Σαφή προειδοποίηση προς την Αθήνα ότι η Τουρκία δεν πρόκειται να επιτρέψει χωρίς ανταλλάγματα την επανέναρξη των ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου απηύθυνε ο Σάββας Καλεντερίδης, μιλώντας στην τηλεόραση της «Ναυτεμπορικής».
Ο γεωπολιτικός αναλυτής εκτίμησε ότι η Άγκυρα θα επιχειρήσει να εξασφαλίσει γραπτή ενημέρωση πριν από οποιαδήποτε εργασία, ώστε να τη χρησιμοποιήσει μελλοντικά ως τεκμήριο ότι η Ελλάδα αναγνωρίζει τουρκική δικαιοδοσία στην περιοχή. Παράλληλα, αναφέρθηκε στη μεταφορά τουρκικής Ταξιαρχίας Καταδρομών στο Σόκε του Αϊδινίου, διευκρινίζοντας ότι η συγκεκριμένη κίνηση δεν αφορά αποκλειστικά τη Σάμο, αλλά τον συνολικό επιχειρησιακό σχεδιασμό της Τουρκίας απέναντι στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου.
«Η ταξιαρχία δεν πήγε μόνο για τη Σάμο»
Ο Σάββας Καλεντερίδης επιχείρησε αρχικά να αποσαφηνίσει τι πραγματικά σημαίνει η μεταστάθμευση της τουρκικής μονάδας από το Τούντζελι –το ιστορικό Ντέρσιμ– στο Σόκε.
Όπως επισήμανε, η σχετική διαταγή είχε εκδοθεί ήδη από τις αρχές Αυγούστου και συνδέεται με τη διαδικασία πολιτικής διαχείρισης του Κουρδικού, η οποία περιορίζει τις ανάγκες στρατιωτικής παρουσίας στην προηγούμενη περιοχή ευθύνης της ταξιαρχίας.
Η μονάδα, σύμφωνα με την ανάλυσή του, μεταφέρθηκε σε ένα κομβικό σημείο των τουρκικών σχεδιασμών στο Αιγαίο, από το οποίο μπορεί να κινηθεί τόσο προς Βορρά όσο και προς Νότο.
«Δεν πήγε για τη Σάμο. Είναι λάθος να λέμε τέτοια πράγματα εμείς οι Έλληνες», τόνισε, εξηγώντας ότι το Σόκε βρίσκεται σε κεντρική θέση σε σχέση με τα βασικά νησιά που βρίσκονται στο στόχαστρο των τουρκικών επιχειρησιακών σχεδίων: τη Λέσβο, τη Χίο, τη Σάμο, την Κω και τη Ρόδο.
Πρόκειται, όπως είπε, για μονάδες που μπορούν να αξιοποιηθούν σε αεροκίνητες επιχειρήσεις, με τη μεταφορά προσωπικού μέσω ελικοπτέρων. Η μετακίνησή τους πιο κοντά στα μικρασιατικά παράλια μειώνει τον χρόνο που απαιτείται για την εφαρμογή των τουρκικών σχεδίων.
Παρά τη σοβαρότητα της εξέλιξης, ο Σάββας Καλεντερίδης συνέστησε ψυχραιμία, προειδοποιώντας ότι η υπερβολική προβολή της υπόθεσης καταλήγει να λειτουργεί ως «ψυχολογικός πόλεμος» εναντίον της ίδιας της ελληνικής κοινωνίας.
Το κρίσιμο «χαρτί» που ζητά η Άγκυρα
Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε για το ζήτημα της πόντισης του καλωδίου της ηλεκτρικής διασύνδεσης.
Κατά την εκτίμησή του, η συμμετοχή γαλλικής εταιρείας ή ακόμη και η εμπλοκή των Ηνωμένων Πολιτειών δεν αρκούν για να μεταβάλουν τη στάση της Άγκυρας.
«Η Τουρκία θα επιτρέψει τις έρευνες και την πόντιση του καλωδίου μόνο όταν πάρει χαρτάκι στα χέρια, έγγραφο», υποστήριξε.
Προειδοποίησε, μάλιστα, ότι μια γραπτή ενημέρωση προς την Τουρκία δεν αποτελεί μια απλή διαδικαστική ενέργεια. Αντιθέτως, θα μπορούσε στο μέλλον να χρησιμοποιηθεί από την Άγκυρα ενώπιον ενός διεθνούς δικαστηρίου, ώστε να υποστηριχθεί ότι η ελληνική πλευρά αναγνώρισε τουρκική συναρμοδιότητα ή δικαιοδοσία στην επίμαχη περιοχή.
«Εδώ θα το ονομάσουν ενημέρωση, για να βαφτίσουμε το κρέας ψάρι», σχολίασε χαρακτηριστικά.
Κατά τον ίδιο, η έκδοση NAVTEX περιλαμβάνει ήδη όλες τις απαραίτητες πληροφορίες: την περιοχή των εργασιών, το χρονικό διάστημα και το είδος των ερευνών. Συνεπώς, δεν προκύπτει καμία ανάγκη για πρόσθετη γραπτή ενημέρωση προς την Άγκυρα.
