breaking newsΔιεθνή

ΔΥΟ ΣΥΝΟΔΟΙ, ΔΥΟ ΚΟΣΜΟΙ – ΣΙ ΤΖΙΝΠΙΝΓΚ, ΤΡΑΜΠ ΚΑΙ ΠΟΥΤΙΝ ΔΙΑΜΟΡΦΩΝΟΥΝ ΤΙΣ ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ

ΟΙ ΕΥΡΩΠΑΙΟΙ ΠΙΑΣΜΕΝΟΙ ΑΓΚΑΖΕ ΜΕ ΤΟΝ ΖΕΛΕΝΣΚΙ ΑΡΚΟΥΝΤΑΙ ΣΤΟΝ ΡΟΛΟ ΤΟΥ ΚΟΜΠΑΡΣΟΥ

si trump putin

Οι παράλληλες διπλωματικές κινήσεις στη Σεντζέν και στο Βερολίνο ανέδειξαν τις διαφορετικές στρατηγικές επιδιώξεις των μεγάλων δυνάμεων, σε μια κρίσιμη συγκυρία για τις διεθνείς εξελίξεις και, κυρίως, για τον πόλεμο στην Ουκρανία. Η συνάντηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ και τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν έφερε στο προσκήνιο τις μεταβαλλόμενες ισορροπίες ισχύος, ενώ οι Ευρωπαίοι ηγέτες επιχείρησαν από το Βερολίνο να διασφαλίσουν ότι δεν θα μείνουν εκτός των αποφάσεων για την επόμενη ημέρα της ουκρανικής σύγκρουσης.

Η τριμερής Σύνοδος Κορυφής, με οικοδεσπότη τον Σι Τζινπίνγκ, παρέπεμψε συμβολικά στη Διάσκεψη της Γιάλτας το 1945, όταν οι νικητές του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου καθόρισαν τις μεταπολεμικές ισορροπίες. Ωστόσο, το 2026 το διεθνές περιβάλλον είναι διαφορετικό, με την αμερικανική ηγεμονία να αμφισβητείται και την Κίνα να διεκδικεί ολοένα πιο ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση της παγκόσμιας τάξης.

Η Κίνα προβάλλει τη γεωπολιτική της ισχύ

Η παρουσία του Σι Τζινπίνγκ στο κέντρο του τραπεζιού είχε ισχυρό συμβολισμό, καθώς αποτύπωσε την πρόθεση του Πεκίνου να αναδείξει δημόσια τον ρόλο του στη διαμόρφωση των διεθνών εξελίξεων. Μέχρι πρότινος, η Κίνα προωθούσε μεγάλο μέρος των στρατηγικών της επιδιώξεων μέσω της οικονομικής της ισχύος και της διπλωματίας, αποφεύγοντας την άμεση προβολή πολιτικής επιρροής.

Η επιλογή της Σεντζέν ως τόπου της συνάντησης συνδέθηκε με μια πιο εξωστρεφή προσέγγιση, μέσω της οποίας το Πεκίνο επιδιώκει να καταστήσει σαφές ότι αποτελεί πλέον κεντρικό παράγοντα στις παγκόσμιες γεωπολιτικές ισορροπίες. Παράλληλα, εξακολουθεί να δίνει προτεραιότητα στην τεχνολογική και οικονομική του ανάπτυξη, αποφεύγοντας κινήσεις που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν αυτούς τους στόχους.

Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ βρέθηκε στο ίδιο τραπέζι με δύο ηγέτες που έχουν εκφράσει την πρόθεσή τους να μεταβάλουν πτυχές της υφιστάμενης διεθνούς τάξης. Η συμμετοχή του προκάλεσε προβληματισμό και στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ενώ η αμερικανική πλευρά επιδίωξε να υπάρξει συνεννόηση σε ζητήματα όπως η πυρηνική απειλή, η τεχνητή νοημοσύνη και ο πόλεμος στην Ουκρανία.

Ωστόσο, η Σύνοδος δεν κατέληξε σε σημαντικές συμφωνίες στα επιμέρους ζητήματα. Ειδικά για την Ουκρανία, οι διαφωνίες παρέμειναν, ενώ η στάση της κυβέρνησης Τραμπ εξακολουθεί να προκαλεί επικρίσεις για την προσέγγισή της απέναντι στη Ρωσία.

Η Ευρώπη παρακολουθεί τις εξελίξεις και ζητά θέση στις διαπραγματεύσεις

Την ίδια ώρα, στο Βερολίνο, οι Ευρωπαίοι ηγέτες, με τη συμμετοχή του Ζελένσκι, επιχείρησαν να διατηρήσουν κοινή στάση απέναντι στις εξελίξεις. Η λεγόμενη «Συμμαχία των Προθύμων» εκφράζει ανησυχία για το ενδεχόμενο προσέγγισης της αμερικανικής πολιτικής με τις επιδιώξεις της Μόσχας.

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις φοβούνται ότι μια συμφωνία μεταξύ Ουάσιγκτον και Μόσχας, χωρίς ουσιαστική συμμετοχή του Κιέβου και των ευρωπαϊκών πρωτευουσών, θα μπορούσε να δημιουργήσει νέα δεδομένα στην ασφάλεια της ηπείρου. Παρά τις ανησυχίες τους, ωστόσο, η δυνατότητά τους να επηρεάσουν τις αποφάσεις παραμένει περιορισμένη.

