Του Χρήστου Κωνσταντινίδη
Στην εκπομπή Monitor, ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και καθηγητής Ευρωπαϊκού Δικαίου και Δικαίου της Ενέργειας Νίκος Φαραντούρης μίλησε για τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Τουρκία, τα «δώρα» Τραμπ προς τον Ερντογάν, την πιθανή πώληση κινητήρων F110 για τα τουρκικά μαχητικά KAAN, την ευρωπαϊκή στάση απέναντι στην Άγκυρα, το Κυπριακό, το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου, αλλά και τη στρατηγική σημασία των σχέσεων ΕΕ–Ινδίας.
Ο Νίκος Φαραντούρης άσκησε σκληρή κριτική στην ελληνική κυβέρνηση για τη γραμμή των «ήρεμων νερών», υποστηρίζοντας ότι η παρατεταμένη σιωπή απέναντι στις τουρκικές προκλήσεις έχει αποθρασύνει την Άγκυρα και έχει αποδυναμώσει τη θέση της Ελλάδας στα ευρωπαϊκά και νατοϊκά fora.
«Η κυβέρνηση εκλιπαρεί την ηρεμία στο Αιγαίο»
Ο Νίκος Φαραντούρης υποστήριξε ότι τα τελευταία χρόνια η ελληνική κυβέρνηση ακολούθησε μια πολιτική κατευνασμού απέναντι στην Τουρκία, με κεντρικό αφήγημα τα «ήρεμα νερά». Κατά την άποψή του, αυτή η στάση οδήγησε σε παρατεταμένη σιωπή απέναντι σε σοβαρές τουρκικές κινήσεις, όπως η παράνομη NAVTEX στο Αιγαίο, η μεταφορά τουρκικών F-16 στα Κατεχόμενα και ο αποκλεισμός της Κυπριακής Δημοκρατίας από προπαρασκευαστικές εργασίες διεθνούς συνόδου για το κλίμα στην Αττάλεια.
2. Σφοδρή κριτική για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στις δηλώσεις στελεχών ελληνικού πολιτικού χώρου για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου. Ο Φαραντούρης χαρακτήρισε απαράδεκτο να παρουσιάζεται η πόντιση του καλωδίου ως «μονομερής ενέργεια», τονίζοντας ότι πρόκειται για ευρωπαϊκό έργο, ανάμεσα σε δύο κράτη-μέλη της ΕΕ, το οποίο αφορά την Ελλάδα, την Κύπρο και συνολικά τον Ελληνισμό.
Σημείωσε μάλιστα ότι τέτοιες τοποθετήσεις ταυτίζονται ουσιαστικά με το αφήγημα της Άγκυρας, σύμφωνα με το οποίο κάθε ελληνική ενέργεια στο Αιγαίο παρουσιάζεται ως προκλητική.
Η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα και η αναβάθμιση της Τουρκίας
Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ εκτίμησε ότι η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Τουρκία είναι κρίσιμη, καθώς μπορεί να σηματοδοτήσει βαθύ μετασχηματισμό της Συμμαχίας. Όπως είπε, οι Ηνωμένες Πολιτείες δείχνουν να μετακινούν σταδιακά το ενδιαφέρον τους από την Ευρώπη προς τη Μέση Ανατολή και την Ασία, ενώ στο εσωτερικό της Συμμαχίας διαμορφώνονται σενάρια που αναβαθμίζουν τον ρόλο της Τουρκίας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η Τουρκία επιδιώκει να καταστεί κεντρικός πυλώνας στην Ανατολική Μεσόγειο, στη Μέση Ανατολή και στη νέα γεωοικονομική αρχιτεκτονική του ΝΑΤΟ.
«Να τεθούν καθαρές κόκκινες γραμμές»
Ο Φαραντούρης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα πρέπει να σταματήσει να σιωπά και να θέσει ξεκάθαρα τα συμφέροντά της στο τραπέζι. Επικαλέστηκε μάλιστα τον Ελευθέριο Βενιζέλο, λέγοντας ότι στις διεθνείς σχέσεις οι εταίροι και οι σύμμαχοι καταλαβαίνουν μόνο όταν μια χώρα μιλά με όρους συμφερόντων.
Κατά την άποψή του, η Ελλάδα πρέπει να διεκδικήσει ανταλλάγματα, να αξιοποιήσει τη συμμετοχή της στο ΝΑΤΟ και να μην συναινέσει σε αποφάσεις που αναβαθμίζουν την Τουρκία χωρίς να διασφαλίζονται τα ελληνικά και κυπριακά συμφέροντα.
