Σε άτακτη αναδίπλωση υποχρεώθηκε ο Τομ Μπάρακ μετά τον σάλο που προκάλεσαν στις Ηνωμένες Πολιτείες οι δηλώσεις του για τα Υψίπεδα του Γκολάν.
Ο Αμερικανός πρέσβης στην Τουρκία και ειδικός απεσταλμένος για τη Συρία επανέφερε την Κυριακή επισήμως τη θέση της κυβέρνησης Τραμπ, ξεκαθαρίζοντας ότι η αμερικανική πολιτική αναγνώρισης της ισραηλινής κυριαρχίας στα Υψίπεδα του Γκολάν «παραμένει αμετάβλητη».
Η διευκρίνιση ήρθε μετά τις δηλώσεις του Μπάρακ σε συνέντευξη στον podcaster Mario Nawfal, όπου είχε χρησιμοποιήσει εντελώς διαφορετική γλώσσα, λέγοντας ότι τα Γκολάν «ανήκουν στη Συρία» και ότι το Ισραήλ εξακολουθεί να τα κατέχει παρά τα ψηφίσματα του ΟΗΕ και τη «διεθνή τάξη».
Η αντίφαση ήταν τόσο εμφανής ώστε προκάλεσε αντιδράσεις ακόμη και μέσα στο πολιτικό στρατόπεδο του Ντόναλντ Τραμπ.
«Η πολιτική καθορίστηκε από τον Τραμπ και παραμένει αμετάβλητη»
Ο Μπάρακ αναγκάστηκε τελικά να αποσαφηνίσει τη θέση του με γραπτή δήλωση προς το Associated Press:
«Η πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών για τα Υψίπεδα του Γκολάν καθορίστηκε από τον Πρόεδρο Τραμπ το 2019 και παραμένει αμετάβλητη».
Πρόκειται ουσιαστικά για επαναφορά του Αμερικανού αξιωματούχου στην επίσημη κυβερνητική γραμμή.
Το 2019 ο Ντόναλντ Τραμπ αναγνώρισε επισήμως την ισραηλινή κυριαρχία στα Υψίπεδα του Γκολάν, ανατρέποντας την προηγούμενη αμερικανική πολιτική δεκαετιών.
Το Ισραήλ είχε καταλάβει την περιοχή από τη Συρία στον Πόλεμο των Έξι Ημερών το 1967 και επέκτεινε το ισραηλινό δίκαιο, τη δικαιοδοσία και τη διοίκησή του εκεί το 1981. Η κίνηση δεν αναγνωρίστηκε διεθνώς, ενώ το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ με το ψήφισμα 497 χαρακτήρισε την ισραηλινή απόφαση «άκυρη και χωρίς διεθνή νομική ισχύ».
Η Ουάσινγκτον, ωστόσο, από το 2019 ακολουθεί διαφορετική πολιτική: αναγνωρίζει την ισραηλινή κυριαρχία.
Και αυτή ακριβώς είναι η πολιτική την οποία ο Μπάρακ εμφανίστηκε αρχικά να αμφισβητεί.
Tom Barrack is widely known as a foreign agent. He’s the U.S. ambassador to Turkey who seems more like a Turkish official. Turkey is explicitly an expansionist anti status quo geopolitical actor that routinely threatens to annihilate Israel. Barrack says this isn’t true to…
— Max Abrahms (@MaxAbrahms) August 23, 2026
Τι είχε πει και άναψε φωτιές
Όλα ξεκίνησαν όταν ο Μπάρακ ρωτήθηκε για το ενδεχόμενο ισραηλινής προσάρτησης τμημάτων του νοτίου Λιβάνου.
Στην απάντησή του χρησιμοποίησε τα Υψίπεδα του Γκολάν ως παράδειγμα και δήλωσε:
«Τα Γκολάν ανήκουν στη Συρία, αλλά εξακολουθούν να κατέχουν τα Γκολάν ενάντια στα ψηφίσματα του ΟΗΕ, ενάντια σε όλη τη διεθνή τάξη, η οποία έχει δηλώσει ότι τα Γκολάν είναι της Συρίας».
Το πρόβλημα για τον Μπάρακ ήταν προφανές.
