Την προσοχή των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ απέναντι στη νέα τεχνοκρατική διοίκηση που προορίζεται να αναλάβει τη μεταβατική διαχείριση της Γάζας ζητά το Foundation for Defense of Democracies, προειδοποιώντας ότι η απομάκρυνση της Χαμάς από την επίσημη διακυβέρνηση δεν εγγυάται από μόνη της ότι η οργάνωση θα χάσει την επιρροή της στον θύλακα.
Στην εκτενή ανάλυσή του, το FDD παρουσιάζει τα 13 πρόσωπα που στελεχώνουν την Εθνική Επιτροπή Διοίκησης της Γάζας, γνωστή ως NCAG, η οποία προβλέπεται να αναλάβει την καθημερινή λειτουργία της περιοχής στο πλαίσιο του σχεδίου ειρήνης του Ντόναλντ Τραμπ.
Η Επιτροπή καλείται να διαχειριστεί ζητήματα ασφάλειας, ηλεκτροδότησης, ύδρευσης, υγείας, εκπαίδευσης, στέγασης, οικονομίας και δημοτικών υπηρεσιών, σε μια Γάζα που έχει καταστραφεί από τον πόλεμο και παραμένει βαθιά επηρεασμένη από δύο δεκαετίες κυριαρχίας της Χαμάς.
Ωστόσο, το βασικό ερώτημα που θέτει η ανάλυση είναι σαφές: μπορεί μια επιτροπή τεχνοκρατών να κυβερνήσει αποτελεσματικά, όταν η Χαμάς εξακολουθεί να διατηρεί χιλιάδες ενόπλους και πολιτικά δίκτυα μέσα στη Γάζα;
Μια μεταβατική διοίκηση με ρίζες στη Φατάχ
Σύμφωνα με το FDD, τα μέλη της NCAG προέρχονται κυρίως από τον χώρο της Παλαιστινιακής Αρχής, της Φατάχ, της τοπικής αυτοδιοίκησης, της οικονομίας, της υγείας και της κοινωνίας των πολιτών.
Επικεφαλής της επιτροπής είναι ο Αλί Σαάθ, πολιτικός μηχανικός από τη Χαν Γιούνις, με μακρά θητεία σε τεχνοκρατικές θέσεις της Παλαιστινιακής Αρχής, όπως στα υπουργεία Σχεδιασμού, Μεταφορών και Επικοινωνιών, αλλά και στις αρχές λιμένων, βιομηχανίας και στέγασης.
Το FDD σημειώνει ότι ο Σαάθ θεωρείται περισσότερο τεχνοκράτης παρά πολιτικός παράγοντας και έχει συνδεθεί με τις συζητήσεις για την ανοικοδόμηση της Γάζας, ακόμη και με προτάσεις για τεχνητά νησιά από τα μπάζα της καταστροφής.
Η Επιτροπή περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, στελέχη για τη γεωργία, την οικονομία, την εκπαίδευση, την υγεία, τη στέγαση, την τοπική αυτοδιοίκηση, τη δικαιοσύνη, τις τηλεπικοινωνίες και τις φυλετικές υποθέσεις.
Στο χαρτί, πρόκειται για ένα σχήμα με επαγγελματικές γνώσεις και εμπειρία. Όμως η τεχνοκρατική επάρκεια, όπως τονίζει το FDD, δεν είναι το μόνο κριτήριο.
Ο φόβος για διείσδυση της Χαμάς
Η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά το ενδεχόμενο η νέα δομή να λειτουργήσει ως προσωρινό προσωπείο, ενώ η Χαμάς διατηρεί την πραγματική επιρροή της στο έδαφος.
Ο πρόεδρος της NCAG έχει ανακοινώσει σχέδιο για ανάπτυξη δύναμης 5.000 Παλαιστινίων αστυνομικών. Όμως, σύμφωνα με την ανάλυση, στα κριτήρια στρατολόγησης δεν υπάρχει ρητή απαγόρευση συμμετοχής μελών ή προσώπων που συνδέονται με τη Χαμάς ή άλλες ένοπλες οργανώσεις.
Το FDD θεωρεί ότι αυτή η παράλειψη αποτελεί σοβαρό κενό ασφαλείας. Η ανησυχία είναι πως η νέα αστυνομική δύναμη, αντί να αποτελέσει μηχανισμό αποκατάστασης της τάξης, μπορεί να εξελιχθεί σε πεδίο διείσδυσης της Χαμάς.
Η ανάλυση επισημαίνει επίσης ότι το σχέδιο προβλέπει την ανάπτυξη Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης, με χώρες όπως η Ινδονησία, το Μαρόκο, το Καζακστάν, το Κόσοβο και η Αλβανία να εμφανίζονται πρόθυμες να συνεισφέρουν στρατεύματα.
