Τη δημιουργία και το άνοιγμα προς την ερευνητική κοινότητα της μεγαλύτερης, όπως υποστηρίζει, αμερικανικής βάσης δεδομένων για τον ισλαμισμό ανακοίνωσε το Middle East Forum (MEF), παραμονή της 25ης επετείου από τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001.
Το νέο Counter-Islamism Research Clearinghouse περιλαμβάνει περισσότερα από τέσσερα εκατομμύρια σημεία δεδομένων, τα οποία έχουν συγκεντρωθεί από δημόσια αρχεία. Η βάση δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος Islamist Watch του MEF, που λειτουργεί από το 2006, και επικεντρώνεται στη χαρτογράφηση οργανώσεων, ιδεολογικών δικτύων, χρηματοδοτικών διαδρομών και μηχανισμών ξένης επιρροής στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Από τις 10 Σεπτεμβρίου 2026 μπορούν να υποβάλουν αίτηση πρόσβασης ακαδημαϊκοί, ερευνητές της εξτρεμιστικής δράσης, στελέχη εθνικής ασφαλείας, ερευνητές δημοσιογράφοι και μουσουλμάνοι μεταρρυθμιστές. Σύμφωνα με το MEF, η αποδοχή μιας αίτησης δεν θα εξαρτάται από τις πολιτικές ή επιστημονικές θέσεις του ενδιαφερομένου απέναντι στο ίδιο το Forum.
Η «γκρίζα ζώνη» του μη βίαιου ισλαμισμού
Το MEF επισημαίνει ότι, επί ένα τέταρτο του αιώνα, η αμερικανική πολιτική ασφαλείας δυσκολεύεται να διαχωρίσει τον ένοπλο τζιχαντισμό από τα νόμιμα, μη βίαια ισλαμιστικά κινήματα, τα οποία επιχειρούν να δημιουργήσουν παράλληλους νομικούς, οικονομικούς και εκπαιδευτικούς θεσμούς.
Η βάση δεδομένων φιλοδοξεί να καταγράψει και να διασυνδέσει αυτούς τους μηχανισμούς, αξιοποιώντας φορολογικές δηλώσεις μη κερδοσκοπικών οργανισμών, εταιρικές καταχωρίσεις, στοιχεία ιδιοκτησίας, δημόσιες δηλώσεις και υλικό από εκδηλώσεις.
Παράλληλα, καταγράφονται οι ιδεολογικές παραδόσεις, τα κινήματα ή τα ευρύτερα δίκτυα στα οποία εντάσσεται κάθε οργάνωση. Στο αρχείο περιλαμβάνονται και μουσουλμανικές μεταρρυθμιστικές οργανώσεις που αντιτίθενται στον ισλαμισμό, προκειμένου –όπως αναφέρει το MEF– οι ερευνητές να μπορούν να διακρίνουν τις διαφορετικές τάσεις.
«Το ριζοσπαστικό Ισλάμ παραμένει το πρόβλημα και το μετριοπαθές Ισλάμ παραμένει η λύση», δήλωσε ο εκτελεστικός διευθυντής του Middle East Forum, Γκρεγκ Ρόμαν.
Κατά τον ίδιο, οργανώσεις με ακραίες διασυνδέσεις εκμεταλλεύθηκαν επί χρόνια τις προστατευτικές διατάξεις της αμερικανικής νομοθεσίας για τις φιλανθρωπικές οργανώσεις, την ώρα που μεταρρυθμιστικές μουσουλμανικές φωνές παραγκωνίστηκαν από ισχυρότερα και καλύτερα χρηματοδοτούμενα δίκτυα.
Έρευνες για κρατικές επιχορηγήσεις εκατομμυρίων
Το Middle East Forum υποστηρίζει ότι η μέχρι τώρα αξιοποίηση του αρχείου έχει ήδη οδηγήσει σε σημαντικά ευρήματα.
Συγκεκριμένα, έλεγχοι σε ομοσπονδιακές επιχορηγήσεις φέρεται να εντόπισαν σχεδόν 80 εκατ. δολάρια από το αμερικανικό υπουργείο Υγείας και Ανθρωπίνων Υπηρεσιών και περίπου 25 εκατ. δολάρια από το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας προς οργανώσεις που, κατά το MEF, συνδέονται με χαρακτηρισμένες τρομοκρατικές οργανώσεις ή ξένα εξτρεμιστικά κινήματα.
Μετά τις αποκαλύψεις, 13 μέλη του αμερικανικού Κογκρέσου απευθύνθηκαν στο υπουργείο Υγείας. Τον Ιούνιο του 2026, σύμφωνα με την ανακοίνωση, ξεκίνησε διαδικασία διερεύνησης του ενδεχομένου αποκλεισμού του μεγαλύτερου αποδέκτη των χρηματοδοτήσεων, του Συμβουλίου Αμερικανοϊσλαμικών Σχέσεων – γνωστού ως CAIR.
Το MEF αναφέρει ακόμη ότι έρευνα σε δημόσια αρχεία κατέγραψε δηλώσεις του συνεργάτη του Πανεπιστημίου Georgetown, Μπαντάρ Χαν Σούρι, υπέρ της Χαμάς, καθώς και οικογενειακές σχέσεις του με πρώην ανώτερο σύμβουλο της παλαιστινιακής οργάνωσης, πριν κινηθούν οι ομοσπονδιακές Αρχές.
Άλλη έρευνα σε εταιρικά και κτηματολογικά αρχεία φέρεται να αποκάλυψε ότι η έδρα του CAIR στην Ουάσιγκτον χρηματοδοτήθηκε από πολυμερή τράπεζα, στην οποία συμμετέχουν το Ιράν, το Κατάρ και η Τουρκία. Σύμφωνα πάντα με το MEF, το ακίνητο μεταφέρθηκε στη συνέχεια σε διαρκές ισλαμικό καταπίστευμα μέσω συμβολαίου αξίας μόλις 10 δολαρίων και μιας εταιρείας-κελύφους.
Πρόσβαση στις πρωτογενείς πηγές
Οι ερευνητές που θα εγκρίνονται θα μπορούν να αναζητούν προφίλ οργανώσεων, διασυνδέσεις μεταξύ δικτύων, θεσμικές πηγές χρηματοδότησης και τις δημόσιες πηγές πάνω στις οποίες βασίζεται κάθε ταξινόμηση.
Το MEF διευκρινίζει ότι από την ερευνητική έκδοση έχουν αφαιρεθεί οι εσωτερικές σημειώσεις εργασίας, μη επαληθευμένο υλικό και προσωπικά δεδομένα.
Παράλληλα, το Forum πρόκειται να διαβιβάσει σύνοψη των ευρημάτων του για τη φορολογική συμμόρφωση μη κερδοσκοπικών οργανισμών στην Επιτροπή Τρόπων και Μέσων της Βουλής των Αντιπροσώπων και στην Επιτροπή Οικονομικών της Γερουσίας. Στόχος είναι να υποστηριχθεί ο κοινοβουλευτικός έλεγχος στον αμερικανικό μη κερδοσκοπικό τομέα.
Οι αιτήσεις πρόσβασης και η μεθοδολογία της βάσης είναι διαθέσιμες στην ειδική ερευνητική πύλη του Middle East Forum.