breaking newsΕλλάδα

Η Σομαλιλάνδη στο πλευρό Ελλάδας και Κύπρου: «Απέναντι στην τουρκική επιθετικότητα»

Νέα γεωπολιτική διάσταση αποκτά η διπλωματική αναστάτωση που προκάλεσε η αναφορά του νέου Προέδρου της Βουλής της Σομαλίας στο ψευδοκράτος, καθώς η Σομαλιλάνδη παρεμβαίνει ανοιχτά υπέρ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Ελλάδας, καταγγέλλοντας την επιθετικότητα της Σομαλίας και της Τουρκίας.

Με δημόσια ανάρτησή της, η Σομαλιλάνδη δηλώνει ότι στέκεται στο πλευρό της Λευκωσίας και της Αθήνας και τις καλεί να επανεξετάσουν τη μέχρι σήμερα πολιτική τους απέναντί της.

Η παρέμβαση δεν αποτελεί απλώς μια δήλωση αλληλεγγύης. Συνοδεύεται από συγκεκριμένη πρόταση στρατηγικής συνεργασίας και από ευθεία παρότρυνση προς Ελλάδα και Κύπρο να εξετάσουν το ενδεχόμενο αναγνώρισης της Σομαλιλάνδης.

«Στεκόμαστε δίπλα στην Κύπρο και την Ελλάδα»

«Η Δημοκρατία της Σομαλιλάνδης στέκεται δίπλα στη Δημοκρατία της Κύπρου και την Ελλάδα απέναντι στην επιθετικότητα από τη Σομαλία και την Τουρκία», αναφέρεται στην ανάρτηση.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην επικοινωνία του νέου Προέδρου της Βουλής του Λαού της Σομαλίας, Αμπντουλκαντίρ Μοχάμεντ Νουρ, με τον Ζιγιά Οζτούρκλερ, επικεφαλής της λεγόμενης «βουλής» του κατοχικού καθεστώτος στην Κύπρο.

Η Σομαλιλάνδη χαρακτηρίζει τη Σομαλία «αποτυχημένο κράτος» και σημειώνει ότι η επαφή του Προέδρου της Βουλής της με αξιωματούχο του ψευδοκράτους «εγείρει σοβαρά ερωτήματα».

Η αιχμή είναι σαφής: το Μογκαντίσου απαιτεί από τη διεθνή κοινότητα να σέβεται την εδαφική ακεραιότητα της Σομαλίας και να μην αναγνωρίζει τη Σομαλιλάνδη. Την ίδια στιγμή, όμως, ο επικεφαλής της Κάτω Βουλής της χώρας χρησιμοποίησε δημόσια την παράνομη κρατική ονομασία του κατοχικού μορφώματος στην Κύπρο.

Πρόκειται για μια πολιτική αντίφαση την οποία η Σομαλιλάνδη επιχειρεί τώρα να αξιοποιήσει.

Κάλεσμα σε Αθήνα και Λευκωσία για αλλαγή στρατηγικής

Η ανάρτηση δεν περιορίζεται στην καταδίκη της σομαλικής κίνησης.

«Η Ελλάδα και η Κύπρος θα πρέπει να ρίξουν μια νέα, στρατηγική ματιά στη Δημοκρατία της Σομαλιλάνδης», αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Σύμφωνα με τη θέση που διατυπώνεται, η αναγνώριση της Σομαλιλάνδης θα μπορούσε να δημιουργήσει νέες δυνατότητες διπλωματικής, οικονομικής και ασφαλειοπολιτικής συνεργασίας, ενισχύοντας παράλληλα ένα κοινό μέτωπο απέναντι στη Σομαλία και στην τουρκική επιθετικότητα.

Η πρόταση απευθύνεται ευθέως στις δύο χώρες του Ελληνισμού και εντάσσεται σε έναν ευρύτερο γεωπολιτικό ανταγωνισμό στο Κέρας της Αφρικής, όπου η Τουρκία έχει αποκτήσει ισχυρό στρατιωτικό, πολιτικό και οικονομικό αποτύπωμα.

Η Άγκυρα διαθέτει στρατιωτική βάση στη Σομαλία, εκπαιδεύει σομαλικές δυνάμεις, έχει αναλάβει κρίσιμα έργα και αναπτύσσει συνεργασία στους τομείς της άμυνας και της ενέργειας. Το τουρκικό κοινοβούλιο έχει, μάλιστα, παρατείνει την παρουσία τουρκικών στρατευμάτων στη χώρα μέχρι τον Ιούλιο του 2028.

