Σαφές μήνυμα προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και αυστηρή απάντηση στην Άγκυρα, έστειλε ο Υπουργός Άμυνας της Κυπριακής Δημοκρατίας, Βασίλης Πάλμας, από το Πεδίο Βολής Καλού Χωριού στη Λάρνακα, στο περιθώριο της τελικής φάσης της άσκησης «Δήμητρα – Νικητής 2026».
Ο κ. Πάλμας υπογράμμισε ότι η Λευκωσία θα επιθυμούσε μεγαλύτερο ενδιαφέρον και πιο ενεργή εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Κυπριακό, υπενθυμίζοντας ταυτόχρονα ότι η Κυπριακή Δημοκρατία είναι ανεξάρτητο και διεθνώς αναγνωρισμένο κράτος, με πλήρες δικαίωμα να συνάπτει συμφωνίες και στρατιωτικές συνεργασίες.
«Η ΕΕ γνωρίζει το Κυπριακό, αλλά υπάρχουν συμφέροντα»
Απαντώντας σε ερώτηση για τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις προσπάθειες επίλυσης του Κυπριακού, ο Υπουργός Άμυνας σημείωσε ότι οι Ευρωπαίοι γνωρίζουν πολύ καλά το πρόβλημα.
Ωστόσο, όπως ανέφερε, η Λευκωσία θα ήθελε περισσότερη εμπλοκή από πλευράς Βρυξελλών. «Θα επιθυμούσαμε περισσότερο ενδιαφέρον και περισσότερη εμπλοκή από μέρους τους», δήλωσε, προσθέτοντας όμως ότι οι διεθνείς σχέσεις διαμορφώνονται και από τα εθνικά και διακρατικά συμφέροντα των κρατών μελών.
Με άλλα λόγια, η Κύπρος δίνει έναν δύσκολο αγώνα μέσα σε ένα ευρωπαϊκό περιβάλλον όπου δεν αρκεί πάντα το δίκαιο. Υπάρχουν και τα συμφέροντα, οι διμερείς σχέσεις, οι ισορροπίες και οι υπολογισμοί κάθε κράτους.
Ο κ. Πάλμας τόνισε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία προσπαθεί να περάσει τις θέσεις της και να αναδείξει την αδικία που υφίσταται εδώ και δεκαετίες λόγω της τουρκικής εισβολής και κατοχής.
Η στρατιωτική συμφωνία με τη Γαλλία
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Υπουργός Άμυνας στη στρατιωτική συμφωνία Κύπρου–Γαλλίας, την οποία συνέδεσε με το άριστο επίπεδο των πολιτικών σχέσεων ανάμεσα στις δύο χώρες.
Όπως εξήγησε, μια τέτοια συμφωνία δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς σταθερή πολιτική βάση και αμοιβαία εμπιστοσύνη. Στο πλαίσιο αυτής της σχέσης, η Λευκωσία και το Παρίσι συμφώνησαν σε ένα πλαίσιο συνεργασίας που περιλαμβάνει κοινές ασκήσεις, κοινές εκπαιδεύσεις, ανταλλαγή πληροφοριών και συνεργασία σε ζητήματα ασφάλειας.
Ο κ. Πάλμας υπογράμμισε ότι η συμφωνία έχει αμοιβαίο χαρακτήρα και δεν αφορά μόνο τυπικές διπλωματικές διατυπώσεις, αλλά πρακτική συνεργασία στο πεδίο της άμυνας.
Κοινές ασκήσεις και εξωστρέφεια της Εθνικής Φρουράς
Σε ερώτηση αν θα υπάρξει το προσεχές διάστημα κοινή άσκηση, ο Υπουργός Άμυνας απάντησε θετικά.
Όπως είπε, η Εθνική Φρουρά συμμετέχει σε ασκήσεις διμερούς, τριμερούς και τετραμερούς επιπέδου, ενισχύοντας την εξωστρέφειά της και αποκτώντας πολύτιμη εμπειρία από το ευρύτερο διεθνές στρατιωτικό περιβάλλον.
