Σε μια νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας οδηγείται η Μέση Ανατολή, με τη Σαουδική Αραβία να αναζητεί πλέον τη συνδρομή του Ισραήλ απέναντι στους Χούθι της Υεμένης. Αυτό υποστήριξε ο Σταύρος Καλεντερίδης, αναλύοντας τις παρασκηνιακές επαφές ανάμεσα στο Ριάντ, το Τελ Αβίβ και την Ουάσινγκτον, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο η σύγκρουση μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για την εξομάλυνση των σαουδοϊσραηλινών σχέσεων.
Κατά τον αναλυτή, το Ισραήλ εμφανίζεται ως ο μεγάλος γεωπολιτικός κερδισμένος από τη σύγκρουση των Χούθι με τη Σαουδική Αραβία. Το Ριάντ, αντιμέτωπο με σοβαρές στρατιωτικές και οικονομικές πιέσεις, φέρεται να ζήτησε ισραηλινές πληροφορίες για τις θέσεις, την ανάπτυξη και τις επιχειρησιακές δυνατότητες των δυνάμεων της Υεμένης.
Όπως ανέφερε ο Καλεντερίδης, επικαλούμενος δημοσιεύματα ισραηλινών μέσων, το σαουδαραβικό αίτημα δεν περιορίζεται στην ανταλλαγή πληροφοριών. Περιλαμβάνει και την κατάρτιση πιθανών σχεδίων για μελλοντικές επιχειρήσεις κατά των Χούθι.
Η κρίσιμη συνάντηση στη Γερμανία
Στο επίκεντρο της ανάλυσής του βρέθηκε συνάντηση ανώτατων στρατιωτικών αξιωματούχων στη Γερμανία, η οποία πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ. Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, σε αυτή συμμετείχαν εκπρόσωποι των ΗΠΑ, του Ισραήλ και αραβικών κρατών, μεταξύ των οποίων η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, το Κατάρ, η Ιορδανία και η Αίγυπτος.
Ο Καλεντερίδης στάθηκε ιδιαίτερα στη συμμετοχή του αρχηγού του ισραηλινού Γενικού Επιτελείου, Εγιάλ Ζαμίρ. Όπως τόνισε, η παρουσία ανώτατων στρατιωτικών αξιωματούχων από χώρες που δεν διατηρούν επίσημες διπλωματικές σχέσεις με το Ισραήλ καταδεικνύει ότι μια άτυπη περιφερειακή συμμαχία βρίσκεται ήδη υπό διαμόρφωση.
«Οι σχέσεις έχουν ήδη γεννηθεί, αλλά δεν ομολογούνται», ήταν το βασικό συμπέρασμα της παρέμβασής του για τις επαφές Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας.
Το μοντέλο των Εμιράτων
Ο αναλυτής συνέδεσε τις εξελίξεις με τη συνεργασία που έχει ήδη αναπτυχθεί ανάμεσα στο Ισραήλ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Υποστήριξε ότι, κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης με το Ιράν, το Ισραήλ παραχώρησε στα Εμιράτα συστοιχία Iron Dome, έστειλε προσωπικό και παρείχε πληροφορίες σε πραγματικό χρόνο.
Κατά την εκτίμησή του, αυτό το μοντέλο στρατιωτικής συνεργασίας εξετάζεται τώρα και για τη Σαουδική Αραβία. Η αντιμετώπιση των Χούθι λειτουργεί ως κοινός παρονομαστής, ενώ η ισραηλινή τεχνογνωσία στις πληροφορίες και την αεράμυνα μετατρέπεται σε κρίσιμο διαπραγματευτικό όπλο.
Το πυρηνικό «αντάλλαγμα»
Ο Σταύρος Καλεντερίδης συνέδεσε τη συνεργασία αυτή με τη συζήτηση για την παραχώρηση αμερικανικής πυρηνικής τεχνολογίας στη Σαουδική Αραβία. Σύμφωνα με την ανάλυσή του, η Ουάσινγκτον επιχειρεί να συνδέσει μια πιθανή συμφωνία για ειρηνικό πυρηνικό πρόγραμμα με την αναγνώριση του Ισραήλ από το Ριάντ και την ένταξη της Σαουδικής Αραβίας στις Συμφωνίες του Αβραάμ.
Το σχέδιο, όπως το περιέγραψε, σχηματίζει ένα συγκεκριμένο μονοπάτι: το Ισραήλ παρέχει πληροφορίες και στρατιωτική υποστήριξη απέναντι στους Χούθι, η Σαουδική Αραβία προχωρεί σε εξομάλυνση των σχέσεων και οι ΗΠΑ ενεργοποιούν τη συμφωνία για την πυρηνική τεχνολογία.
