Μια ασυνήθιστη επίσκεψη του διευθυντή της CIA στη Μόσχα, τα σενάρια για το μήνυμα που μετέφερε στο Κρεμλίνο, η πιθανότητα επέκτασης του υβριδικού πολέμου στην Ευρώπη και οι νέες εξελίξεις στο ουκρανικό μέτωπο βρέθηκαν στο επίκεντρο της ανάλυσης του Σταύρου Καλεντερίδη.
Ο γεωπολιτικός αναλυτής αναφέρθηκε, παράλληλα, στην αντίδραση των κτηνοτρόφων της Λέσβου απέναντι στους χειρισμούς για τον αφθώδη πυρετό, καθώς και στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, προειδοποιώντας ότι η εμπλοκή της γαλλικής Meridiam ενδέχεται να χρησιμοποιηθεί ως φόρμουλα έμμεσης συνεννόησης με την Τουρκία.
Το ταξίδι-μυστήριο του Τζον Ράτκλιφ
Κεντρικό θέμα αποτέλεσε η παρουσία του διευθυντή της CIA, Τζον Ράτκλιφ, στη Μόσχα και η συνάντησή του με τον επικεφαλής της ρωσικής Υπηρεσίας Εξωτερικών Πληροφοριών, Σεργκέι Ναρίσκιν.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε ο Σταύρος Καλεντερίδης, ο Αμερικανός αξιωματούχος έφθασε με στρατιωτικό μεταγωγικό C-17, έχοντας προηγουμένως πραγματοποιήσει στάση στη Ρίγα. Η παραμονή της αμερικανικής αποστολής στη ρωσική πρωτεύουσα φέρεται να διήρκεσε περίπου οκτώμισι ώρες.
Το Κρεμλίνο επιβεβαίωσε τη συνάντηση Ράτκλιφ–Ναρίσκιν, διαψεύδοντας, ωστόσο, ότι υπήρξε επαφή με τον Βλαντίμιρ Πούτιν. Την ίδια στιγμή, ούτε ο Λευκός Οίκος ούτε η CIA αποκάλυψαν το περιεχόμενο των συνομιλιών.
Ο Καλεντερίδης παρουσίασε μία σειρά πιθανών σεναρίων, υπογραμμίζοντας ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις για το τι ακριβώς συζητήθηκε. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- Η μεταφορά προσωπικού μηνύματος του Ντόναλντ Τραμπ προς τη ρωσική ηγεσία.
- Η χάραξη νέων «κόκκινων γραμμών» ανάμεσα σε Ουάσιγκτον και Μόσχα.
- Η αμερικανική προειδοποίηση για αποφυγή μεγάλης ρωσικής κλιμάκωσης στην Ουκρανία.
- Η διερεύνηση επανέναρξης των συνομιλιών για τον πόλεμο.
- Μια ενδεχόμενη ανταλλαγή κρατουμένων ή στελεχών των υπηρεσιών πληροφοριών.
- Η μεταφορά κάποιου εμπιστευτικού «πακέτου», εξοπλισμού ή πολυμελούς κλιμακίου, γεγονός που θα μπορούσε να εξηγεί τη χρήση ενός τόσο μεγάλου μεταγωγικού αεροσκάφους.
«Μπορεί ο Ράτκλιφ να μην επέστρεψε με άδεια χέρια», σημείωσε, παρουσιάζοντας την υπόθεση ως ένα από τα ερωτήματα που εξακολουθούν να περιβάλλουν την επίσκεψη.
Η Μόσχα βλέπει αποδυναμωμένη την Ουάσιγκτον
Κατά την εκτίμηση του Σταύρου Καλεντερίδη, οι ρωσικές υπηρεσίες θεωρούν ότι η στρατιωτική ισχύς των ΗΠΑ έχει υποστεί σοβαρή φθορά εξαιτίας της εμπλοκής τους στον πόλεμο με το Ιράν. Η κατανάλωση πυραύλων αναχαίτισης και επιθετικών συστημάτων φέρεται να δημιουργεί στη Μόσχα την εντύπωση ότι η Ουάσιγκτον δεν διαθέτει πλέον την ίδια δυνατότητα άμεσης επέμβασης σε μια νέα ευρωπαϊκή κρίση.
Υπό αυτή την οπτική, η αποστολή του διευθυντή της CIA δεν πραγματοποιήθηκε από θέση αμερικανικής ισχύος, αλλά προκειμένου να διαπιστωθούν οι προθέσεις της Ρωσίας και να αποτραπεί μια ανεξέλεγκτη κλιμάκωση.
Ο αναλυτής έκανε λόγο για «χάρτινους γίγαντες στην Ουάσιγκτον», αμφισβητώντας κατά πόσο μια λεκτική αμερικανική προειδοποίηση θα ήταν σήμερα αρκετή για να περιορίσει τη Μόσχα.
Το μήνυμα των drones στη Γερμανία
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο περιστατικό του αεροδρομίου Λειψίας–Χάλε, το οποίο χρησιμοποιείται και για τη μεταφορά στρατιωτικού υλικού προς την Ουκρανία. Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, drones πλησίασαν ουκρανικά μεταγωγικά αεροσκάφη Antonov, χωρίς τελικά να σημειωθεί έκρηξη.
Η σύνδεση του περιστατικού με τη Ρωσία δεν έχει αποδειχθεί. Ο Καλεντερίδης, όμως, εκτίμησε ότι, εφόσον υπήρχε ρωσική εμπλοκή, η μη πυροδότηση του εκρηκτικού μηχανισμού θα μπορούσε να αποτελεί σκόπιμο προειδοποιητικό μήνυμα προς το Βερολίνο: ότι η Μόσχα μπορεί να πλήξει τις γραμμές ανεφοδιασμού της Ουκρανίας ακόμη και βαθιά μέσα στην Ευρώπη.
