Η Γαλλία, η Γερμανία και η Ισπανία εμφανίζονται διχασμένες ως προς το τι θα πρέπει να συνιστά προϊόν «Made in Europe» («Κατασκευασμένο στην Ευρώπη»), γεγονός που προμηνύει σκληρές διαπραγματεύσεις για ένα νομοσχέδιο που πρότεινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την τόνωση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας.
Η Κομισιόν παρουσίασε τον περασμένο Μάρτιο την Πράξη για την Επιτάχυνση της Βιομηχανικής Παραγωγής (Industrial Accelerator Act), με στόχο να κατευθύνει τις σημαντικές δημόσιες δαπάνες της ΕΕ σε στρατηγικούς τομείς —όπως η πράσινη τεχνολογία, η ενεργοβόρος βιομηχανία και η αυτοκινητοβιομηχανία— προς ευρωπαϊκές εταιρείες, ενισχύοντας την ανταγωνιστικότητά τους απέναντι στους κυρίαρχους εξαγωγείς της Κίνας. Στην πράξη, πρόκειται για ένα πλαίσιο κινήτρων που στοχεύει στην τόνωση της ζήτησης για προϊόντα ευρωπαϊκής παραγωγής.
Έξι μήνες αργότερα, ωστόσο, οι κυβερνήσεις των 27 κρατών-μελών δυσκολεύονται να καταλήξουν σε έναν κοινό ορισμό για το τι σημαίνει «ευρωπαϊκό προϊόν».
Η Γαλλία επιθυμεί αυστηρή προτίμηση υπέρ των κρατών – μελών της ΕΕ, η Γερμανία θέλει να συμπεριλάβει τους εμπορικούς εταίρους του μπλοκ, ενώ η Ισπανία προτείνει έναν συμβιβασμό μεταξύ των δύο θέσεων.
Η γερμανική πρόταση: «Made with Europe»
Η Γερμανία, ως η ισχυρότερη εξαγωγική οικονομία της ΕΕ, προωθεί μια πιο διευρυμένη προσέγγιση υπό τον όρο «Made with Europe» («Κατασκευασμένο με τη συμμετοχή της Ευρώπης»). Η πρόταση ευθυγραμμίζεται σε μεγάλο βαθμό με την αρχική γραμμή της Επιτροπής και προβλέπει τη συμμετοχή χωρών που έχουν συνάψει συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου ή δημόσιων συμβάσεων με την ΕΕ ή συμμετέχουν σε τελωνειακή ένωση. Υπό αυτό το σενάριο, οι επιλέξιμες χώρες θα μπορούσαν να φτάσουν έως και τις 80.
Γαλλία: Αυστηρή προτεραιότητα στην παραγωγή εντός ΕΕ
Στον αντίποδα, η Γαλλία, η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του μπλοκ, υιοθετεί σαφώς πιο περιοριστική στάση. Παρότι δεν αμφισβητεί ότι η Ευρώπη πρέπει να παραμείνει ανοιχτή στους εμπορικούς της εταίρους, επιμένει ότι τα ευρωπαϊκά κονδύλια πρέπει να στηρίζουν πρωτίστως την παραγωγή εντός της Ένωσης.
Ο Γάλλος υφυπουργός Βιομηχανίας Σεμπαστιέν Μαρτέν, υπογράμμισε ότι «η παραγωγή πρέπει να πραγματοποιείται στην Ευρώπη προκειμένου να πληρούνται οι προϋποθέσεις για δημόσια στήριξη», ακόμη κι αν μέρος της προστιθέμενης αξίας προέρχεται από τρίτες χώρες.
Η «ισπανική γέφυρα»: Το μοντέλο των τριών επιπέδων
Η Ισπανία δημοσιοποίησε επίσης ένα έγγραφο θέσεων, προτείνοντας μια συμβιβαστική λύση ανάμεσα στη γαλλική και τη γερμανική προσέγγιση και επιχειρώντας να γεφυρώσει τις διαφορές.
