breaking newsΔιεθνή

Ο Ερντογάν οδηγεί τις σχέσεις Τουρκίας-Ισραήλ σε επικίνδυνη κλιμάκωση

Σε άρθρο γνώμης που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα στην Jerusalem Post, ο αναλυτής Σινάν Τζίντι υποστηρίζει ότι η Άγκυρα, υπό τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, δεν περιορίζεται πλέον σε σκληρή ρητορική απέναντι στο Ισραήλ, αλλά ακολουθεί μια συνειδητή στρατηγική σύγκρουσης που, όπως εκτιμά, αυξάνει τον κίνδυνο ακόμη και για θερμό επεισόδιο στη Μέση Ανατολή.

Στο κείμενό του, ο Τζίντι παρουσιάζει ως νέο επεισόδιο αυτής της πορείας την τουρκική δικαστική κίνηση εναντίον του Μπενιαμίν Νετανιάχου και ακόμη 34 Ισραηλινών αξιωματούχων, την οποία περιγράφει όχι ως σοβαρή νομική ενέργεια αλλά ως πολιτική επίδειξη κλιμάκωσης. Πράγματι, το Anadolu μετέδωσε στις 11 Απριλίου ότι η εισαγγελία της Κωνσταντινούπολης κατέθεσε κατηγορητήριο σε βάρος 35 προσώπων, με ποινές που φθάνουν έως και τα 4.596 χρόνια, για αδικήματα όπως «γενοκτονία» και «εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας».

Ο αρθρογράφος υποστηρίζει ότι η σημερινή ένταση δεν είναι συγκυριακή ούτε προϊόν μόνο του τρέχοντος πολέμου με το Ιράν, αλλά αποτέλεσμα μιας σταθερής πολιτικής που, κατά την εκτίμησή του, ξεκινά ήδη από το 2008, όταν ο Ερντογάν άρχισε να ξηλώνει τη μέχρι τότε στενή στρατηγική σχέση Άγκυρας-Τελ Αβίβ. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσει και την περίφημη αντιπαράθεση στο Νταβός το 2009, αλλά και την τουρκική στάση έναντι της Χαμάς, για την οποία ο ίδιος υποστηρίζει ότι η Άγκυρα δεν τηρεί απλώς δίαυλο επικοινωνίας, αλλά αξιοποιεί τη σχέση της ως μοχλό πίεσης κατά του Ισραήλ. Αυτές οι εκτιμήσεις αποτελούν θέσεις του αρθρογράφου και όχι ουδέτερη διαπίστωση γεγονότων στο ίδιο το δημοσίευμα.

Κατά τον Τζίντι, μετά την 7η Οκτωβρίου η τουρκική στάση έχει σκληρύνει ακόμη περισσότερο και έχει περάσει από την πολιτική αντιπαράθεση σε ανοιχτή εχθρότητα. Ως ενδεικτικό παράδειγμα επικαλείται την πρόσφατη επίσημη ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, στην οποία ο Νετανιάχου περιγράφεται ως «ο Χίτλερ της εποχής μας». Η φράση αυτή πράγματι περιλαμβάνεται σε επίσημη ανακοίνωση του τουρκικού ΥΠΕΞ της 11ης Απριλίου, η οποία εκδόθηκε ως απάντηση σε ανάρτηση του Ισραηλινού πρωθυπουργού.

Το άρθρο επιμένει ότι η ρητορική αυτή δεν υπηρετεί καμία διαμεσολάβηση, αλλά δείχνει επιλογή μεθοδικής όξυνσης. Σε αυτό το πλαίσιο, ο συγγραφέας συνδέει τη στάση της Άγκυρας απέναντι στο Ισραήλ με τη γενικότερη περιφερειακή της στρατηγική, υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία προτιμά τη διατήρηση του ιρανικού καθεστώτος ως αντίβαρο στο Ισραήλ, παρά μια κατάρρευση που θα άλλαζε ριζικά τις ισορροπίες. Αυτή η αποτίμηση προβάλλεται ως πολιτικό συμπέρασμα του ίδιου του αναλυτή.

Ιδιαίτερη σημασία δίνει και στις δηλώσεις του Χακάν Φιντάν, ο οποίος ανέφερε προ ημερών ότι το Ισραήλ «μπορεί να επιδιώξει να παρουσιάσει την Τουρκία ως νέο αντίπαλο μετά το Ιράν». Για τον Τζίντι, αυτή η αποστροφή είναι αποκαλυπτική, επειδή δείχνει ότι και η τουρκική πλευρά βλέπει πλέον τη σχέση των δύο χωρών όχι ως μια κρίση που μπορεί να εκτονωθεί εύκολα, αλλά ως μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής αναμέτρησης.

Η ουσία του άρθρου είναι ότι η κυβέρνηση Ερντογάν, σύμφωνα με τον συγγραφέα, αξιοποιεί όλα τα διαθέσιμα εργαλεία πίεσης απέναντι στο Ισραήλ: δικασικά, διπλωματικά, ρητορικά και δυνητικά στρατιωτικά. Γι’ αυτό και καταλήγει ότι η Τουρκία δεν λειτουργεί ως προσεκτικός μεσολαβητής, αλλά ως δύναμη που επιδιώκει αντιπαράθεση, κρατώντας ταυτόχρονα ένα περιθώριο άρνησης ευθύνης.

Το τελικό μήνυμα του Τζίντι απευθύνεται κυρίως προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους δυτικούς συμμάχους της Άγκυρας. Ως senior fellow του Foundation for Defense of Democracies, προειδοποιεί ότι μια Τουρκία που παραμένει μέλος του ΝΑΤΟ αλλά συγκρούεται όλο και πιο ανοιχτά με το Ισραήλ, στηρίζει πολιτικά τη Χαμάς και υιοθετεί όλο και οξύτερη αντιϊσραηλινή γραμμή, αποτελεί παράγοντα που μπορεί να περιπλέξει ακόμη περισσότερο μια ήδη εκρηκτική περιφερειακή εξίσωση.

Back to top button