Δεν επρόκειτο απλώς για μια προσωπική ιστορική ή νομική εκτίμηση. Ήταν δήλωση εν ενεργεία Αμερικανού πρέσβη και ειδικού απεσταλμένου για τη Συρία, η οποία βρισκόταν σε ευθεία σύγκρουση με πολιτική που είχε θεσπίσει ο ίδιος ο Πρόεδρος τον οποίο εκπροσωπεί.
Πληροφορίες για παρέμβαση από Λευκό Οίκο και Στέιτ Ντιπάρτμεντ
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που συνοδεύουν το δημοσίευμα, η αναδίπλωση δεν ήταν τυχαία.
Ο Μπάρακ φέρεται να δέχθηκε μηνύματα από τον Λευκό Οίκο και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ προκειμένου να διορθώσει τη δημόσια τοποθέτησή του.
Οι ίδιες πληροφορίες κάνουν λόγο για αυξανόμενη ενόχληση στην Ουάσινγκτον με μια σειρά τοποθετήσεών του.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος φέρεται να έχει εκφράσει προσωπικά στον Ντόναλντ Τραμπ τις αντιρρήσεις του για τη στάση του Μπάρακ.
Το συγκεκριμένο σκέλος, πάντως, αποτελεί πληροφορία που αποδίδεται σε πηγές και δεν συνοδεύεται στο παρόν υλικό από επίσημη επιβεβαίωση του Λευκού Οίκου ή του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
«Ξέχασε γιατί εγκρίθηκε από τη Γερουσία»
Οι αντιδράσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ ήταν έντονες.
Η Λόρα Λούμερ, πολιτική ακτιβίστρια και υποστηρίκτρια του Τραμπ, έφτασε στο σημείο να ζητήσει την παραίτηση του Αμερικανού πρέσβη.
Υποστήριξε ότι ο Μπάρακ θα έπρεπε να αποχωρήσει λόγω της αδυναμίας του να κατανοήσει την εξωτερική πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών και υπενθύμισε τη διακήρυξη Τραμπ του 2019.
Ακόμη μεγαλύτερη πολιτική σημασία είχε η παρέμβαση του Ρεπουμπλικανού γερουσιαστή Ρικ Σκοτ.
Ο Σκοτ υπενθύμισε στον Μπάρακ ότι η Γερουσία ενέκρινε τον διορισμό του προκειμένου να εφαρμόζει την πολιτική της κυβέρνησης Τραμπ:
«Φαίνεται ότι ο πρέσβης το ξέχασε ή δεν έκανε την έρευνά του, οπότε ορίστε μια υπενθύμιση γι’ αυτόν».
Και πρόσθεσε:
«Ο Πρόεδρος Τραμπ ήταν ΣΑΦΗΣ για την κυριαρχία του Ισραήλ στα Υψίπεδα του Γκολάν εδώ και χρόνια!»
Η δημόσια αυτή επίπληξη έχει τη σημασία της, καθώς προέρχεται από εκλεγμένο Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή και αφορά αξιωματούχο που καλείται να διαχειριστεί μία από τις πιο επικίνδυνες γεωπολιτικές ισορροπίες της Μέσης Ανατολής.
Δεν είναι μόνο τα Γκολάν – Στο επίκεντρο η στάση Μπάρακ υπέρ της Άγκυρας
Το επεισόδιο αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία αν τοποθετηθεί δίπλα στις προηγούμενες παρεμβάσεις του Μπάρακ για τις σχέσεις Ισραήλ–Τουρκίας και τη Συρία.
Ο Αμερικανός διπλωμάτης έχει βρεθεί επανειλημμένα στο επίκεντρο επικρίσεων λόγω της στάσης του απέναντι στην Άγκυρα, με επικριτές του να τον κατηγορούν ότι υιοθετεί θέσεις υπερβολικά ευνοϊκές προς την Τουρκία.
Οι επικρίσεις εντάθηκαν μετά τα τελευταία ισραηλινά πλήγματα στη Συρία.
Ο Μπάρακ είχε εκφράσει την αντίθεσή του στις ισραηλινές επιθέσεις και, στη συνέντευξή του στον Nawfal, προχώρησε ακόμη περισσότερο.
