Σε θρίλερ εξελίσσεται η υπόθεση των δύο κυβερνοεπιθέσεων σε tankers με προορισμό αμερικανικά λιμάνια, οι οποίες σημειώθηκαν κατά τη διέλευσή τους από το Στενό του Γιβραλτάρ, προκαλώντας έντονη ανησυχία σε ναυτιλιακές εταιρείες και πληρώματα.
Οι αμερικανικές αρχές εξετάζουν πιθανή σύνδεση των επιθέσεων με το Ιράν, καθώς μια σοβαρή παραβίαση κρίσιμων συστημάτων των πλοίων θα μπορούσε να οδηγήσει σε απώλεια ελέγχου, ναυτικό ατύχημα και εκτεταμένη θαλάσσια ρύπανση.
Μέχρι στιγμής, από την Ουάσιγκτον δεν έχει υπάρξει επίσημη απόδοση ευθύνης, ενώ η υπόθεση εντείνει τους φόβους για μεταφορά της γεωπολιτικής αντιπαράθεσης στα ψηφιακά συστήματα των εμπορικών πλοίων. Η κινητοποίηση των αμερικανικών αρχών, πάντως, δεν αφορά μόνο τα δύο συγκεκριμένα tankers.
Σύμφωνα με το Bloomberg, κυβερνητικές υπηρεσίες των ΗΠΑ παρακολουθούν κυβερνοαπειλές που συνδέονται με σχεδόν 20 πλοία διεθνώς, ενώ η Ακτοφυλακή έχει ζητήσει να ενημερώνεται εκ των προτέρων για οποιοδήποτε από αυτά σχεδιάζει προσέγγιση σε αμερικανικό λιμάνι.
Ήδη η αμερικανική Ακτοφυλακή και το FBI πραγματοποιούν έρευνες, ενώ εξειδικευμένες ομάδες των δύο υπηρεσιών επιβιβάστηκαν στα πλοία στον Κόλπο του Μεξικού, στις 21 και 24 Αυγούστου, για να ελέγξουν την ακεραιότητα τόσο των συστημάτων πληροφορικής όσο και της επιχειρησιακής τεχνολογίας τους. Οι αμερικανικές αρχές ανέφεραν ότι δεν καταγράφηκαν διακοπές λειτουργίας, αστάθειας και κίνδυνος για τα πληρώματα ή περιβαλλοντικές επιπτώσεις, αλλά ενδείξεις ότι τα δίκτυα και των δύο πλοίων παραβιάστηκαν. Τα δύο πλοία έχουν ταυτοποιηθεί ως το υπό σημαία Λιβερίας VLCC «VL Prosperity», χωρητικότητας 319.547 dwt, και το υπό σημαία Νήσων Μάρσαλ LPG carrier «Kohaku», χωρητικότητας 59.350 dwt. Το «VL Prosperity», IMO 9683697, είναι ένα VLCC μήκους περίπου 333 μέτρων, ναυπηγημένο το 2015. Είχε φορτώσει περίπου 2 εκατ. βαρέλια σαουδαραβικού αργού μέσω του αιγυπτιακού τερματικού Sidi Kerir και κατευθυνόταν προς το Γκάλβεστον του Τέξας. Το «Kohaku», IMO 9932608, ναυπηγήθηκε το 2023 και κατευθυνόταν επίσης προς το Τέξας, όπου επρόκειτο να φορτώσει LPG.
Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη γεωπολιτική διάσταση μετά τις πληροφορίες της «Wall Street Journal». Η αμερικανική εφημερίδα αποκάλυψε ότι οι ΗΠΑ ερευνούν εάν πίσω από τις κυβερνοεπιθέσεις βρίσκεται το Ιράν, ωστόσο μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει επίσημη απόδοση ευθύνης στην Τεχεράνη ούτε έχει αναλάβει κάποιος την ευθύνη για τις επιθέσεις.
Σύμφωνα με τη «Wall Street Journal», τα δύο πλοία βρίσκονταν, στις αρχές Αυγούστου, σε διέλευση από το Στενό του Γιβραλτάρ, όταν σημειώθηκαν οι κυβερνοεπιθέσεις, ενώ είχαν προορισμό λιμάνια του Τέξας. Η χρονική στιγμή, η θέση των πλοίων σε ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα του κόσμου και ο τελικός προορισμός τους στις ΗΠΑ είναι στοιχεία που εξετάζονται από τις αμερικανικές αρχές. Η έρευνα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς εξελίσσεται σε μια περίοδο οξυμένης αντιπαράθεσης ΗΠΑ – Ιράν και μεγάλης πίεσης στις βασικές θαλάσσιες αρτηρίες μεταφοράς ενέργειας. Οποιαδήποτε δυνατότητα ενός κρατικού ή άλλου κυβερνοδράστη να παρεμβαίνει εξ αποστάσεως σε κρίσιμα συστήματα εμπορικών πλοίων θα άνοιγε ένα νέο μέτωπο για τη ναυτιλιακή ασφάλεια, πολύ πέρα από τις συμβατικές επιθέσεις με πυραύλους, drones ή νάρκες.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το σημείο στο οποίο φέρεται να εκδηλώθηκαν οι επιθέσεις. Το Στενό του Γιβραλτάρ αποτελεί τη βασική πύλη μεταξύ Μεσογείου και Ατλαντικού και χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερα πυκνή εμπορική κίνηση καθώς περίπου 300 πλοία διέρχονται καθημερινά. Ένα πλοίο που θα έχανε ξαφνικά πρόωση ή δυνατότητα ασφαλούς πλοήγησης μέσα σε ένα τέτοιο πέρασμα, θα μπορούσε να δημιουργήσει κίνδυνο όχι μόνο για το ίδιο αλλά και για τη γύρω ναυσιπλοΐα.
Αξιωματούχος της αμερικανικής Υπηρεσίας Κυβερνοασφάλειας και Ασφάλειας Υποδομών (CISA) ανέφερε ότι αρκετά εμπορικά πλοία αποτέλεσαν στόχο πιθανών κυβερνοεπιθέσεων στα τέλη Αυγούστου, χωρίς ενδείξεις πλήρους ελέγχου τους. Παράλληλα, η Αμερικανική Ακτοφυλακή δημιούργησε ειδικό Γραφείο Ναυτιλιακής Κυβερνοασφάλειας, καθώς η αυξανόμενη ψηφιοποίηση της ναυτιλίας δημιουργεί, μαζί με τα οφέλη, νέους κινδύνους ασφαλείας διεθνώς.