Ο νέος Πρόεδρος της Βουλής και οι δεσμοί με την Τουρκία

Η πρόκληση δεν προήλθε από έναν τυχαίο Σομαλό αξιωματούχο.

Ο Αμπντουλκαντίρ Μοχάμεντ Νουρ εξελέγη Πρόεδρος της Βουλής του Λαού στις 10 Αυγούστου και θεωρείται ένας από τους ισχυρότερους θεσμικούς παράγοντες της χώρας. Έχει διατελέσει υπουργός Δικαιοσύνης, Άμυνας, Λιμένων και Μεταφορών.

Παράλληλα, διαθέτει ιδιαίτερα στενούς δεσμούς με την Τουρκία. Σπούδασε Διεθνείς Σχέσεις στο Πανεπιστήμιο της Άγκυρας και εργάστηκε στη σομαλική πρεσβεία στην τουρκική πρωτεύουσα, σύμφωνα με το Anadolu.

Στις 17 Αυγούστου, ο Νουρ ευχαρίστησε δημοσίως τον Ζιγιά Οζτούρκλερ για το συγχαρητήριο μήνυμα που του είχε αποστείλει με αφορμή την εκλογή του.

Το κρίσιμο στοιχείο ήταν ότι παρουσίασε τον Οζτούρκλερ ως «Πρόεδρο της Συνέλευσης της Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου», χρησιμοποιώντας αυτούσια την παράνομη ονομασία που προωθούν η Τουρκία και το κατοχικό καθεστώς.

Η ανάρτηση συνοδευόταν από επίσημα διαμορφωμένο γραφικό με τα εμβλήματα και τις φωτογραφίες των δύο αξιωματούχων. Δεν επρόκειτο, επομένως, για μια προφορική παραδρομή ή για λάθος κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξης.

Η Σομαλία έσπευσε να τα «μαζέψει»

Μετά τις αντιδράσεις, η επίμαχη ανάρτηση διαγράφηκε και το υπουργείο Εξωτερικών της Σομαλίας αναγκάστηκε να εκδώσει επίσημη διευκρίνιση.

Η κυβέρνηση του Μογκαντίσου ανακοίνωσε ότι η θέση της στο Κυπριακό παραμένει αμετάβλητη και καθορίζεται από τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και τα Ψηφίσματα 541 και 550 του Συμβουλίου Ασφαλείας.

Επανέλαβε ότι σέβεται την κυριαρχία, την ανεξαρτησία, την ενότητα και την εδαφική ακεραιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας, υπογραμμίζοντας ότι η επικοινωνία του Νουρ δεν συνιστά αναγνώριση οποιασδήποτε ξεχωριστής οντότητας στο κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου. Η επίσημη δήλωση δημοσιεύθηκε στις 21 Αυγούστου.

Η αναδίπλωση ήταν αναγκαία, δεν αναιρεί όμως τη σοβαρότητα του περιστατικού. Ο Νουρ δεν είναι ιδιώτης. Είναι ο Πρόεδρος της Βουλής και χρησιμοποίησε δημόσια, με επίσημη ιδιότητα, την ονομασία που επιχειρεί να επιβάλει διεθνώς η Άγκυρα.

Η διαγραφή της ανάρτησης περιορίζει τη διπλωματική ζημιά, αλλά δεν απαντά στο βασικό ερώτημα: ποιος προετοίμασε την επικοινωνία με το ψευδοκράτος και ποιος εισηγήθηκε τη χρήση της παράνομης ονομασίας;

Η τουρκική μέθοδος των μικρών τετελεσμένων

Το επεισόδιο φέρει όλα τα χαρακτηριστικά της τουρκικής στρατηγικής για τη σταδιακή αναβάθμιση του κατοχικού καθεστώτος.

Η Τουρκία γνωρίζει ότι η επίσημη αναγνώριση του ψευδοκράτους από τρίτη χώρα είναι εξαιρετικά δύσκολη, λόγω των σαφών ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας. Για τον λόγο αυτόν επιδιώκει μικρότερα, διαδοχικά βήματα: ανταλλαγές μηνυμάτων, επαφές μεταξύ αξιωματούχων, χρήση κρατικών τίτλων και συμβόλων, συμμετοχή σε διεθνείς διοργανώσεις και εμφάνιση του ψευδοκράτους ως κανονικής πολιτικής οντότητας.

