Σοβαρές επιφυλάξεις για τους χειρισμούς της ελληνικής κυβέρνησης στο ζήτημα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου εξέφρασε ο Σάββας Καλεντερίδης, κατά την παρέμβασή του στη Ναυτεμπορική TV. Ο στρατηγικός αναλυτής προειδοποίησε ότι η Τουρκία θα επιχειρήσει να εμποδίσει το έργο εφόσον δεν ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις της, ενώ συνέδεσε την υπόθεση με το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τα γεγονότα στην Κάσο. Παράλληλα, αναφέρθηκε στις διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό και στις πολιτικές εξελίξεις στο Ισραήλ.
«Η κυβέρνηση αυτοαναιρείται» – Το ζήτημα των αδειών
Ο Σάββας Καλεντερίδης άσκησε έντονη κριτική στην κυβέρνηση για τις εξηγήσεις που δίνει σχετικά με τις διαδικασίες πόντισης του ηλεκτρικού καλωδίου, υποστηρίζοντας ότι οι δημόσιες τοποθετήσεις της δημιουργούν περισσότερα ερωτήματα από όσα απαντούν.
Αφορμή αποτέλεσαν οι δηλώσεις του κυβερνητικού εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη περί χορήγησης αδειών από την Ελλάδα και την Κύπρο.
Ο αναλυτής υποστήριξε ότι πρέπει να γίνεται σαφής διάκριση ανάμεσα στις εργασίες εντός των χωρικών υδάτων, όπου απαιτούνται συγκεκριμένες άδειες, και στις εργασίες πόντισης καλωδίων πέραν αυτών, όπου ισχύει διαφορετικό νομικό καθεστώς.
Κατά την εκτίμησή του, η επαναλαμβανόμενη αναφορά της κυβέρνησης σε άδειες ενδέχεται να ενισχύσει την τουρκική επιχειρηματολογία.
Το ερώτημα που έθεσε ήταν χαρακτηριστικό: εφόσον η Ελλάδα δηλώνει ότι χορηγεί άδεια, γιατί να μη χρησιμοποιήσει η Τουρκία το ίδιο επιχείρημα για να απαιτήσει αντίστοιχη διαδικασία;
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις NAVTEX και στις τουρκικές ενέργειες αμφισβήτησης των ελληνικών αναγγελιών.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η Άγκυρα επιχειρεί να παρουσιάσει τις έρευνες για την πόντιση του καλωδίου ως επιστημονικές έρευνες, ώστε να επικαλεστεί διατάξεις του διεθνούς δικαίου που προβλέπουν συναίνεση του παράκτιου κράτους υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Γιατί η Τουρκία ζητά ενημέρωση για το καλώδιο;
Ο Σάββας Καλεντερίδης αμφισβήτησε τη σκοπιμότητα της ενημέρωσης της Τουρκίας για τις εργασίες του έργου, επισημαίνοντας ότι η Άγκυρα δεν διαθέτει, κατά την ελληνική θέση, δικαιώματα στις επίμαχες περιοχές.
Χρησιμοποίησε μάλιστα ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα: εάν επρόκειτο για ηλεκτρικό καλώδιο που θα συνέδεε την Ελλάδα με την Ιταλία, θα υπήρχε λόγος να ζητεί ενημέρωση η Τουρκία;
Κατά την ανάλυσή του, η τουρκική απαίτηση για συντονισμό δεν αποτελεί μια απλή τεχνική διαδικασία, αλλά εντάσσεται σε ευρύτερη προσπάθεια κατοχύρωσης ρόλου της Άγκυρας στις θαλάσσιες περιοχές όπου προβάλλει διεκδικήσεις.
Παράλληλα, διευκρίνισε ότι δεν είναι γνωστό το ακριβές περιεχόμενο της αλληλογραφίας μεταξύ των εμπλεκόμενων πλευρών, γεγονός που δεν επιτρέπει οριστικά συμπεράσματα για τις συνεννοήσεις που έχουν πραγματοποιηθεί.
Η Κάσος και το τουρκολιβυκό μνημόνιο
Ιδιαίτερη βαρύτητα απέδωσε στα γεγονότα της Κάσου, υποστηρίζοντας ότι η απόφαση της Τουρκίας να στείλει πέντε πολεμικά πλοία δεν ήταν πρωτοβουλία χαμηλόβαθμων αξιωματούχων.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, η σχετική απόφαση ελήφθη στο ανώτατο επίπεδο της τουρκικής ηγεσίας, με τη συμμετοχή του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και κορυφαίων στελεχών της κυβέρνησης και του μηχανισμού ασφαλείας.
Ο ίδιος συνέδεσε ευθέως την κινητοποίηση με την προσπάθεια της Άγκυρας να προστατεύσει το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Υπενθύμισε την εκτεταμένη τουρκική στρατιωτική και πολιτική εμπλοκή στη Λιβύη, υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία έχει επενδύσει σημαντικούς πόρους προκειμένου να διασφαλίσει τα γεωπολιτικά οφέλη που επιδιώκει από τη συμφωνία.
Κατά συνέπεια, θεωρεί αβάσιμη την προσδοκία ότι μια απλή διαδικασία ενημέρωσης θα αρκούσε για να αποτρέψει νέες τουρκικές κινήσεις.