Υποστήριξε ότι μία από τις πιθανές ερμηνείες των ισραηλινών ενεργειών είναι ότι το Ισραήλ επιχειρεί να προκαλέσει την Τουρκία:
«Μια θεωρία είναι ότι απλώς προσπαθούσαν να χρησιμοποιήσουν ως δόλωμα την Τουρκία».
Πρόκειται για εξαιρετικά βαριά εκτίμηση, δεδομένου ότι οι τελευταίες ισραηλινές επιχειρήσεις στη Συρία έχουν συνδεθεί με την προσπάθεια της Άγκυρας να αποκτήσει στρατιωτικό αποτύπωμα σε συριακές εγκαταστάσεις.
Το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα είναι η αεροπορική βάση Abu al-Duhur, η οποία βρέθηκε στο επίκεντρο ισραηλινού πλήγματος μετά τις πληροφορίες για πιθανή ανάπτυξη τουρκικών στρατιωτικών δυνατοτήτων.
Το πρόβλημα για τον Μπάρακ μεγαλώνει
Το ζήτημα, επομένως, δεν είναι μία λανθασμένη διατύπωση για τα Υψίπεδα του Γκολάν.
Είναι η συνολική εικόνα που αρχίζει να διαμορφώνεται γύρω από τον Αμερικανό αξιωματούχο.
Ο Μπάρακ είναι ταυτόχρονα πρέσβης των ΗΠΑ στην Τουρκία και ειδικός απεσταλμένος για τη Συρία.
Αυτό σημαίνει ότι βρίσκεται στο κέντρο ακριβώς της περιοχής όπου τα συμφέροντα Τουρκίας και Ισραήλ συγκρούονται όλο και πιο έντονα.
Και μέσα σε αυτό το περιβάλλον, κάθε δημόσια τοποθέτησή του εξετάζεται πλέον εξονυχιστικά τόσο στην Ιερουσαλήμ όσο και στην Ουάσινγκτον.
Η αναφορά του στα Γκολάν ήταν ίσως η πρώτη περίπτωση όπου αναγκάστηκε τόσο ξεκάθαρα να επιστρέψει στην επίσημη γραμμή.
Από «κατεχόμενα» σε «αμερικανική πολιτική που παραμένει αμετάβλητη»
Η αντίφαση ανάμεσα στις δύο δηλώσεις είναι δύσκολο να κρυφτεί.
Την Παρασκευή ο Μπάρακ έλεγε ότι «τα Γκολάν ανήκουν στη Συρία» και ότι το Ισραήλ τα κατέχει κατά παράβαση της διεθνούς τάξης.
Την Κυριακή δήλωνε ότι η αμερικανική πολιτική αναγνώρισης της ισραηλινής κυριαρχίας, όπως καθορίστηκε από τον Τραμπ, «παραμένει αμετάβλητη».
Σε λιγότερο από 48 ώρες η ρητορική άλλαξε πλήρως.
Και αυτό συνέβη μόνο αφού ξέσπασε δημόσια αντίδραση στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη πολιτική βαρύτητα επειδή ο άνθρωπος που υποχρεώθηκε να κάνει πίσω δεν είναι ένας ανεξάρτητος αναλυτής. Είναι ο άνθρωπος που εκπροσωπεί την κυβέρνηση Τραμπ στην Άγκυρα και έχει αναλάβει κρίσιμο ρόλο στη διαχείριση της Συρίας.
Για τον Μπάρακ, επομένως, το μήνυμα από την Ουάσινγκτον φαίνεται σαφές:
η προσωπική του προσέγγιση απέναντι στην Τουρκία μπορεί να έχει περιθώρια, αλλά υπάρχουν κόκκινες γραμμές της αμερικανικής πολιτικής τις οποίες δεν μπορεί να επανακαθορίζει μόνος του.
Και στα Υψίπεδα του Γκολάν, τουλάχιστον όσο ο Ντόναλντ Τραμπ βρίσκεται στον Λευκό Οίκο, μία από αυτές τις γραμμές έχει ήδη χαραχθεί από το 2019.