Ενδεικτική του κλίματος ήταν η τηλεφωνική επικοινωνία του Τραμπ με Ευρωπαίους ηγέτες κατά την επιστροφή του από τη Σεντζέν, μέσα από το Air Force One. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Politico, ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε σπατάλη δισεκατομμυρίων τη συνεχιζόμενη παροχή όπλων και οικονομικής βοήθειας στην Ουκρανία, για έναν πόλεμο που προκαλεί μεγάλο αριθμό ανθρώπινων απωλειών, όπως ανέφεραν τρεις Ευρωπαίοι αξιωματούχοι.

Η τοποθέτηση αυτή εντείνει τον προβληματισμό στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, καθώς οι ηγέτες της ΕΕ συζητούν την παροχή νέου πακέτου βοήθειας ύψους 45 δισεκατομμυρίων ευρώ. Παράλληλα, ζητούν να συμμετάσχουν σε τετραμερή συνάντηση για την αναζήτηση ειρηνευτικής λύσης, προτείνοντας ως πιθανό τόπο διεξαγωγής το Αμπού Ντάμπι.

Το βασικό ζητούμενο για την Ευρώπη είναι να μη βρεθεί αντιμέτωπη με μια συμφωνία που θα καθοριστεί αποκλειστικά από τις ΗΠΑ και τη Ρωσία. Ωστόσο, η πίεση που ασκεί ο Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου και οι αμφιβολίες για τη στάση που θα τηρήσει η Ουάσιγκτον περιορίζουν τα περιθώρια ευρωπαϊκών ελιγμών.

Οι εγγυήσεις ασφαλείας παραμένουν το μεγάλο αγκάθι

Κεντρικό ζήτημα στις συζητήσεις για την επόμενη ημέρα στην Ουκρανία είναι οι εγγυήσεις ασφαλείας που θα μπορούσαν να δοθούν στο Κίεβο. Το τελευταίο διάστημα εξετάζεται ένα πλαίσιο που θα παραπέμπει στο Άρθρο 5 της ιδρυτικής συνθήκης του ΝΑΤΟ, το οποίο προβλέπει τη συλλογική άμυνα σε περίπτωση επίθεσης εναντίον κράτους-μέλους.

Παραμένουν, ωστόσο, αδιευκρίνιστα τόσο το εύρος των εγγυήσεων όσο και ο βαθμός εμπλοκής των ΗΠΑ. Το ζήτημα είναι καθοριστικό για την ουκρανική πλευρά, η οποία ζητά συγκεκριμένες δεσμεύσεις και όχι γενικές διαβεβαιώσεις.

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε σε δημοσιογράφους ότι δεν ήταν βέβαιος πως όλες οι πλευρές αντιλαμβάνονται με τον ίδιο τρόπο το Άρθρο 5. «Επειδή, τι σημαίνει το Άρθρο 5; Ότι υπάρχουν ορισμένες δυνάμεις εταίρων στη γη σας. Επομένως, η ερώτησή μου είναι: Τι γίνεται με τους Αμερικανούς στρατιώτες;» διερωτήθηκε ο Ουκρανός πρόεδρος, θέτοντας ευθέως το ζήτημα της στρατιωτικής παρουσίας των ΗΠΑ.

Από την πλευρά του, ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς υπογράμμισε ότι η υποστήριξη προς την Ουκρανία δεν αποσκοπεί στην παράταση της σύγκρουσης. «Δεν παρέχουμε αυτή την ισχυρή υποστήριξη για να παρατείνουμε τον πόλεμο. Θέλουμε να τερματίσουμε αυτόν τον πόλεμο», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Στο ίδιο πλαίσιο, ο πρωθυπουργός της Πολωνίας Ντόναλντ Τουσκ σχολίασε ότι η πίστη του Τραμπ στην καλή θέληση του Πούτιν παραμένει «ακλόνητη», εκφράζοντας την ελπίδα ότι η αισιοδοξία του Αμερικανού προέδρου για τον τερματισμό του πολέμου θα αποδειχθεί αυτή τη φορά βάσιμη.

Αβέβαιη η επόμενη ημέρα για την Ουκρανία

Οι εξελίξεις καταδεικνύουν ότι η αναζήτηση ειρηνευτικής λύσης παραμένει μια δύσκολη εξίσωση, με τις ΗΠΑ, τη Ρωσία, την Κίνα, την Ουκρανία και τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να έχουν διαφορετικές προτεραιότητες.

Η Ουάσιγκτον πιέζει για τον τερματισμό της σύγκρουσης, η Μόσχα επιδιώκει να κατοχυρώσει τα κέρδη της και να ενισχύσει τη θέση της, ενώ το Κίεβο ζητά δεσμευτικές εγγυήσεις για την ασφάλειά του. Οι Ευρωπαίοι, από την πλευρά τους, προσπαθούν να εξασφαλίσουν συμμετοχή στη διαδικασία, γνωρίζοντας ότι μια συμφωνία χωρίς τη δική τους παρουσία θα μπορούσε να έχει άμεσες συνέπειες για την ασφάλεια της ηπείρου.

Το ερώτημα που παραμένει είναι κατά πόσο οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες θα καταφέρουν να μετατρέψουν τις διακηρύξεις τους σε ουσιαστική διπλωματική επιρροή ή αν θα περιοριστούν και πάλι στον ρόλο του παρατηρητή, την ώρα που οι μεγάλες δυνάμεις καθορίζουν τους όρους της νέας γεωπολιτικής πραγματικότητας.

makeleio

Back to top button