«Αν δεν ικανοποιηθεί, θα επιχειρήσει να σταματήσει το έργο»
Η σημαντικότερη προειδοποίηση του Σάββα Καλεντερίδη αφορούσε την πιθανότητα νέας τουρκικής παρέμβασης.
Όπως εκτίμησε, εάν η Άγκυρα δεν εξασφαλίσει όσα επιδιώκει, θα επιχειρήσει να σταματήσει την υλοποίηση του έργου.
Περιέγραψε μάλιστα μια πάγια, κατά την άποψή του, τουρκική πρακτική: η Άγκυρα ασκεί πιέσεις σε κράτη και εταιρείες, απαιτώντας να ενημερώνεται για τις συντεταγμένες, τη διάρκεια και το είδος των εργασιών, επιδιώκοντας να καθιερώσει στην πράξη διαδικασία έγκρισής τους.
Με αυτόν τον τρόπο, υποστήριξε, επιχειρεί να δημιουργήσει ένα προηγούμενο το οποίο στη συνέχεια αξιοποιεί για να θεμελιώσει νέες απαιτήσεις.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε και τις αναφορές του Χακάν Φιντάν, σύμφωνα με τις οποίες η Τουρκία επιδιώκει να ενημερώνεται για τα χαρακτηριστικά των εργασιών, χωρίς να θίγονται οι θέσεις της για το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τις μονομερείς οριοθετήσεις της.
Ο αναλυτής επισήμανε ότι, εφόσον οι τουρκικές απαιτήσεις ικανοποιηθούν χωρίς την παρουσία πολεμικών πλοίων, η Άγκυρα δεν θα έχει λόγο να επαναλάβει την κινητοποίηση της Κάσου.
Η απουσία στρατιωτικής έντασης, επομένως, δεν θα συνιστούσε από μόνη της απόδειξη ότι η Τουρκία εγκατέλειψε τις διεκδικήσεις της.
Κυπριακό: Προειδοποίηση για παγίδα στα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης
Περνώντας στο Κυπριακό, ο Σάββας Καλεντερίδης εξέφρασε ανησυχία για την προσπάθεια άσκησης πιέσεων στην Κυπριακή Δημοκρατία μέσω των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης.
Κατά την άποψή του, ορισμένα από τα προτεινόμενα μέτρα κινδυνεύουν να συμβάλουν στη διαιώνιση και την έμμεση νομιμοποίηση της κατοχής.
Υποστήριξε ότι υπάρχει μια θεμελιώδης αντίφαση στη διαδικασία: ζητείται από την Κυπριακή Δημοκρατία να προχωρήσει σε κινήσεις αποκατάστασης της εμπιστοσύνης, ενώ η εμπιστοσύνη έχει διαρραγεί εξαιτίας της τουρκικής εισβολής και της συνεχιζόμενης κατοχής.
Εξέφρασε επίσης την εκτίμηση ότι επιχειρείται να μεταφερθεί στην ελληνοκυπριακή πλευρά η ευθύνη ενδεχόμενης αποτυχίας της διαδικασίας, ώστε να εμφανιστεί ως υπεύθυνη για τη μη συνέχιση των συνομιλιών.
Ισραήλ: Η ιστορική συμφωνία με τους Παλαιστινίους και η πολιτική επιβίωση Νετανιάχου
Στο τελευταίο μέρος της παρέμβασής του, ο Σάββας Καλεντερίδης αναφέρθηκε στο Ισραήλ και στις προοπτικές πολιτικής σταθερότητας στη Μέση Ανατολή.
Διατύπωσε την άποψη ότι η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα και ασφάλεια του Ισραήλ συνδέονται άμεσα με τον τρόπο αντιμετώπισης του Παλαιστινιακού.
Όπως εξήγησε, μια χώρα της οποίας οι πολίτες ζουν επί δεκαετίες υπό την απειλή επιθέσεων δεν μπορεί να θεωρεί ότι έχει εξασφαλίσει πραγματική και διαρκή σταθερότητα.
Υποστήριξε ότι μια ιστορική συμφωνία ανάμεσα στους Ισραηλινούς και τους Παλαιστινίους θα μπορούσε να ανοίξει νέα προοπτική για ολόκληρη την περιοχή.
Παράλληλα, αναγνώρισε τις δυσκολίες που δημιουργούν οι δημογραφικές ανησυχίες στο εσωτερικό της ισραηλινής κοινωνίας, ακόμη και μεταξύ όσων επιθυμούν έναν συμβιβασμό.
Αναφέρθηκε επίσης στην προοπτική πολιτικών συνεργασιών που θα μπορούσαν να περιορίσουν την επιρροή κομμάτων τα οποία υποστηρίζουν την επέκταση των εποικισμών ή την απομάκρυνση των Παλαιστινίων από τη Γάζα.
Για τον Μπενιαμίν Νετανιάχου εκτίμησε ότι δεν πρόκειται να εγκαταλείψει εύκολα την πολιτική μάχη, συνδέοντας τη στάση του τόσο με την πολιτική του επιβίωση όσο και με τις εκκρεμότητές του με τη Δικαιοσύνη.