«Έτσι χτίζεται ο δρόμος για την εντατικοποίηση των διπλωματικών και στρατιωτικών δεσμών μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ισραήλ», επισήμανε.
Η στρατιωτική πίεση των Χούθι
Ο Καλεντερίδης παρουσίασε επίσης ισχυρισμούς των Χούθι για την κατάρριψη σαουδαραβικού F-15 στην περιοχή της Μαρίμπ, με τη χρήση αντιαεροπορικού συστήματος που φέρεται να αποτελεί παραλλαγή ιρανικής τεχνολογίας. Επισήμανε ότι οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί προέρχονται από την πλευρά των Χούθι και εντάσσονται στον πόλεμο των εντυπώσεων.
Αναφέρθηκε ακόμη σε εκατοντάδες σαουδαραβικές αεροπορικές επιδρομές, σημειώνοντας ότι η αεροπορική ισχύς από μόνη της δεν αποδείχθηκε αρκετή για να εξουδετερώσει έναν αντίπαλο που χρησιμοποιεί ορεινές θέσεις, σήραγγες και αποκεντρωμένες υποδομές.
Κατά την εκτίμησή του, πίσω από τις αυξημένες δυνατότητες των Χούθι βρίσκεται η υποστήριξη του Ιράν, τόσο σε πυραυλική τεχνολογία όσο και σε τεχνική και επιχειρησιακή βοήθεια.
Η πίεση δεν περιορίζεται στο πεδίο των μαχών. Οι επιθέσεις στην Ερυθρά Θάλασσα, η απειλή κατά του Μπαμπ ελ Μαντέμπ και τα πλήγματα στο λιμάνι του Εϊλάτ έχουν αναδείξει τους Χούθι σε παράγοντα ικανό να επηρεάζει τη διεθνή ναυσιπλοΐα και τις οικονομικές ισορροπίες της περιοχής.
Η Τουρκία μένει στο περιθώριο
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στη συμφωνία αμυντικής συνεργασίας ανάμεσα στην Τουρκία και τη Σαουδική Αραβία. Ο Καλεντερίδης υποστήριξε ότι οι εξελίξεις αποκαλύπτουν τα όριά της, καθώς το Ριάντ δεν στράφηκε προς την Άγκυρα για κρίσιμη βοήθεια, αλλά προς το Ισραήλ.
Σύμφωνα με την ανάλυσή του, η ισραηλινή πλευρά αξιοποιεί αυτή την πραγματικότητα για να πλήξει επικοινωνιακά και την αξιοπιστία της Τουρκίας ως δύναμης ασφαλείας στον αραβικό κόσμο. Το μήνυμα του Τελ Αβίβ προς το Ριάντ είναι σαφές: όταν η απειλή έγινε πραγματική, οι ισραηλινές πληροφορίες και τα ισραηλινά συστήματα αποδείχθηκαν αναγκαία.
Από τη Μέση Ανατολή στο διάστημα
Στο τελευταίο μέρος της παρέμβασής του, ο Καλεντερίδης αναφέρθηκε στη στρατιωτικοποίηση του Διαστήματος. Επισήμανε ότι οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν πλέον δημόσια την ανάπτυξη στρατιωτικών δυνατοτήτων σε τροχιά, επισήμως για την προστασία δορυφόρων και κρίσιμων υποδομών.
Η εξέλιξη έχει προκαλέσει την αντίδραση Κίνας και Ρωσίας, οι οποίες κατηγορούν την Ουάσινγκτον ότι μετατρέπει το Διάστημα σε νέο πεδίο μάχης. Κατά τον ίδιο, η ανθρωπότητα περνά σε μια επικίνδυνη φάση ανταγωνισμού, στην οποία η καταστροφή ή εξουδετέρωση δορυφόρων μπορεί να αποτελέσει την πρώτη πράξη μιας γενικευμένης σύγκρουσης.
Το τελικό συμπέρασμα της ανάλυσης είναι ότι οι περιφερειακοί πόλεμοι δεν περιορίζονται πλέον στα μέτωπα όπου εκδηλώνονται. Αναδιατάσσουν συμμαχίες, δημιουργούν σχέσεις εξάρτησης και επιτρέπουν στις ισχυρότερες δυνάμεις να επιβάλλουν στρατηγικά ανταλλάγματα. Στην προκειμένη περίπτωση, η πίεση των Χούθι φαίνεται να οδηγεί τη Σαουδική Αραβία εκεί όπου για χρόνια απέφευγε να πάει: σε ανοιχτή συνεργασία και, ενδεχομένως, σε εξομάλυνση των σχέσεων με το Ισραήλ.