Κριτική στην Κάγια Κάλας και στην ευρωπαϊκή στάση για το Κυπριακό
Ο Νίκος Φαραντούρης εμφανίστηκε ιδιαίτερα επικριτικός απέναντι στην Ύπατη Εκπρόσωπο της ΕΕ, Κάγια Κάλας. Τόνισε ότι οι δηλώσεις και οι κινήσεις της για το Κυπριακό δεν αντανακλούν την απαιτούμενη ευρωπαϊκή στάση απέναντι σε μια χώρα-μέλος που βρίσκεται υπό τουρκική κατοχή εδώ και 50 χρόνια.
Υποστήριξε ότι η ΕΕ δεν μπορεί να μιλά για εισβολή και κατοχή στην Ουκρανία και την ίδια στιγμή να αποφεύγει να θέσει με την ίδια ένταση το ζήτημα της Κύπρου.
Η Τουρκία στην ευρωπαϊκή άμυνα και το SAFE
Ο Φαραντούρης αναφέρθηκε και στις ευρωπαϊκές συζητήσεις για τη συμμετοχή της Τουρκίας σε αμυντικά σχήματα και χρηματοδοτικά εργαλεία, όπως το SAFE. Όπως είπε, η Άγκυρα δεν ενδιαφέρεται πλέον τόσο για την πλήρη ένταξη στην ΕΕ, όσο για πρόσβαση σε αμυντικά προγράμματα, κονδύλια και γεωστρατηγική αναβάθμιση.
Σημείωσε ότι η Τουρκία εξακολουθεί να αμφισβητεί την εδαφική ακεραιότητα κράτους-μέλους της ΕΕ, ενώ κατέχει στρατιωτικά το 1/3 της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Παρέμβαση στο Ευρωκοινοβούλιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα»
Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ ανέφερε ότι στην πρόσφατη έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Τουρκία οι ευρωβουλευτές του ΠΑΣΟΚ πέτυχαν να ενταχθούν τροπολογίες για τη «Γαλάζια Πατρίδα», τις τουρκικές προκλήσεις στην Κύπρο και το Αιγαίο.
Ωστόσο, άσκησε κριτική στην ελληνική κυβέρνηση, λέγοντας ότι δεν αξιοποίησε αυτή την έκθεση στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για να ζητήσει καταδικαστική αναφορά στα συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής.
Επιστολή στο Κογκρέσο για τους κινητήρες F110
Ο Φαραντούρης αποκάλυψε ότι απέστειλε επιστολή σε Αμερικανούς βουλευτές, στην οποία εξηγεί γιατί η πώληση κινητήρων F110 στην Τουρκία για τα μαχητικά KAAN θα υπονομεύσει την ισορροπία, την ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή.
Τόνισε ότι στο αμερικανικό Κογκρέσο υπάρχουν ήδη ισχυρές αντιδράσεις απέναντι στην Τουρκία, καθώς πολλοί θεωρούν ότι η Άγκυρα δεν συμπεριφέρεται ως αξιόπιστος σύμμαχος, αλλά ως απρόβλεπτος παίκτης.
ΕΕ–Ινδία και ο ρόλος του Πακιστάν
Ως μέλος της ειδικής επιτροπής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τις σχέσεις με την Ινδία, ο Φαραντούρης υπογράμμισε τη σημασία των ευρωινδικών και ελληνοϊνδικών σχέσεων. Τόνισε ότι η Ινδία μπορεί να αποτελέσει σημαντικό γεωπολιτικό, οικονομικό και εμπορικό εταίρο της Ευρώπης.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στον ρόλο του Πακιστάν, επισημαίνοντας ότι η ΕΕ πρέπει να βλέπει με καθαρό μάτι τις συνδέσεις του με την τρομοκρατία και τη στρατηγική του σύμπλευση με την Τουρκία.
IMEC και ανταγωνιστικό σχέδιο Τουρκίας–Σαουδικής Αραβίας
Ο Φαραντούρης στάθηκε και στον εμπορικό διάδρομο IMEC, που θα συνέδεε την Ινδία με την Ευρώπη μέσω Μέσης Ανατολής, Ισραήλ και Ελλάδας. Όπως είπε, το έργο φαίνεται να παραπέμπεται στις καλένδες, ενώ Σαουδική Αραβία και Τουρκία προωθούν ανταγωνιστικό σχέδιο σιδηροδρομικής διασύνδεσης που θα καταλήγει στην Κωνσταντινούπολη.
Ζήτησε ξεκάθαρη θέση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την ελληνική κυβέρνηση για το αν στηρίζουν ακόμη το IMEC και ποιες κινήσεις κάνουν για την υλοποίησή του.