Η αναφορά αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Κύπρος τα τελευταία χρόνια επιχειρεί να αναβαθμίσει τον αμυντικό της ρόλο στην Ανατολική Μεσόγειο, αξιοποιώντας συνεργασίες με χώρες όπως η Ελλάδα, η Γαλλία, το Ισραήλ, η Αίγυπτος και άλλοι εταίροι.
Το πρόγραμμα SAFE και οι αμυντικές προτεραιότητες
Ο Βασίλης Πάλμας αναφέρθηκε και στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα SAFE, σημειώνοντας ότι η Κυπριακή Δημοκρατία βρίσκεται στο εξάμηνο κατά το οποίο θα αντλήσει τα πρώτα κεφάλαια από τον σχετικό κανονισμό.
Όπως τόνισε, οι λεπτομέρειες για τις ανάγκες και τις προτεραιότητες θα συζητηθούν εσωτερικά με το Γενικό Επιτελείο Εθνικής Φρουράς, ώστε να γίνουν οι κατάλληλες ενέργειες.
Η δήλωσή του δείχνει ότι η Λευκωσία αντιμετωπίζει το SAFE όχι ως απλή χρηματοδοτική ευκαιρία, αλλά ως εργαλείο ενίσχυσης των επιχειρησιακών δυνατοτήτων της Εθνικής Φρουράς.
Απάντηση στην Άγκυρα
Ο Υπουργός Άμυνας κλήθηκε να σχολιάσει και την αντίδραση του Τούρκου Προέδρου στη στρατιωτική συμφωνία Κύπρου–Γαλλίας.
Η απάντησή του ήταν ξεκάθαρη: η Κυπριακή Δημοκρατία είναι ανεξάρτητο κράτος, αναγνωρισμένο από όλους τους διεθνείς οργανισμούς, και έχει κάθε δικαίωμα να συνάπτει συνεργασίες και να υπογράφει συμφωνίες.
Παράλληλα, κάλεσε την Τουρκία να κάνει επιτέλους την αυτοκριτική της για την εισβολή, την κατοχή και την παρανομία που συνεχίζεται εδώ και 52 χρόνια.
Το μήνυμα είναι βαρύ: η Άγκυρα δεν μπορεί να εμφανίζεται ως ενοχλημένη από τις νόμιμες συμφωνίες της Κυπριακής Δημοκρατίας, ενώ η ίδια εξακολουθεί να κατέχει παράνομα ευρωπαϊκό έδαφος.
Ελληνικά αεροσκάφη και συντονισμός με Αθήνα
Αναφερόμενος στην παρουσία ελληνικών αεροσκαφών στην Κύπρο, ο Βασίλης Πάλμας σημείωσε ότι το Γενικό Επιτελείο Εθνικής Φρουράς σε επιχειρησιακό επίπεδο και το Υπουργείο Άμυνας σε πολιτικό επίπεδο αξιολογούν καθημερινά την κατάσταση στην περιοχή.
Η αξιολόγηση γίνεται με βάση γεωγραφικά, γεωπολιτικά, πολιτικά και επιχειρησιακά δεδομένα, ώστε να προσαρμόζεται ανάλογα η ασφάλεια και η προστασία της εδαφικής ακεραιότητας και κυριαρχίας της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ο Υπουργός κατέστησε σαφές ότι οποιαδήποτε αλλαγή θα γίνει πάντα σε συνεννόηση με την ελληνική κυβέρνηση.
Η ουσία
Οι δηλώσεις Πάλμα έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία η Κύπρος επιχειρεί να ενισχύσει την αμυντική και διπλωματική της θέση, αξιοποιώντας τις σχέσεις της με τη Γαλλία, την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το μήνυμα προς τις Βρυξέλλες είναι ότι η Κύπρος χρειάζεται περισσότερη ευρωπαϊκή στήριξη στο Κυπριακό. Το μήνυμα προς την Άγκυρα είναι ακόμη πιο ξεκάθαρο από ποτέ: η Κυπριακή Δημοκρατία δεν ζητά άδεια από την Τουρκία για να υπερασπιστεί την κυριαρχία της.