαση ελήφθη έπειτα από «μεγάλο αριθμό αιτημάτων» ανθρώπων που εξέφρασαν την επιθυμία να συνεισφέρουν οικονομικά στη δημιουργία του συγκεκριμένου μηχανισμού επιβράβευσης.
Σύμφωνα με όσα μετέδωσε το IRNA, ο Χαταμί ανακοίνωσε:
«Όποιος σκοτώσει ή αιχμαλωτίσει και παραδώσει στον στρατό της Ισλαμικής Δημοκρατίας Αμερικανό στρατιωτικό εισβολέα θα λάβει αμοιβή ίση με 30.000 δολάρια».
Ιδιαίτερη σημασία έχει η ορολογία που επέλεξε η ιρανική στρατιωτική ηγεσία.
Ο Χαταμί δεν αναφέρθηκε γενικά σε Αμερικανούς στρατιώτες, αλλά χρησιμοποίησε τον χαρακτηρισμό «εισβολέας», τοποθετώντας έτσι την ανακοίνωση στο πλαίσιο ενός σεναρίου κατά το οποίο αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις θα παραβίαζαν το ιρανικό έδαφος.
Η συγκεκριμένη διάκριση είναι κρίσιμη, καθώς η ανακοίνωση δεν πρέπει να ερμηνευθεί ως γενική επικήρυξη οποιουδήποτε Αμερικανού στρατιωτικού βρίσκεται στην ευρύτερη Μέση Ανατολή. Η ιρανική διατύπωση αφορά στρατιωτικούς που η Τεχεράνη θα θεωρούσε ότι έχουν εισέλθει ως «εισβολείς» στο έδαφός της.
Διπλάσια αμοιβή στις Ιρανές
Ακόμη μεγαλύτερη αίσθηση προκαλεί το δεύτερο σκέλος της ανακοίνωσης.
Ο αρχηγός του ιρανικού Γενικού Επιτελείου δήλωσε ότι οι γυναίκες που θα πραγματοποιήσουν αντίστοιχη ενέργεια θα δικαιούνται διπλάσια χρηματική ανταμοιβή.
«Οι θαρραλέες Ιρανές που θα φέρουν εις πέρας μία τέτοια ενέργεια να λάβουν διπλάσια ανταμοιβή», ανέφερε.
Πρακτικά, η αμοιβή για μία γυναίκα που θα σκότωνε ή θα αιχμαλώτιζε Αμερικανό στρατιωτικό «εισβολέα» θα ανερχόταν στο ισόποσο των 60.000 δολαρίων.
Πέρα από την οικονομική της διάσταση, η συγκεκριμένη πρόβλεψη έχει εμφανή προπαγανδιστικό χαρακτήρα, καθώς επιχειρεί να παρουσιάσει την αντιμετώπιση μιας ενδεχόμενης αμερικανικής χερσαίας εισβολής ως υπόθεση ολόκληρης της ιρανικής κοινωνίας και όχι αποκλειστικά των Ενόπλων Δυνάμεων.
Μήνυμα για ενδεχόμενη χερσαία επιχείρηση
Η ανακοίνωση πρέπει να διαβαστεί μέσα στο περιβάλλον του πολέμου και της στρατιωτικής αντιπαράθεσης που έχει διαμορφωθεί στη Μέση Ανατολή.
Παρά τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, δεν έχει σημειωθεί γενικευμένη ανάπτυξη αμερικανικών χερσαίων δυνάμεων στο εσωτερικό του Ιράν.
Η χρήση του όρου «εισβολέας» από τον Χαταμί δείχνει επομένως ότι η Τεχεράνη επιχειρεί να στείλει εκ των προτέρων μήνυμα για το ενδεχόμενο οποιασδήποτε μελλοντικής αμερικανικής επιχείρησης επί ιρανικού εδάφους.
Η ιρανική ηγεσία θέλει να καταστήσει σαφές ότι σε ένα τέτοιο σενάριο δεν θα επιχειρούσε μόνο να ενεργοποιήσει τις τακτικές στρατιωτικές της δυνάμεις, αλλά να δημιουργήσει συνθήκες ευρύτερης λαϊκής κινητοποίησης εναντίον των αμερικανικών στρατευμάτων.
Από τον συμβατικό πόλεμο στη λαϊκή αντίσταση
Αυτό αποτελεί ίσως και το σημαντικότερο μήνυμα της ανακοίνωσης.
Η Τεχεράνη έχει επί δεκαετίες οικοδομήσει την αμυντική της αντίληψη πάνω σε πολλαπλά επίπεδα: συμβατικές Ένοπλες Δυνάμεις, Φρουρούς της Επανάστασης, πολιτοφυλακές, δίκτυα συμμάχων και ασύμμετρες δυνατότητες.
Η χρηματική επιβράβευση πολιτών για τη θανάτωση ή αιχμαλωσία στρατιωτών που θα θεωρούνταν εισβολείς προσθέτει ένα ακόμη στοιχείο σε αυτή τη λογική.
Το μήνυμα προς την Ουάσιγκτον είναι ότι μία ενδεχόμενη χερσαία παρουσία στο Ιράν θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί όχι μόνο από οργανωμένους στρατιωτικούς σχηματισμούς, αλλά και μέσα από προσπάθεια κινητοποίησης τμημάτων του πληθυσμού.
Σε μια χώρα με περισσότερους από 90 εκατομμύρια κατοίκους και τεράστια γεωγραφική έκταση, η Τεχεράνη επιχειρεί με αυτόν τον τρόπο να αυξήσει επικοινωνιακά και ψυχολογικά το εκτιμώμενο κόστος οποιασδήποτε χερσαίας επιχείρησης.
Νέα κλιμάκωση στη ρητορική Τεχεράνης – Ουάσιγκτον
Η ανακοίνωση του Αμίρ Χαταμί αποτελεί ταυτόχρονα ακόμη μία ένδειξη του πόσο επικίνδυνα έχει μεταβληθεί το περιβάλλον ασφαλείας στη Μέση Ανατολή.
Η δημόσια προσφορά χρηματικής ανταμοιβής για τη θανάτωση ή αιχμαλωσία στρατιωτικού προσωπικού μιας άλλης χώρας αποτελεί εξαιρετικά βαριά κίνηση, ακόμη και όταν περιορίζεται ρητορικά στο σενάριο εισβολής στο εθνικό έδαφος.
Η Τεχεράνη επιχειρεί με αυτή την ανακοίνωση να οικοδομήσει μία εικόνα καθολικής αντίστασης σε περίπτωση αμερικανικής χερσαίας επέμβασης.
Και ταυτόχρονα στέλνει ένα σαφές αποτρεπτικό μήνυμα προς την Ουάσιγκτον:
Εάν Αμερικανοί στρατιώτες πατήσουν σε ιρανικό έδαφος ως εχθρική δύναμη, το Ιράν θέλει να τους καταστήσει στόχο όχι μόνο του στρατού του, αλλά δυνητικά και ενός ευρύτερου μηχανισμού λαϊκής αντίστασης.