«Αν στείλει φρεγάτες, ποια είναι η ελληνική απάντηση;»
Το πραγματικό ερώτημα, σύμφωνα με τον Σάββα Καλεντερίδη, δεν είναι εάν θα εκδοθεί NAVTEX, αλλά τι θα πράξει η Ελλάδα σε περίπτωση που η Τουρκία αποστείλει πολεμικά πλοία για να εμποδίσει τις εργασίες.
«Στις επιχειρήσεις πηγαίνουμε πάντα με το χειρότερο σενάριο. Το χειρότερο σενάριο είναι να στείλει η Τουρκία πλοία. Εάν δεν έχεις λύση γι’ αυτό, αποφασισμένη σε πολιτικό επίπεδο και μετά σε επιχειρησιακό, δεν το κάνεις», ανέφερε.
Η Αθήνα, όπως υπογράμμισε, οφείλει πριν από οποιαδήποτε κίνηση να έχει εξετάσει όλα τα ενδεχόμενα και να έχει αποφασίσει μέχρι ποιο σημείο είναι διατεθειμένη να φθάσει. Διαφορετικά, μια υποχώρηση επί του πεδίου θα ενισχύσει τις τουρκικές διεκδικήσεις.
Υπενθύμισε ότι τον Ιούλιο του 2024 η Τουρκία έστειλε πέντε πολεμικά πλοία και υπερασπίστηκε εμπράκτως τις αξιώσεις που απορρέουν από το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, ενώ η Ελλάδα δεν κατάφερε να ασκήσει τα κυριαρχικά της δικαιώματα σε περιοχή νομίμως οριοθετημένη με την Αίγυπτο.
«Για τη διεθνή κοινότητα, η Τουρκία έστειλε πέντε πλοία και υπερασπίστηκε το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Η Ελλάδα υποχώρησε», σημείωσε.
Γιατί η Τουρκία δεν θα εγκαταλείψει το τουρκολιβυκό μνημόνιο
Ο Σάββας Καλεντερίδης εξήγησε ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο αποτελεί το μοναδικό διεθνές κείμενο πάνω στο οποίο επιχειρεί να στηρίξει η Άγκυρα το δόγμα της λεγόμενης «Γαλάζιας Πατρίδας».
Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη τουρκική αντίληψη, ακόμη και η Κρήτη δεν διαθέτει πλήρη δικαιώματα σε ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα πέρα από τα έξι ναυτικά μίλια. Εάν αυτή η θέση επικρατήσει για το πέμπτο μεγαλύτερο νησί της Μεσογείου, τότε δημιουργείται επικίνδυνο προηγούμενο για όλα τα ελληνικά νησιά.
Γι’ αυτό, όπως εκτίμησε, η Τουρκία θα υπερασπιστεί το μνημόνιο «με νύχια και με δόντια». Εάν επιτρέψει εργασίες στην περιοχή χωρίς να εξασφαλίσει κάποια μορφή ελληνικής συναίνεσης ή ενημέρωσης, θα αποδυναμωθεί ένα σημαντικό τμήμα του αφηγήματός της.
Τα «ήρεμα νερά» και η τουρκική επιθετικότητα
Ο αναλυτής άσκησε σκληρή κριτική και στο επιχείρημα ότι η Διακήρυξη των Αθηνών προσέφερε στην Ελλάδα τον απαιτούμενο χρόνο για να ενισχύσει την άμυνά της.
«Δηλαδή τι θέλουν να μας πουν; Ότι δούλεψαν τους Τούρκους; Και αυτά τα χρόνια οι Τούρκοι κοιμόντουσαν; Δεν προετοιμάζονταν;» διερωτήθηκε.
Όπως ανέφερε, η περίοδος των «ήρεμων νερών» δεν αξιοποιήθηκε μόνο από την Ελλάδα. Το ίδιο διάστημα προετοιμαζόταν και η Τουρκία, η οποία σήμερα εμφανίζεται περισσότερο έτοιμη να προωθήσει τους σχεδιασμούς της.
Απέρριψε, τέλος, τη θεωρία ότι η νέα έξαρση της τουρκικής επιθετικότητας γίνεται απλώς για εσωτερική κατανάλωση. Κατά την εκτίμησή του, δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή οι επικοινωνιακές ενδείξεις που θα επέτρεπαν ένα τέτοιο συμπέρασμα.
«Η επίκληση της εσωτερικής κατανάλωσης είναι η καταφυγή αυτών που έχουν αδυναμία να διαχειριστούν την τουρκική επιθετικότητα», είπε.
Κλείνοντας, κάλεσε την πολιτική ηγεσία να παρουσιάσει την πραγματικότητα χωρίς εξωραϊσμούς:
«Η αλήθεια σώζει τους πάντες, και την κυβέρνηση και την αντιπολίτευση. Να σταματήσουν να κοροϊδεύουν τον κόσμο. Θα τα βρούμε μπροστά μας».