Όμως το κρίσιμο ζήτημα παραμένει: θα είναι η διεθνής δύναμη πραγματικά διατεθειμένη να συγκρουστεί με τη Χαμάς, εάν η οργάνωση επιχειρήσει να ανασυγκροτηθεί;
Πρόσωπα με αμφιλεγόμενες διασυνδέσεις
Το FDD στέκεται ιδιαίτερα σε συγκεκριμένα πρόσωπα της νέας διοίκησης.
Ο Αμπντέλ Καρίμ Ασούρ, υπεύθυνος για τη γεωργία, έχει υποστηρίξει ότι η συνέχιση της εξουσίας της Χαμάς εξυπηρετεί τα ισραηλινά συμφέροντα, αλλά ταυτόχρονα έχει χαρακτηρίσει μη ρεαλιστικές τις προσδοκίες για αφοπλισμό ή αποχώρηση της οργάνωσης από τη Γάζα.
Ο Αέντ Γιαγκί, που αναλαμβάνει τον τομέα της υγείας, έχει υπηρετήσει ως σύμβουλος σε όργανα του υπουργείου Υγείας της Γάζας, το οποίο λειτουργούσε υπό τον έλεγχο της Χαμάς. Παράλληλα, συνδέεται με το Παλαιστινιακό Εθνικό Κίνημα Πρωτοβουλίας, το οποίο υποστηρίζει την «αντίσταση με όλα τα μέσα».
Η Χανά Ταράζι, υπεύθυνη για κοινωνικές και γυναικείες υποθέσεις, είχε υπηρετήσει σε ηγετική θέση στο Al Mezan Center for Human Rights, οργανισμό που έχει βρεθεί στο στόχαστρο αμερικανικών κυρώσεων. Η ίδια δεν έχει κυρωθεί προσωπικά, ωστόσο το FDD θεωρεί ότι η προηγούμενη σχέση της με τον συγκεκριμένο οργανισμό απαιτεί αυξημένο έλεγχο.
Ο Μπασίρ αλ-Ράις, υπεύθυνος για τα οικονομικά, προέρχεται από δίκτυα που έχουν στηρίξει εκστρατείες μποϊκοτάζ και νομικών ενεργειών κατά του Ισραήλ, ενώ ο Χούσνι αλ-Μούγκνι, υπεύθυνος για φυλετικές υποθέσεις, έχει εκφράσει στο παρελθόν στήριξη στην ένοπλη «αντίσταση» και στην απελευθέρωση ολόκληρης της ιστορικής Παλαιστίνης.
Για το FDD, αυτά τα στοιχεία δεν σημαίνουν ότι η NCAG είναι ισοδύναμη με τη Χαμάς. Δημιουργούν, όμως, σοβαρά ερωτήματα για το κατά πόσο μπορεί να παρουσιαστεί ως μια πραγματικά μετριοπαθής και αξιόπιστη εναλλακτική λύση.
«Η λιγότερο κακή επιλογή»
Το συμπέρασμα της ανάλυσης είναι διττό.
Από τη μία πλευρά, η NCAG διαθέτει πρόσωπα με τεχνοκρατική εμπειρία, διοικητικές γνώσεις και επαγγελματική εξειδίκευση στους τομείς που θα χρειαστεί η Γάζα για να σταθεί ξανά όρθια. Η απομάκρυνση της διοίκησης από τα χέρια της Χαμάς θα αποτελούσε, σύμφωνα με το FDD, θετική εξέλιξη.
Από την άλλη, η Επιτροπή δεν μπορεί να θεωρηθεί εκ των προτέρων αξιόπιστος εταίρος για τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ. Δεν είναι μια αυτονόητα μετριοπαθής διοίκηση, ούτε απαλλαγμένη από πρόσωπα που έχουν διατυπώσει θέσεις εχθρικές προς το Ισραήλ ή έχουν συνδεθεί με αμφιλεγόμενους φορείς.
Το FDD καλεί την Ουάσιγκτον να στηρίξει τη νέα δομή μόνο υπό αυστηρούς όρους: σαφές σχέδιο διακυβέρνησης, τακτική λογοδοσία, διαφανείς μηχανισμοί προσλήψεων, πλήρης έλεγχος των στελεχών ασφαλείας και ρητή απαγόρευση συμμετοχής μελών της Χαμάς ή άλλων τρομοκρατικών οργανώσεων στην αστυνομία και στη διοίκηση.
Η βασική προειδοποίηση είναι ξεκάθαρη: χωρίς συνεχή εποπτεία, η νέα διοίκηση της Γάζας μπορεί να εξελιχθεί σε μια προσωρινή γραφειοκρατική βιτρίνα, πίσω από την οποία η Χαμάς θα ανασυντάξει δυνάμεις και θα επανέλθει στην εξουσία από την πίσω πόρτα.
Διαβάστε την ανάλυση στο παρακάτω έγγραφο: