Γράφει ο Μανώλης Σκούληκας
Σε μερικές μέρες ο Τραμπ θα συναντήσει τον Κινέζο ομόλογό τουγι άλλη μια σημαντική συνεννόηση σχετικά με τις τύχες του κόσμου. Αντιστοίχως στο εγγύς μέλλον ο Έλληνας και ο Τούρκος ηγέτης θα συναντηθούν εν όψει της επερχόμενης κρίσης στο νοτιοανατολικό Αιγαίο. Τι θα πρέπει να γνωρίζουν ο Αμερικάνος και ο Έλληνας ηγέτης για τους ηγέτες που θα έχουν απέναντί τους;
Η Τουρκία έχει αντιγράψει ανερυθρίαστα την κινεζική επεκτατική πολιτική, στην απέλπιδα και αιθεροβάμονα προσπάθειά της να καταστεί περιφερειακή δύναμη και να καταταχθεί στους ισχυρούς του νέου πολυπολικού κόσμου. Έφτασε μάλιστα στο σημείο να αντιγράψει τον κινέζικο όρο «Γαλάζιο έδαφος» στη διαβόητη πλέον ιδεοληψία της περί «Γαλάζιας Πατρίδας». Έχουν όμως την ίδια βάση οι διεκδικήσεις τους ή αφικνούνται από εντελώς διαφορετικά κίνητρα;
Σαφώς και τα δυο καθεστώτα αποτελούν μετεξελίξεις μεγάλων και μακραίωνων αυτοκρατοριών. Οπότε μοιράζονται την ιδέα ότι οι γείτονές τους οφείλουν να τους υποτάσσονται και ιδανικά να ενσωματώνονται στην αυτοκρατορία τους. Αυτή η σαδιστική τάση παντοδύναμου ελέγχου είναι κοινή και στους δύο.
Όμως εδώ είναι και το μόνο που έχουν κοινό. Διότι οι Κινέζοι λειτουργούν μέσα από ιδεοψυχαναγκαστικά και παρανοειδή χαρακτηριστικά, ενώ οι Τούρκοι μέσα από αντίστοιχα ψυχοπαθή και ναρκισσιστικά.
Πιο συγκεκριμένα, οι Κινέζοι βασίζονται στην επίφαση του δικαίου και της εθιμοτυπίας για τις διπλωματικές και στρατιωτικές πτυχές της επεκτατικής τους πολιτικής. Αν και κατέλαβαν το Θιβέτ στρατιωτικά, το φιάσκο του Βιετνάμ το 1978, τους έχει κάνει πολύ επιφυλακτικούς όσον αφορά στις στρατιωτικές επιχειρήσεις. Έτσι, βασίζονται στην επιθετική διπλωματία και την υπονόμευση των γειτόνων τους. Παράλληλα παίζουν ένα μακροπρόθεσμο παιχνίδι οικονομικής επικράτησης με απώτερο σκοπό την εκδίκηση για τον αιώνα της ταπείνωσης που υπέστησαν από τους Δυτικούς. Αν κάποιος έχει αμφιβολία για το κίνητρό τους αυτό -που συνάδει άλλωστε με την φοβική εκδικητικότητα του παρανοειδούς χαρακτήρα- ας θυμηθούμε την κινέζικη παροιμία «ο δίκαιος άνθρωπος επιζητά την εκδίκηση». Αυτή είναι η ποιότητα της κινεζικής «δικαιοσύνης».
Αντιθέτως οι Τούρκοι έχουν βασίσει το κράτος τους στα ψυχοπαθή Σελτζουκικά κτήνη που επιβάλλονταν με γενοκτονικές σφαγές και τρομοκρατία, αφενός, και, αφετέρου, στο διεφθαρμένο υπεροπτικό ναρκισσισμό των ύστερων Βυζαντινών που ενσωμάτωσαν στις τάξεις τους για να διοικήσουν μια αυτοκρατορία πολύ πιο σύνθετη από οποιαδήποτε νομαδική φυλή Σελτζούκων γιδοβοσκών. Έτσι, οι Τούρκοι δεν είναι διατεθειμένοι να διαπραγματευτούν ή να προσεγγίσουν διπλωματικά και εθιμοτυπικά την επεκτατικότητά τους. Απλά απειλούν, τρομοκρατούν και επιτίθενται όταν βρίσκουν κάποια αδυναμία. Μάλιστα η εγγενής θρασυδειλία του ψυχοπαθή τους οδηγεί να επιτίθενται και όταν είναι σε θέση αδυναμίας, όπως ενδεικνύει η σωρεία των αποτυχημένων επιθέσεων τους στη Ρωσία κατά τον 17ο και 18ο αιώνα. Σε πλήρη αντίθεση με την Κίνα δεν είναι σε θέση να διαπραγματευτούν, ακόμα και από τη θέση του ισχυροτέρου, γιατί η νοοτροπία του φοβισμένου ψυχοπαθή και του ναρκισσιστή που θεωρεί ότι τα δικαιούται όλα, επιβάλλουν την αντιπαράθεση μόνο στο επίπεδο «μηδενικού αθροίσματος», δηλαδή μόνο με ένα απόλυτο νικητή και έναν απόλυτα ηττημένο. Δεν χωράει κοινή συγκατάβαση και αμοιβαίες υποχωρήσεις και κοινά κέρδη. Στο μυαλό του λύκου, το πρόβατο δεν έχει λόγο για τη μοίρα του, η οποία του ανήκει δικαιωματικά και δεδομένα.
Η Κίνα μπορεί να συνδιαλλαχθεί βάσει εθιμοτυπίας και αμοιβαίου σεβασμού, ώστε να αποτυπωθεί η υφιστάμενη ισορροπία σε μια συμφωνία κυρίων που θα τη δεσμεύσει προς το παρόν μέχρι να μπορέσει να αλλάξει τα δεδομένα με ήπια ισχύ.
Η Τουρκία δεν καταλαβαίνει τίποτε άλλο από την ωμή ισχύ. Όσο πιο δυνατό είναι το χτύπημα που θα υποστεί, τόσο πιο πολύ θα υποχωρήσει, υποθάλπτοντας, βέβαια, μια φλογερή λύσσα για εκδίκηση στο μέλλον.