Η πρόταση κάνει λόγο για τη διαίρεση της ευρωπαϊκής προτίμησης σε τρεις ομάδες – επίπεδα.
Το πρώτο επίπεδο αφορά τον στενό πυρήνα των 27 κρατών – μελών της ΕΕ, ενώ το δεύτερο περιλαμβάνει χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, όπως η Νορβηγία, καθώς και αξιόπιστους εταίρους που παρέχουν αμοιβαία πρόσβαση στις δημόσιες συμβάσεις.
Το τρίτο επίπεδο αναφέρεται σε χώρες με συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών ή τελωνειακές ενώσεις με την ΕΕ, καθώς και τα συμβαλλόμενα μέρη στη Συμφωνία του ΠΟΕ για τις Δημόσιες Συμβάσεις. Η τρίτη ομάδα θα μπορούσε επίσης να περιλαμβάνει τρίτες χώρες που παράγουν εξαρτήματα «κρίσιμης σημασίας» για την οικονομική ασφάλεια της ΕΕ, εφόσον αυτό δικαιολογείται από την «τρέχουσα έλλειψη επαρκούς παραγωγικής ικανότητας εντός της Ένωσης» ή από την έλλειψη εναλλακτικών πηγών εφοδιασμού. Το καθεστώς τους θα μπορούσε να αναβαθμιστεί στο δεύτερο επίπεδο εάν εμβαθύνουν τις εμπορικές τους συμφωνίες με το μπλοκ, σημειώνει το ισπανικό έγγραφο.
Η Ιταλία, η τρίτη μεγαλύτερη οικονομία της ΕΕ, δεν έχει ακόμη λάβει σαφή θέση, με τον ιταλό Υπουργό Επιχειρήσεων Αντόλφο Ούρσο να δηλώνει την περασμένη Πέμπτη απλώς ότι τάσσεται υπέρ μιας ευρωπαϊκής προτίμησης ανοικτής σε «στρατηγικούς εταίρους».
Η Ιρλανδία, η οποία ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ έως το τέλος του έτους, ελπίζει να επιτύχει έναν συμβιβασμό μεταξύ των 27 κρατών-μελών έως τον Δεκέμβριο.
Το Δουβλίνο προγραμματίζει νέες διαβουλεύσεις και κατάθεση αναθεωρημένης πρότασης εντός Οκτωβρίου, με στόχο συμφωνία μέχρι τον Νοέμβριο. Την ίδια ώρα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξετάζει το προσχέδιο της έκθεσής του, με προθεσμία κατάθεσης τροπολογιών έως τις 7 Οκτωβρίου.
Ωστόσο, η πολύπλοκη νομοθετική διαδικασία —που απαιτεί σύγκλιση θέσεων μεταξύ Συμβουλίου και Κοινοβουλίου πριν από την έναρξη διαπραγματεύσεων— καθιστά ολοένα και λιγότερο ρεαλιστικό τον στόχο της Επιτροπής για συμφωνία εντός του έτους.
Τι θα γίνει με τη Μεγάλη Βρετανία
Πάντως, τη συζήτηση σχετικά με το ποιος θα ενταχθεί στο εν λόγω σχήμα παρακολουθεί με ιδιαίτερο ενδιαφέρον και η Μεγάλη Βρετανία, η οποία προσπαθεί να δώσει νέα ώθηση στην επαναπροσέγγιση των σχέσεών της με τις Βρυξέλλες, μετά την παραίτηση του πρώην Πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ τον Ιούνιο.
Η κυβέρνηση του νέου Πρωθυπουργού Άντι Μπέρναμ έχει εκφράσει ανησυχίες σχετικά με το ενδεχόμενο αποκλεισμού από την πρωτοβουλία «Made in Europe», με αξιωματούχους της ΕΕ να απαντούν ότι δεν μπορούν να προδικάσουν την έκβαση της νομοθετικής διαδικασίας για την Πράξη Επιτάχυνσης της Βιομηχανικής Παραγωγής.
tovima.gr