Η φράση του Πρωθυπουργού στα μέσα Σεπτεμβρίου ότι οι εργασίες για τη βυθομέτρηση και πόντιση του καλωδίου της ηλεκτρικής διασύνδεσης με Κύπρο και Ισραήλ θα επανεκκινήσουν «σύντομα», «φωτογραφίζει» τις επόμενες εβδομάδες – και μπορεί ακόμα να μην έχει μετακινηθεί προς την Ανατολική Μεσόγειο κάποιο από τα πλοία που θα αναλάβουν το έργο, ωστόσο όλες οι ενδείξεις και πληροφορίες φαίνεται να δείχνουν προς τα τέλη Οκτωβρίου με αρχές Νοεμβρίου.
Με ορίζοντα αυτή τη χρονική περίοδο τα επιτελεία, το υπουργείο Εθνικής Αμυνας, το υπουργείο Εξωτερικών και φυσικά το Μαξίμου, έχουν καταρτίσει σενάρια αντίδρασης για κάθε ενδεχόμενο και τρεις προοπτικές. Λίγο πριν εκδοθεί η απαιτούμενη NAVTEX από την Αθήνα, θα έχουν πλησιάσει στην περιοχή ενδιαφέροντος τόσο το ερευνητικό που θα ολοκληρώσει τη βυθομέτρηση όσο και το σκάφος πόντισης καλωδίων. Στη βάση αυτή, η ελληνική πλευρά προετοιμάζεται να κινηθεί σε τρεις δρόμους, ανάλογα και με την τουρκική αντίδραση:
1. Στην πρώτη προοπτική, μετά την άφιξη των πλοίων, η Αθήνα θα εκδώσει την απαιτούμενη οδηγία προς ναυτιλλομένους (NAVTEX), δεσμεύοντας τις απαραίτητες περιοχές μέσα στις οποίες θα κινηθούν τα πλοία. Η Άγκυρα θα αρκεστεί σε μια τυπική ενημέρωση που θα της παράσχει η γαλλική εταιρεία Μeridiam που έχει αναλάβει το έργο και θα αποστείλει απλά ένα σκάφος της ακτοφυλακής της για μια εξίσου τυπική παρακολούθηση των εργασιών από απόσταση. Σκάφος της Ελληνικής Ακτοφυλακής παρακολουθεί από διακριτική απόσταση και οι εργασίες συνεχίζονται και ολοκληρώνονται χωρίς απρόοπτα. Αυτή είναι η πρώτη και απόλυτα θετική έκβαση για την Αθήνα.
2. Στη δεύτερη προοπτική, η Τουρκία επιλέγει να προκαλέσει κρίση, αλλά περισσότερο για το θεαθήναι και έτσι στο πλαίσιο αυτό η Άγκυρα εκδίδει τη δική της αντι-NAVTEX και σκάφη της τουρκικής ακτοφυλακής προσεγγίζουν το σημείο των εργασιών, καλώντας μέσω ασυρμάτου το ερευνητικό πλοίο να αποχωρήσει, ισχυριζόμενα ότι βρίσκεται σε τουρκική δικαιοδοσία. Η Ελληνική Ακτοφυλακή κινητοποιείται στέλνοντας επιπλέον σκάφη ανοικτής θαλάσσης που παρεμβάλλονται για να προστατεύσουν το ερευνητικό και το σκάφος πόντισης του καλωδίου αντίστοιχα όταν έρθει η ώρα του. Παράλληλα ενεργοποιείται το υπουργείο Εξωτερικών και το Αμυνας που ανοίγουν τις «κόκκινες γραμμές» με την Αγκυρα, προκειμένου να αποφευχθεί κάποιο ατύχημα ή επακούμβηση που θα οδηγήσει σε θερμότερη εμπλοκή της κατάστασης.
Στο σημείο αυτό και μετά παρέμβαση και του γαλλικού παράγοντα και παρά τους τίτλους που θα έχουν ξεκινήσει να εμφανίζονται στη γειτονική χώρα, η Τουρκία θα επιλέγει να μην οξύνει ακόμα περισσότερο την κατάσταση, καθώς μια εκδοχή αυτού του σεναρίου θέλει και την παρουσία γαλλικής φρεγάτας στην ευρύτερη περιοχή. Ετσι, αν και οι δύο πλευρές θα έχουν μαζευτεί στην περιοχή και η Τουρκία θα έχει δηλώσει την αντίρρησή της και επί του πεδίου, μπροστά στην αποφασιστική στάση Αθήνας και Παρισιού δεν θα προχωρά σε κάτι περισσότερο και θα διαμηνύει ότι παρέθεσε τις αξιώσεις της στο πλαίσιο της «Γαλάζιας Πατρίδας», – επί του πρακτέου οι εργασίες θα πραγματοποιηθούν.
3. Η τρίτη προοπτική είναι και η πιο δύσκολη για την Αθήνα. Η Τουρκία σε αυτή αποφασίζει να σταθεί σύμφωνα και με τις δηλώσεις του εκπροσώπου του τουρκικού υπουργείου Αμυνας υποναυάρχου Ζεκί Ακτούρκ, ότι σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, όπως τουλάχιστον το εκλαμβάνει η Τουρκία, «δραστηριότητες όπως η πόντιση καλωδίων ή αγωγών και η διεξαγωγή επιστημονικών ερευνών στην υφαλοκρηπίδα μας πρέπει να συντονίζονται εκ των προτέρων με τη χώρα μας.
Κανόνες εμπλοκής
Στο ακραίο σενάριο όπου η Τουρκία επιχειρήσει να ασκήσει βία ή να προχωρήσει σε νηοψία του ερευνητικού σκάφους, αγγίζοντας την «κόκκινη γραμμή» της εθνικής κυριαρχίας, το Πολεμικό Ναυτικό θα εφαρμόσει τους προκαθορισμένους κανόνες εμπλοκής (Rules of Engagement) για την προστασία του σκάφους και του πληρώματος, κάτι που όμως θα σημαίνει ότι αναγκαστικά οι εργασίες θα διακοπούν και οι δύο χώρες θα είναι στα πρόθυρα μιας σύγκρουσης. Μια επεισοδιακή εξέλιξη, όπως έγινε νοτίως της Κάσου το καλοκαίρι του 2024, με την απομάκρυνση του ιταλικού πλοίου «Ievoli Relume» και τη διακοπή των εργασιών, είναι προφανώς αυτή που θα επιθυμούσε η Αγκυρα.
tanea.gr