
Σοβαρά ερωτήματα για το οικονομικό και στρατιωτικό κόστος της ελληνικής παρουσίας στη Μέση Ανατολή εγείρονται από την υπόθεση της ελληνικής πυροβολαρχίας Patriot που βρίσκεται στη Σαουδική Αραβία από το 2021, παρέχοντας αντιαεροπορική προστασία σε κρίσιμες εγκαταστάσεις, μεταξύ των οποίων και υποδομές του πετρελαϊκού κολοσσού Aramco.
Παρά τις διαβεβαιώσεις της πολιτικής ηγεσίας ότι το Ριάντ έχει αρχίσει να εκπληρώνει τις οικονομικές του υποχρεώσεις, παραμένουν σημαντικά ερωτήματα σχετικά με τα ποσά που έχουν καταβληθεί, τις εκκρεμείς αποζημιώσεις, το κόστος των πυραύλων που έχουν χρησιμοποιηθεί, αλλά και τη χρηματοδότηση του εκσυγχρονισμού των ελληνικών αντιαεροπορικών συστημάτων.
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, μετά την επίσκεψή του στη Σαουδική Αραβία και τις επαφές του με τον διάδοχο του θρόνου, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, είχε δηλώσει ότι η σαουδαραβική πλευρά προχώρησε σε κινήσεις εκπλήρωσης των οικονομικών υποχρεώσεών της. Ωστόσο, δεν έχουν δοθεί αναλυτικά στοιχεία για το συνολικό ύψος των οφειλών και το ακριβές χρονοδιάγραμμα εξόφλησής τους.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, οι οικονομικές εκκρεμότητες ενδέχεται να ανέρχονται σε αρκετά εκατομμύρια ευρώ, ενώ τίθεται και το ζήτημα της αντικατάστασης των πυραύλων Patriot που έχουν εκτοξευθεί για την αναχαίτιση εναέριων απειλών.
Πύραυλοι εκατομμυρίων και ανοιχτός λογαριασμός
Η συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας Ελλάδας – Σαουδικής Αραβίας, η οποία υπογράφηκε το 2021, φέρεται να προβλέπει ότι το Ριάντ αναλαμβάνει την αποζημίωση και αντικατάσταση των πυραύλων που χρησιμοποιούνται σε επιχειρήσεις αναχαίτισης, καθώς και την κάλυψη των εξόδων του ελληνικού στρατιωτικού προσωπικού και των τεχνικών εργασιών συντήρησης.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία εξαιτίας των επανειλημμένων επιθέσεων με drones και πυραύλους στην περιοχή. Σύμφωνα με εκτιμήσεις που επικαλείται το σχετικό δημοσίευμα, από τον Μάρτιο έως τον Σεπτέμβριο του 2026 ενδέχεται να χρησιμοποιήθηκαν τουλάχιστον 11 πύραυλοι Patriot.
Με δεδομένο ότι η τιμή ενός πυραύλου παλαιότερου τύπου υπολογίζεται μεταξύ 2 και 3 εκατομμυρίων δολαρίων, το κόστος των συγκεκριμένων εκτοξεύσεων εκτιμάται ότι μπορεί να ξεπερνά τα 22 εκατομμύρια και να προσεγγίζει ή να υπερβαίνει τα 40 εκατομμύρια δολάρια, ανάλογα με τον πραγματικό αριθμό των πυραύλων που χρησιμοποιήθηκαν.
Μάλιστα, στο δημοσίευμα γίνεται αναφορά σε εκτιμήσεις σύμφωνα με τις οποίες οι οφειλές της Σαουδικής Αραβίας μόνο για τους πυραύλους Patriot ενδέχεται να φτάνουν τα 65 εκατομμύρια δολάρια.
Ένα ακόμη σημαντικό πρόβλημα αφορά τον χρόνο αντικατάστασης των πυρομαχικών. Οι σχετικές παραγγελίες ενδέχεται να χρειαστούν περίπου δυόμισι χρόνια μέχρι να παραδοθούν, ενώ η αυξημένη ζήτηση εξαιτίας των πολεμικών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή και στην Ουκρανία επιβαρύνει περαιτέρω τη διαθεσιμότητα των πυραύλων.
Τα έξοδα των Ελλήνων στρατιωτικών και οι οφειλές εκατομμυρίων
Η ελληνική πυροβολαρχία αναπτύχθηκε στη Σαουδική Αραβία στις 14 Σεπτεμβρίου 2021, ενώ η δύναμη που συμμετέχει στην αποστολή αριθμεί περίπου 120 στελέχη και μέλη προσωπικού, τα οποία εναλλάσσονται τέσσερις φορές τον χρόνο.
Σύμφωνα με στοιχεία που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, για το δίμηνο Ιουνίου – Ιουλίου 2026 εμφανιζόταν εκκρεμότητα ύψους 755.920 ευρώ, η οποία αφορούσε δαπάνες προσωπικού, ειδικές αποζημιώσεις και άλλες λειτουργικές ανάγκες.
Παράλληλα, το ετήσιο κόστος παραμονής της ελληνικής πυροβολαρχίας υπολογίζεται σε περίπου 6 εκατομμύρια δολάρια, ποσό που, σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας όπως παρουσιάζονται στο δημοσίευμα, θα πρέπει να καλύπτεται από τη σαουδαραβική πλευρά.
Στις οικονομικές υποχρεώσεις περιλαμβάνονται επίσης η τεχνική υποστήριξη, η συντήρηση και οι επισκευές των εκτοξευτών και των βλημάτων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η πρόβλεψη για χρηματοδότηση του εκσυγχρονισμού των ελληνικών συστημάτων Patriot, με το σχετικό κόστος να εκτιμάται ότι υπερβαίνει τα 350 εκατομμύρια ευρώ.
makeleio