Κάθε τέτοια κίνηση αξιοποιείται επικοινωνιακά από την Άγκυρα και τα κατεχόμενα, ακόμη και αν αργότερα ανασκευαστεί.

Η επιλογή της Σομαλίας δεν είναι τυχαία. Πρόκειται για χώρα στην οποία η Τουρκία έχει επενδύσει τεράστιο πολιτικό, οικονομικό και στρατιωτικό κεφάλαιο. Η Άγκυρα διαθέτει τους μηχανισμούς και την επιρροή για να προωθεί κινήσεις που δύσκολα θα επιχειρούσαν κράτη με μικρότερη εξάρτηση από την τουρκική υποστήριξη.

Η περίπτωση της Σομαλιλάνδης

Η Σομαλιλάνδη ανακήρυξε την ανεξαρτησία της από τη Σομαλία το 1991 και έκτοτε λειτουργεί ως de facto ξεχωριστή πολιτική οντότητα, με δική της κυβέρνηση, θεσμούς και δυνάμεις ασφαλείας.

Τον Δεκέμβριο του 2025, το Ισραήλ έγινε το πρώτο κράτος που προχώρησε σε επίσημη αναγνώρισή της, προκαλώντας την έντονη αντίδραση της Σομαλίας και της Τουρκίας. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χαρακτήρισε την ισραηλινή απόφαση «παράνομη και απαράδεκτη», υπερασπιζόμενος την εδαφική ακεραιότητα της Σομαλίας. Reuters

Η ειρωνεία είναι προφανής. Η Τουρκία καταγγέλλει την αναγνώριση της Σομαλιλάνδης στο όνομα της εδαφικής ακεραιότητας της Σομαλίας, ενώ απαιτεί από τη διεθνή κοινότητα να αναγνωρίσει το κατοχικό καθεστώς που δημιούργησε η ίδια στην Κύπρο μετά την εισβολή του 1974.

Οι δύο περιπτώσεις, βεβαίως, δεν είναι ταυτόσημες. Το ψευδοκράτος στην Κύπρο αποτελεί προϊόν ξένης στρατιωτικής εισβολής και συνεχιζόμενης κατοχής, ενώ η μονομερής ανακήρυξή του έχει κριθεί νομικά άκυρη από το Συμβούλιο Ασφαλείας. Η Σομαλιλάνδη προέκυψε μέσα από την κατάρρευση του σομαλικού κράτους και λειτουργεί αυτόνομα επί περισσότερες από τρεις δεκαετίες.

Μία πρόταση που Αθήνα και Λευκωσία δεν πρέπει να αγνοήσουν

Η αναγνώριση της Σομαλιλάνδης αποτελεί σύνθετη απόφαση, με σοβαρές νομικές, διπλωματικές και περιφερειακές συνέπειες. Δεν μπορεί να γίνει ως αντανακλαστική απάντηση σε μία προκλητική ανάρτηση.

Ωστόσο, η πρόταση της Χαργκέισα δεν πρέπει να απορριφθεί μηχανικά. Η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία οφείλουν τουλάχιστον να εξετάσουν τη δημιουργία πολιτικών, οικονομικών και ασφαλειοπολιτικών διαύλων με τη Σομαλιλάνδη.

Η γεωγραφική της θέση, η εγγύτητα σε κρίσιμους θαλάσσιους διαδρόμους και η ανοιχτή αντίθεσή της προς την τουρκική διείσδυση δημιουργούν πεδίο στρατηγικού ενδιαφέροντος.

Η Τουρκία επιχειρεί να μεταφέρει την πολιτική αναβάθμισης του ψευδοκράτους μέχρι το Κέρας της Αφρικής. Η απάντηση Αθήνας και Λευκωσίας δεν μπορεί να περιορίζεται σε διπλωματικές διαμαρτυρίες κάθε φορά που το τετελεσμένο έχει ήδη δημιουργηθεί.

Χρειάζεται ενεργητική πολιτική, νέες συμμαχίες και παρουσία σε περιοχές όπου η Άγκυρα θεωρεί ότι μπορεί να κινείται χωρίς αντίπαλο. Η δημόσια προσέγγιση της Σομαλιλάνδης προσφέρει μία τέτοια ευκαιρία — και τουλάχιστον αξίζει να εξεταστεί σοβαρά.

 

Back to top button