Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, η παγκόσμια ανακατανομή ισχύος, η στρατηγική της Τουρκίας και οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ελλάδα βρέθηκαν στο επίκεντρο της παρέμβασης του καθηγητή Γεωπολιτικής και Σύγχρονων Στρατιωτικών Τεχνολογιών, Κωνσταντίνου Γρίβα, στο Ράδιο 984 και τον Γιώργο Σαχίνη.
Ο κ. Γρίβας υποστήριξε ότι οι εξελίξεις στον Περσικό Κόλπο δεν αποτελούν ένα μεμονωμένο επεισόδιο, αλλά εντάσσονται σε μια ιστορική μετάβαση που μεταβάλλει συνολικά τη δομή του διεθνούς συστήματος.
«Η σύγκρουση αφορά την ιστορική αντιπαράθεση ναυτικών και χερσαίων δυνάμεων»
Κατά την ανάλυσή του, η αντιπαράθεση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν αντανακλά τη διαχρονική σύγκρουση μεταξύ θαλάσσιων και χερσαίων δυνάμεων.
Όπως ανέφερε, οι ΗΠΑ αποτελούν την κατεξοχήν ναυτική υπερδύναμη, ενώ το Ιράν επιχειρεί να αποκτήσει αυξημένο έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα του πλανήτη.
Ο καθηγητής χαρακτήρισε λανθασμένη την αμερικανική στρατιωτική παρέμβαση, εκτιμώντας ότι προσέφερε στην Τεχεράνη την ευκαιρία να ενισχύσει τη διαπραγματευτική της θέση. Υποστήριξε μάλιστα ότι το Ιράν δεν έχει λόγο να επιστρέψει στο προηγούμενο status quo, αλλά θα επιδιώξει να εξέλθει από την κρίση με αυξημένο έλεγχο στην περιοχή.
«Ο κόσμος αλλάζει ιστορική εποχή»
Ο Κωνσταντίνος Γρίβας υποστήριξε ότι η ανθρωπότητα βρίσκεται μπροστά σε μια βαθιά γεωπολιτική μετάλλαξη, η οποία υπερβαίνει ακόμη και τις παραδοσιακές αλλαγές του διεθνούς συστήματος.
Κατά την εκτίμησή του, οι εξελίξεις δεν περιορίζονται στη Μέση Ανατολή, αλλά συνδέονται με τη συνολική αναδιάταξη ισχύος ανάμεσα στις μεγάλες δυνάμεις, γεγονός που επηρεάζει άμεσα και την Ανατολική Μεσόγειο.
«Η Τουρκία προχωρά βήμα-βήμα προς τη “Γαλάζια Πατρίδα”»
Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε όταν η συζήτηση στράφηκε στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.
Όπως τόνισε, η Άγκυρα επιχειρεί σταδιακά να υλοποιήσει το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», μετατρέποντας το Αιγαίο σε χώρο τυπικής ή άτυπης τουρκικής κυριαρχίας.
Χαρακτήρισε την εξέλιξη αυτή «ζωτική απειλή» για την Ελλάδα και υπογράμμισε ότι δεν πρόκειται για θεωρητικό σχεδιασμό, αλλά για μια στρατηγική που εξελίσσεται σταδιακά και απαιτεί άμεση αντιμετώπιση.
«Η Τουρκία έχει επιβάλει το δικό της αφήγημα στη Δύση»
Ο καθηγητής εκτίμησε ότι η Τουρκία έχει καταφέρει να πείσει σημαντικό τμήμα της Δύσης πως αποτελεί αναντικατάστατο σύμμαχο του ΝΑΤΟ.
Όπως ανέφερε, σε διεθνή συνέδρια ακούγονται συχνά απόψεις σύμφωνα με τις οποίες η Ελλάδα θα πρέπει να συμβιβαστεί με την Τουρκία, επειδή η Συμμαχία χρειάζεται τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό του ΝΑΤΟ απέναντι στη Ρωσία.
Κατά τον ίδιο, αυτό το αφήγημα έχει επικρατήσει σε αρκετούς δυτικούς κύκλους, παρά το γεγονός ότι θεωρεί πως δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.
«Η Ελλάδα χρειάζεται γεωπολιτικό μάρκετινγκ»
Ο Κωνσταντίνος Γρίβας υποστήριξε ότι η χώρα διαθέτει ισχυρά γεωπολιτικά επιχειρήματα, τα οποία όμως δεν προβάλλει αποτελεσματικά στο εξωτερικό.
Έκανε λόγο για την ανάγκη δημιουργίας ενός ολοκληρωμένου ελληνικού γεωπολιτικού αφηγήματος και ενός σύγχρονου «γεωπολιτικού μάρκετινγκ», που θα αναδεικνύει τις ελληνικές θέσεις στα διεθνή κέντρα αποφάσεων.
Παραδέχθηκε, πάντως, ότι η υλοποίηση μιας τέτοιας στρατηγικής μοιάζει σήμερα δύσκολη, εκφράζοντας επιφυλάξεις για το κατά πόσο υπάρχει η απαραίτητη πολιτική βούληση.
Προειδοποίηση για το μέλλον
Ο καθηγητής κατέληξε εκτιμώντας ότι η Ελλάδα εισέρχεται σε μια περίοδο αυξημένων προκλήσεων, σε έναν κόσμο που αλλάζει ταχύτατα.
Όπως υπογράμμισε, η χώρα καλείται να αντιμετωπίσει όχι μόνο τις αναθεωρητικές επιδιώξεις της Τουρκίας, αλλά και μια νέα διεθνή πραγματικότητα, στην οποία οι ισορροπίες μεταβάλλονται συνεχώς και οι παραδοσιακές βεβαιότητες αμφισβητούνται.