Ο πρέσβης ε.τ. Γεώργιος Αϋφαντής μίλησε χωρίς περιστροφές στον Νίκο Παπαδάτο και την εκπομπή «Diplomatic Front», προειδοποιώντας για γενίκευση του πολέμου στην Ευρώπη, αδιέξοδο των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ιράν και νέο τρόπο εκδήλωσης της τουρκικής απειλής στο Αιγαίο. Παράλληλα, εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση κατά του ελληνικού πολιτικού συστήματος, της ηγεσίας του Υπουργείου Εξωτερικών και του ΕΛΙΑΜΕΠ, ενώ άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο να συνδράμει πολιτικά τον Αντώνη Σαμαρά, εφόσον ο πρώην πρωθυπουργός προχωρήσει στη δημιουργία νέου φορέα.
Ο πρώην πρέσβης της Ελλάδας στο Ιράν και τη Φινλανδία περιέγραψε ένα διεθνές περιβάλλον που βρίσκεται στα όρια ανεξέλεγκτης ανάφλεξης, υποστηρίζοντας ότι τα μέτωπα της Ουκρανίας και του Ιράν δεν μπορούν πλέον να αντιμετωπίζονται ως δύο απομονωμένες συγκρούσεις.
«Η ουκρανική πληγή ετοιμάζεται να κακοφορμίσει»
Αναφερόμενος στον πόλεμο της Ουκρανίας, ο Γεώργιος Αϋφαντής εκτίμησε ότι η Ρωσία, παρά την υπεροχή και την πρωτοβουλία των κινήσεων στο πεδίο, δεν έχει κατορθώσει να ολοκληρώσει επιτυχώς τη στρατιωτική επιχείρηση.
Όπως υποστήριξε, η Ουκρανία χρησιμοποιείται από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και, σε μικρότερο βαθμό, από τις Ηνωμένες Πολιτείες ως εργαλείο φθοράς της ρωσικής πολεμικής μηχανής. Η Μόσχα βρίσκεται, κατά την ανάλυσή του, μπροστά σε ένα εξαιρετικά επικίνδυνο δίλημμα: είτε θα κλιμακώσει, πλήττοντας τις υποδομές υποστήριξης της Ουκρανίας σε χώρες όπως η Πολωνία και τα κράτη της Βαλτικής, είτε θα περιμένει πολιτικές ανατροπές στη Γαλλία, τη Βρετανία και ενδεχομένως τη Γερμανία.
Μία τρίτη επιλογή θα ήταν η επιστράτευση και η εξαπόλυση γενικευμένης επίθεσης εντός της Ουκρανίας. Σύμφωνα με τον πρέσβη ε.τ., η συνέχιση της σύγκρουσης με «ημίμετρα» και περιορισμένες δυνάμεις δεν μπορεί να προσφέρει στη Ρωσία αποφασιστικό αποτέλεσμα.
Ιδιαίτερα δραματική ήταν η προειδοποίησή του για το ενδεχόμενο αποστολής ευρωπαϊκών στρατευμάτων στο ουκρανικό έδαφος. Χαρακτήρισε μια τέτοια κίνηση «κόκκινη γραμμή» για τη Μόσχα και εκτίμησε ότι θα οδηγούσε σε απειλές πυρηνικών αντιποίνων.
«Κάποιες ευρωπαϊκές πόλεις θα σβήσουν», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι παραμένει ασαφής η αντίδραση των Ηνωμένων Πολιτειών υπό την προεδρία Τραμπ σε περίπτωση ρωσικού πλήγματος κατά ευρωπαϊκής χώρας.
Κατά τον ίδιο, όσο η Ρωσία δεν κατορθώνει να τερματίσει τον πόλεμο, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος προσφυγής σε ακραίες λύσεις, από την πυρηνική κλιμάκωση μέχρι προσπάθειες «αποκεφαλισμού» της αντίπαλης πολιτικής ηγεσίας.
Ουκρανία και Ιράν: «Οι δύο πόλεμοι συνδέονται»
Ο Γεώργιος Αϋφαντής συνέδεσε ευθέως το ουκρανικό μέτωπο με τη σύγκρουση στο Ιράν. Όπως ανέφερε, η ουκρανική εμπλοκή εναντίον ιρανικών στόχων αποδεικνύει ότι οι δύο κρίσεις αρχίζουν να αποτελούν τμήματα μιας ευρύτερης παγκόσμιας αντιπαράθεσης.
Η συνάντηση του Σεργκέι Λαβρόφ με τον Μάρκο Ρούμπιο, σύμφωνα με τον ίδιο, αποτέλεσε ρωσική υπενθύμιση ότι άλλα είχαν συμφωνηθεί στις επαφές Μόσχας και Ουάσινγκτον και άλλα εφαρμόζονται στην πράξη. Επισήμανε, μάλιστα, ότι η καχυποψία μεταξύ του αμερικανικού και του ρωσικού κατεστημένου παραμένει εξαιρετικά ισχυρή.
Για τον πόλεμο στο Ιράν, ο πρώην πρέσβης υποστήριξε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορεί να επικράτησαν σε επιμέρους στρατιωτικό επίπεδο, καταστρέφοντας σημαντικό τμήμα της ιρανικής αεροπορικής και ναυτικής ισχύος, αλλά δεν έχουν κατορθώσει να επιβάλουν την πολιτική τους βούληση.
«Ο πόλεμος είναι μία διαδικασία επιβολής της θέλησης στον αντίπαλο», σημείωσε, εξηγώντας ότι η Ουάσινγκτον δεν έχει εξασφαλίσει τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ ούτε διαθέτει τις αναγκαίες χερσαίες δυνάμεις για μία εισβολή και μακρόχρονη κατοχή ιρανικού εδάφους.
Κατά την εκτίμησή του, μία εκστρατεία τύπου Ιράκ θα απαιτούσε τουλάχιστον 600.000 στρατιώτες, δύναμη την οποία σήμερα η Δύση δεν είναι σε θέση να αναπτύξει. Οι αμερικανικές Ένοπλες Δυνάμεις μπορούν να πραγματοποιήσουν βομβαρδισμούς, να αναπτύξουν πλοία και ειδικές δυνάμεις, όχι όμως να καταλάβουν και να ελέγξουν μία χώρα με το μέγεθος, τη γεωγραφία και την ιστορική αντοχή του Ιράν.
Για τον λόγο αυτόν, εκτίμησε ότι η Ουάσινγκτον θα αναγκαστεί τελικά να αναζητήσει συμβιβασμό με την Τεχεράνη, αναγνωρίζοντας στην πράξη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είναι πλέον ούτε παντοκράτορες ούτε παντοδύναμες.
«Η Κίνα κερδίζει ραγδαία τον πόλεμο»
Μεγάλη κερδισμένη από την παρατεταμένη εμπλοκή των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή είναι, σύμφωνα με τον Γεώργιο Αϋφαντή, η Κίνα.
Το Πεκίνο παρακολουθεί τους αντιπάλους του να εξαντλούν στρατιωτικά αποθέματα, οικονομικούς πόρους και πολιτικό κεφάλαιο, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει τη θέση του στον παγκόσμιο ανταγωνισμό. Η Δύση, όπως είπε, δεν διαθέτει σήμερα ούτε την παραγωγική δυνατότητα ούτε τα αποθέματα για να στηρίξει επί μακρόν ταυτόχρονους πολέμους στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή.
Ο πρέσβης ε.τ. αναφέρθηκε και σε παλαιότερα δυτικά σχέδια για χρήση τακτικών πυρηνικών όπλων εναντίον στρατιωτικών εγκαταστάσεων και κέντρων εξουσίας του Ιράν, διευκρινίζοντας ότι το ζήτημα είχε αποτελέσει αντικείμενο συζητήσεων σε επίπεδο ΝΑΤΟ και Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά τη διάρκεια της θητείας του στην Τεχεράνη.
«Η Τουρκία δεν θα έρθει όπως το 1974»
Το πιο αιχμηρό τμήμα της συνέντευξης αφορούσε την Ελλάδα και την τουρκική απειλή. Ο Γεώργιος Αϋφαντής υποστήριξε ότι το ελληνικό πολιτικό σύστημα δεν είναι διατεθειμένο να διακινδυνεύσει την παραμονή του στην εξουσία, προκειμένου να αποκρούσει στρατιωτικά μία τουρκική κίνηση.
«Δεν θα κάνουμε τον κόπο της Μικρασιατικής Εκστρατείας. Θα τους τα δώσουμε», δήλωσε, διατυπώνοντας μία εξαιρετικά σκληρή κρίση για τις προθέσεις της πολιτικής ηγεσίας.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι η Τουρκία δεν πρόκειται να επιχειρήσει στο Αιγαίο με τον τρόπο που ενήργησε στην Κύπρο το 1974. Το πιθανότερο σενάριο, κατά την ανάλυσή του, θα περιλαμβάνει μη επανδρωμένα συστήματα, ανορθόδοξες επιχειρήσεις, παραστρατιωτικές ομάδες χωρίς διακριτικά και αιφνιδιαστικά πλήγματα κατά της ελληνικής διοίκησης, του πυροβολικού και των τεθωρακισμένων στα νησιά.
Υποστήριξε, μάλιστα, ότι υπό τη σημερινή διάταξη και φιλοσοφία επιχειρήσεων οι ελληνικές δυνάμεις θα μπορούσαν να ηττηθούν μέσα σε 48 ώρες. Διευκρίνισε ότι δεν θεωρεί υπεύθυνους τους απλούς στρατιωτικούς και τα στελέχη, αλλά την πολιτική και στρατιωτική ηγεσία που έχει διαμορφώσει τη συγκεκριμένη δομή.