Το περιστατικό, μαζί με παραβιάσεις εναέριου χώρου, κυβερνοεπιθέσεις, δολιοφθορές και απειλές κατά στελεχών ευρωπαϊκών αμυντικών βιομηχανιών, συγκροτεί, σύμφωνα με την ανάλυσή του, το νέο περιβάλλον του υβριδικού πολέμου.
Storm Shadow και SCALP στο επίκεντρο
Ένα από τα πιθανότερα αντικείμενα της συνάντησης στη Μόσχα θεωρεί ότι ήταν τα σχέδια Βρετανίας και Γαλλίας για μεταφορά τεχνογνωσίας παραγωγής πυραύλων Storm Shadow και SCALP στην Ουκρανία.
Μια τέτοια εξέλιξη θα περιόριζε την ανάγκη μεταφοράς έτοιμων πυραύλων από τη Δυτική Ευρώπη. Δεν θα τερμάτιζε, όμως, τη δυτική εμπλοκή, καθώς οι ουκρανικές εγκαταστάσεις θα εξακολουθούσαν να χρειάζονται κινητήρες, συστήματα πλοήγησης, κρίσιμα εξαρτήματα και δορυφορικά δεδομένα του ΝΑΤΟ.
Η ρωσική απάντηση, σύμφωνα με τον Καλεντερίδη, θα ήταν η επέκταση των πληγμάτων στη δυτική Ουκρανία και η συστηματική καταστροφή εργοστασίων, σιδηροδρομικών γραμμών, λιμανιών και άλλων οδών ανεφοδιασμού.
Το σύστημα που υποτίθεται ότι «τυφλώνει» το Starlink
Ο αναλυτής παρουσίασε και ρωσικούς ισχυρισμούς για ένα νέο σύστημα ηλεκτρονικού πολέμου, το οποίο φέρεται να μπορεί να παρεμβάλλεται απευθείας στις συχνότητες του Starlink, δημιουργώντας ζώνη απώλειας σήματος σε ακτίνα περίπου 20 χιλιομέτρων.
Εάν οι ισχυρισμοί αυτοί επιβεβαιωθούν, η εξέλιξη θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στον ουκρανικό στρατό, αποκόπτοντας μονάδες από τη διοίκηση και επηρεάζοντας τον συντονισμό πυροβολικού και drones. Ο Καλεντερίδης ήταν, πάντως, επιφυλακτικός: «Μεγάλη εξέλιξη, αν ισχύει».
Η Λέσβος σε αναβρασμό
Στο εσωτερικό μέτωπο, ο Σταύρος Καλεντερίδης χαρακτήρισε «θεσμική πολιτική ανυπακοή» την αντίδραση των κτηνοτρόφων της Λέσβου και την απόφαση του περιφερειάρχη Βορείου Αιγαίου, Κώστα Μουτζούρη, να αναστείλει την εφαρμογή του μοντέλου διαχείρισης που είχε υποδείξει το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης.
Οι κτηνοτρόφοι καταγγέλλουν μεγάλες καθυστερήσεις στην ιχνηλάτηση των κρουσμάτων αφθώδους πυρετού, έλλειψη κτηνιάτρων και εφαρμογή μέτρων που, όπως υποστηρίζουν, οδηγούν στη μαζική θανάτωση των κοπαδιών και στην οικονομική τους καταστροφή.
Ο αναλυτής αναφέρθηκε στις παραιτήσεις τοπικών στελεχών και στις πιέσεις που, κατά τον Κώστα Μουτζούρη, ασκήθηκαν από το υπουργείο και το Μέγαρο Μαξίμου. Χαιρέτισε την απόφαση της περιφέρειας ως ένα προηγούμενο αντίστασης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης απέναντι σε μια κεντρική πολιτική που θεωρεί καταστροφική.
Προειδοποίηση για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου
Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε για τη συμμετοχή της γαλλικής Meridiam στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου. Σύμφωνα με την ανάλυσή του, η αποστολή επιστολών προς τις χώρες της περιοχής για τις εργασίες του έργου μπορεί να επιτρέψει στην Άγκυρα να εμφανιστεί ως αρμόδιο μέρος μιας διαδικασίας που αφορά ελληνικά και κυπριακά κυριαρχικά δικαιώματα.
Κατά τον ίδιο, εάν απαιτηθεί τουρκική συναίνεση ή κρατική ενημέρωση για τις εργασίες, θα δημιουργηθεί ένα επικίνδυνο προηγούμενο έμμεσης αναγνώρισης των τουρκικών αξιώσεων στην Ανατολική Μεσόγειο.
«Θα ζητάμε άδεια από την Τουρκία για την ΑΟΖ μας», προειδοποίησε, χαρακτηρίζοντας τη συγκεκριμένη φόρμουλα όχι διπλωματικό ελιγμό αλλά στρατηγικό γκριζάρισμα του θαλάσσιου χώρου του Ελληνισμού.
Το κεντρικό συμπέρασμα
Από τη Λέσβο και το καλώδιο της Κύπρου μέχρι τη μυστική συνάντηση στο Κρεμλίνο, ο κοινός παρονομαστής της ανάλυσης του Σταύρου Καλεντερίδη είναι η κρίση αποτροπής και αξιοπιστίας.
Η Ρωσία θεωρεί ότι απέναντί της βρίσκεται μια αποδυναμωμένη Αμερική. Η Τουρκία δοκιμάζει τα όρια της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο. Και στο εσωτερικό, οι πολίτες παύουν να εμπιστεύονται ένα κράτος που, όπως υποστηρίζει ο αναλυτής, αδυνατεί να προστατεύσει τόσο την παραγωγή όσο και τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας.