Οριστικό τέλος στην αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Συρία σηματοδοτεί η πλήρης αποχώρηση των τελευταίων αμερικανικών δυνάμεων από τη χώρα, έπειτα από μια δεκαετία επιχειρήσεων που ξεκίνησαν το 2015 με στόχο την καταπολέμηση του Ισλαμικού Κράτους.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Ragip Soylu στο Middle East Eye, οι τελευταίοι Αμερικανοί στρατιώτες εγκατέλειψαν την Πέμπτη τη βάση τους στην επαρχία Χασάκα, στη βορειοανατολική Συρία. Λίγο μετά την αποχώρηση, δυνάμεις του συριακού στρατού εισήλθαν στην εγκατάσταση Qasrak – την τελευταία βάση που τελούσε υπό αμερικανικό έλεγχο – η οποία περιλάμβανε και αεροδιάδρομο.
Πηγές από τη Δαμασκό επιβεβαίωσαν ότι η αποχώρηση έχει ολοκληρωθεί, με τη συγκεκριμένη βάση να περνά πλέον πλήρως στον έλεγχο των συριακών αρχών. Σύμφωνα με αναλύσεις, τον έλεγχο ανέλαβε η 60ή Μεραρχία του συριακού στρατού, στην οποία συμμετέχουν σε μεγάλο βαθμό Κούρδοι μαχητές που συνδέονται με τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF), τον βασικό μέχρι πρότινος σύμμαχο των ΗΠΑ στο έδαφος.
Η αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων και εξοπλισμού πραγματοποιήθηκε μέσω Ιορδανίας, επιλογή που, σύμφωνα με πληροφορίες, έγινε για να αποφευχθεί ο κίνδυνος επιθέσεων από φιλοϊρανικές παραστρατιωτικές ομάδες στο Ιράκ.
Η εξέλιξη αυτή εντάσσεται στη νέα πολιτική πραγματικότητα που διαμορφώθηκε μετά την ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024 από τον πρόεδρο Άχμεντ αλ-Σαράα, έπειτα από περισσότερα από δέκα χρόνια εμφυλίου πολέμου. Η Ουάσιγκτον, η οποία στηρίζει τη νέα κυβέρνηση της Δαμασκού, είχε μειώσει σταδιακά τη στρατιωτική της παρουσία, που κάποτε αριθμούσε περίπου 1.000 στρατιώτες.
Καθοριστικό ρόλο στην αποχώρηση έπαιξε και η συμφωνία που επετεύχθη νωρίτερα φέτος μεταξύ των SDF και της συριακής κυβέρνησης, με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ. Στο πλαίσιο αυτής της συμφωνίας, η Δαμασκός ανέλαβε την κύρια ευθύνη για την αντιμετώπιση εξτρεμιστικών οργανώσεων, όπως το Ισλαμικό Κράτος, ενώ οι κουρδικές δυνάμεις συμφώνησαν να παραδώσουν τον έλεγχο μεγάλων περιοχών, μεταξύ των οποίων η Ράκα και η Ντέιρ εζ-Ζορ.
Η σταδιακή αποχώρηση είχε ξεκινήσει ήδη από τις αρχές του 2026, με τους Αμερικανούς να εγκαταλείπουν πρώτα δύο στρατηγικής σημασίας βάσεις: την αλ-Τανφ στη νότια Συρία και την αλ-Σαντάντι στα βορειοανατολικά.
Η αμερικανική παρουσία στη Συρία υπήρξε διαχρονικά πηγή έντασης με την Τουρκία, καθώς η Άγκυρα θεωρούσε τις SDF παρακλάδι των Μονάδων Προστασίας του Λαού (YPG), που συνδέονται με το PKK – οργάνωση που έχει χαρακτηριστεί τρομοκρατική από τις ΗΠΑ, την ΕΕ και την Τουρκία.
Ωστόσο, η σχετική αποκλιμάκωση στις σχέσεις Τουρκίας–PKK τα τελευταία δύο χρόνια φαίνεται ότι διευκόλυνε την επίτευξη συμφωνίας μεταξύ Δαμασκού και κουρδικών δυνάμεων, ανοίγοντας τον δρόμο για την πλήρη αποχώρηση των ΗΠΑ.
Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί μια νέα φάση για τη Συρία, με τη Δαμασκό να επανακτά τον έλεγχο σε κρίσιμες περιοχές και την Ουάσιγκτον να κλείνει ένα δεκαετές στρατιωτικό κεφάλαιο στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, όμως, ανοίγει νέα ερωτήματα για την ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή, τον ρόλο της Ρωσίας και του Ιράν, αλλά και τη μελλοντική σταθερότητα σε μια χώρα που εξακολουθεί να βρίσκεται σε μεταβατική φάση.