Παρομοίασε την κατάσταση με τη Μικρασιατική Εκστρατεία και ειδικότερα με τη διάταξη του ελληνικού στρατεύματος στο Αφιόν Καραχισάρ, τονίζοντας ότι η χώρα εξακολουθεί να προετοιμάζεται για τον πόλεμο του παρελθόντος και όχι για τις υβριδικές απειλές του μέλλοντος.
«Η Ελλάδα είναι διπλωματικά απομονωμένη»
Ο Γεώργιος Αϋφαντής χαρακτήρισε την Ελλάδα «διπλωματικά απομονωμένη», επισημαίνοντας ότι η Τουρκία αντιμετωπίζεται πλέον ως προνομιακός περιφερειακός εταίρος τόσο από τις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και από τις ευρωπαϊκές δυνάμεις.
Παρέπεμψε στις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ για τον «φίλο» του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και στη συζήτηση για την πώληση των F-35, υποστηρίζοντας ότι οι ελληνικές ενστάσεις δεν έχουν πλέον το απαιτούμενο διπλωματικό βάρος.
Έφερε ακόμη ως παράδειγμα την κρίση των Ιμίων, περιγράφοντας προβλήματα συντονισμού και αλυσίδας διοίκησης που, όπως είπε, είχε βιώσει ο ίδιος μέσα από το Υπουργείο Εξωτερικών.
Βαρύτατες καταγγελίες για ΥΠΕΞ και ΕΛΙΑΜΕΠ
Ιδιαίτερα σκληρός υπήρξε για τη σημερινή κατάσταση του Υπουργείου Εξωτερικών. Υποστήριξε ότι το υπουργείο έχει περιέλθει σε καθεστώς «πλήρους ανυποληψίας», ενώ κατήγγειλε ότι υπάρχουν πρόσωπα τα οποία υπηρετούν εμφανώς ξένα συμφέροντα.
Παράλληλα, χαρακτήρισε το ΕΛΙΑΜΕΠ «παραθεσμικό» και «παρακρατικό εργαλείο», υποστηρίζοντας ότι χρησιμοποιήθηκε για την παράκαμψη της θεσμικής μνήμης και των υπηρεσιών του Υπουργείου Εξωτερικών. Αναφέρθηκε, επίσης, σε άτυπες συνομιλίες Ελλήνων και Τούρκων ακαδημαϊκών στη Γενεύη, κάνοντας λόγο για «outsourcing» της διαχείρισης των ελληνοτουρκικών διαφορών.
Πρόκειται για βαρύτατους ισχυρισμούς, τους οποίους ο πρέσβης ε.τ. δεν συνόδευσε στη συγκεκριμένη συνέντευξη με ονόματα ή στοιχεία. Έσπευσε, πάντως, να ξεκαθαρίσει ότι στο Υπουργείο Εξωτερικών εξακολουθούν να υπηρετούν αξιόλογοι και ακέραιοι διπλωμάτες. Εκτίμησε ότι μία νέα πολιτική ηγεσία, με στοχευμένες παρεμβάσεις και διαφορετική επιλογή προσωπικού, θα μπορούσε να καταστήσει ξανά το υπουργείο λειτουργικό εργαλείο άσκησης εθνικής πολιτικής.
Η αποκάλυψη για τον Αντώνη Σαμαρά
Στο τέλος της συνέντευξης, ο Νίκος Παπαδάτος ρώτησε ευθέως τον Γεώργιο Αϋφαντή εάν σκοπεύει να εισέλθει στον πολιτικό στίβο.
Ο πρέσβης ε.τ. υπενθύμισε ότι ήταν ένας από τους 90 υπογράφοντες κείμενο με το οποίο καλούνταν οι πρώην πρωθυπουργοί Αντώνης Σαμαράς και Κώστας Καραμανλής να παρέμβουν πολιτικά, προκειμένου να ανακοπεί η παρακμή της χώρας και ο κίνδυνος απώλειας εθνικού χώρου προς όφελος της Τουρκίας.
«Εάν ο Αντώνης Σαμαράς προχωρήσει στη συγκρότηση πολιτικού φορέα, θα βοηθήσω από όπου μου ζητηθεί, εάν μου ζητηθεί», αποκάλυψε.
Διευκρίνισε ότι δεν αναζητεί θέση ή αξίωμα, αλλά είναι έτοιμος να συνδράμει όπου θεωρηθεί ότι η παρουσία του μπορεί να έχει προστιθέμενη αξία. Χαρακτήρισε, μάλιστα, την ενδεχόμενη προσπάθεια του Αντώνη Σαμαρά ως «τη μόνη υγιή αντίδραση της ελληνικής κοινωνίας και τη μόνη ελπίδα για τη χώρα».
Ο Νίκος Παπαδάτος ολοκλήρωσε τη συζήτηση τονίζοντας την ανάγκη χάραξης πραγματικά πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής, στην οποία η Ρωσία δεν θα αντιμετωπίζεται ως «προαιώνιος εχθρός», αλλά και ως δύναμη ανάσχεσης με την οποία ο Ελληνισμός διατηρεί ιστορικούς, θρησκευτικούς και πολιτισμικούς δεσμούς.