Σε ένα ακόμη ανθελληνικό παραλήρημα επιδόθηκε ο απόστρατος ναύαρχος Τζιχάτ Γιαϊτζί, ο οποίος διεκδικεί μαζί με τον Τζεμ Γκιούρντενιζ την πατρότητα του αναθεωρητικού δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας».
Του Χρήστου Κωνσταντινίδη
Μιλώντας στο Haber365, ο Γιαϊτζί επιτέθηκε με σφοδρότητα στον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, με αφορμή την επίσκεψή του στην Αλικαρνασσό και την ενημέρωση που είχε για το σχέδιο ανακατασκευής του ιστορικού Ναού του Αγίου Νικολάου.
Στο στόχαστρό του έβαλε επίσης τον δήμαρχο Αλικαρνασσού, Ταμέρ Μανταλιντζί, αλλά και το τουρκικό υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού, καταγγέλλοντας ότι με τις ενέργειές τους ενισχύουν την ιστορική παρουσία του Ελληνισμού στα μικρασιατικά παράλια.
Η επίσκεψη Βαρθολομαίου και το σχέδιο ανακατασκευής
Ο Γιαϊτζί αναφέρθηκε στην επίσκεψη που πραγματοποίησε ο Οικουμενικός Πατριάρχης στην Αλικαρνασσό στις 26 Αυγούστου 2026. Κατά τη διάρκειά της, ο δήμαρχος παρουσίασε στον κ. Βαρθολομαίο τη μακέτα του υπό ανακατασκευή ναού και τον ενημέρωσε για την πορεία του έργου.
Στη συνέχεια, ο Πατριάρχης και η συνοδεία του επισκέφθηκαν τον χώρο όπου βρισκόταν ο ιστορικός ναός, προκειμένου να εξετάσουν από κοντά τις εργασίες.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο απόστρατος ναύαρχος, ο Ναός του Αγίου Νικολάου είχε ανεγερθεί στην κεντρική συνοικία της Αλικαρνασσού το 1780, αν και άλλες πηγές τοποθετούν την κατασκευή του στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα. Ήταν αφιερωμένος στον Άγιο Νικόλαο, προστάτη των ναυτικών και των αλιέων, και εξυπηρετούσε τη ρωμαίικη ορθόδοξη κοινότητα της περιοχής.
Μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών, ο ναός χρησιμοποιήθηκε ως αποθήκη σφουγγαριών και εργαστήριο σκαφών. Το 1969 κρίθηκε ετοιμόρροπος και κατεδαφίστηκε, ενώ στη θέση του κατασκευάστηκε κτίριο που στέγασε κέντρο λαϊκής επιμόρφωσης. Μετά την κατεδάφιση και αυτού του κτιρίου, η έκταση παρέμεινε κενή.
Ο Γιαϊτζί υποστήριξε ότι, εφόσον δεν σώζεται πλέον το αρχικό οικοδόμημα, δεν μπορεί να γίνεται λόγος για αποκατάσταση αλλά για πλήρη ανακατασκευή με βάση παλαιά σχέδια και ιστορικά έγγραφα.
«Δεν υπάρχει τίποτα για να αποκατασταθεί. Μιλάμε για την εκ νέου οικοδόμηση ενός ναού που έχει εξαφανιστεί ολοκληρωτικά», ανέφερε.
Επίθεση στον δήμαρχο και στο τουρκικό υπουργείο Πολιτισμού
Ο απόστρατος ναύαρχος εξαπέλυσε προσωπική επίθεση εναντίον του δημάρχου Αλικαρνασσού, κατηγορώντας τον ότι δεν έχει άλλες προτεραιότητες από την ανακατασκευή μιας ορθόδοξης εκκλησίας.
«Δήμαρχε Αλικαρνασσού, δεν σου έχει μείνει άλλη δουλειά; Τι σημαίνει να χτίζεις ξανά μία εκκλησία;», είπε σε έντονο ύφος.
Παράλληλα, στράφηκε κατά του υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού, επειδή παραχώρησε την έκταση στον δήμο για δύο χρόνια και συμμετέχει στην υλοποίηση του έργου μαζί με τη διεύθυνση του Μουσείου Ενάλιας Αρχαιολογίας της Αλικαρνασσού.
Σύμφωνα με την επίσημη παρουσίαση του σχεδίου, το κτίριο θα ανακατασκευαστεί στην αρχική του μορφή και θα λειτουργήσει ως Μουσείο Αγίου Νικολάου.
Ο Γιαϊτζί κάλεσε ευθέως τις τουρκικές Αρχές να σταματήσουν το έργο:
«Σταματήστε το. Δεν πρόκειται για ένα απλό πολιτιστικό ζήτημα ούτε για θέμα θρησκευτικής ελευθερίας. Γιατί πρέπει να κατασκευαστεί ξανά μία εκκλησία με το όνομα Μουσείο Αγίου Νικολάου;», είπε.
Αντί του χριστιανικού μνημείου, πρότεινε τη δημιουργία μουσείου αφιερωμένου στον Μουσταφά Κεμάλ, στον σουλτάνο Αλπ Αρσλάν, στους Τούρκους ναυτικούς, στους σφουγγαράδες ή στους Γιουρούκους, ώστε, όπως χαρακτηριστικά είπε, να «ενισχυθεί η τουρκικότητα της περιοχής».
Στο στόχαστρο η ιστορική ελληνική παρουσία
Ο Γιαϊτζί συνέδεσε την ανακατασκευή του ναού με την αρχαία ονομασία της Αλικαρνασσού και το γεγονός ότι η περιοχή αποτελούσε επισκοπική έδρα κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες.
Κατά την εκτίμησή του, η επαναφορά του Ναού του Αγίου Νικολάου εξυπηρετεί την ανάδειξη της ελληνικής και χριστιανικής ιστορίας της περιοχής. Έφθασε, μάλιστα, στο σημείο να ισχυριστεί ότι δημιουργείται η αντίληψη πως «η περιοχή είναι στην πραγματικότητα ελληνική» και ότι οι Τούρκοι δεν έχουν θέση σε αυτή.
Πρόκειται για ισχυρισμούς που δεν συνοδεύτηκαν από συγκεκριμένα στοιχεία και εντάσσονται στη γνωστή εθνικιστική ρητορική με την οποία ο απόστρατος ναύαρχος αντιμετωπίζει κάθε αναφορά στην ελληνική πολιτιστική κληρονομιά της Μικράς Ασίας.
Από την Παναγία Σουμελά στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης
Ο θεωρητικός της «Γαλάζιας Πατρίδας» επιχείρησε να παρουσιάσει ως τμήματα ενός ενιαίου σχεδίου την ανακατασκευή του ναού στην Αλικαρνασσό, τις θρησκευτικές τελετές στην Παναγία Σουμελά, τη δραστηριότητα του Οικουμενικού Πατριαρχείου στις Κυδωνίες και τις συζητήσεις για την επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ενθαρρύνουν τις προσπάθειες για την επαναλειτουργία της Σχολής, εκφράζοντας δημοσίως την ευχή να μη συμβεί κάτι τέτοιο.
Ο Γιαϊτζί επανέφερε ακόμη τουρκικούς ισχυρισμούς για καταστροφές τεμενών και μουσουλμανικών νεκροταφείων στη Δυτική Θράκη και στη Θεσσαλονίκη, επιχειρώντας να παρουσιάσει ως μονομερή παραχώρηση την προστασία των ορθόδοξων μνημείων στην Τουρκία.
Η συνέντευξή του ολοκληρώθηκε με μία φράση που αποτυπώνει το κλίμα της παρέμβασής του και την ενόχλησή του απέναντι σε οποιαδήποτε ανάδειξη της ελληνικής παρουσίας στη Μικρά Ασία:
«Ρωτάω, λοιπόν: Τι είναι αυτή η αγάπη για τους Έλληνες;»
Δείτε την: