Συναγερμός έχει σημάνει στην τουρκική αυτοκινητοβιομηχανία μπροστά στο ενδεχόμενο αποκλεισμού της από τις ευρωπαϊκές ρυθμίσεις «Made in Europe», με την Άγκυρα να αναζητά τη στήριξη της Γερμανίας προκειμένου να προστατεύσει έναν από τους σημαντικότερους εξαγωγικούς της κλάδους. Σύμφωνα με δημοσίευμα της τουρκικής έκδοσης της Deutsche Welle, κυβερνητικοί αξιωματούχοι και εκπρόσωποι της αυτοκινητοβιομηχανίας ετοιμάζουν σειρά επαφών στο Βερολίνο στις 19 Νοεμβρίου, επιδιώκοντας να ανατρέψουν τις δυσμενείς για την Τουρκία προοπτικές. Το διακύβευμα είναι τεράστιο, καθώς το διμερές εμπόριο αυτοκινήτων και εξαρτημάτων μεταξύ Τουρκίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης φτάνει τα 54 δισ. ευρώ ετησίως.
Το ζήτημα αναδεικνύει σε δημοσίευμά του, στις 16 Νοεμβρίου 2026, ο δημοσιογράφος Aram Ekin Duran της DW Türkçe, επισημαίνοντας ότι η αβεβαιότητα γύρω από το πρόγραμμα «Made in Europe» προκαλεί έντονη ανησυχία στην τουρκική αυτοκινητοβιομηχανία.
Η Τουρκία, η οποία εξάγει στην Ευρωπαϊκή Ένωση το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής της στον συγκεκριμένο κλάδο, επιδιώκει να διασφαλίσει ότι τα οχήματα και τα εξαρτήματα που παράγονται στο έδαφός της θα εξακολουθήσουν να απολαμβάνουν ευνοϊκής μεταχείρισης στο πλαίσιο των νέων ευρωπαϊκών πολιτικών βιομηχανικής ενίσχυσης.
Στις 19 Νοεμβρίου η τουρκική αποστολή στο Βερολίνο
Σύμφωνα με την Deutsche Welle, το τουρκικό υπουργείο Εμπορίου και η Ένωση Εξαγωγέων Αυτοκινητοβιομηχανίας (OİB) προγραμματίζουν σημαντικές επαφές στη γερμανική πρωτεύουσα στις 19 Νοεμβρίου.
Η τουρκική αντιπροσωπεία αναμένεται να συναντηθεί με εκπροσώπους των μεγαλύτερων γερμανικών αυτοκινητοβιομηχανιών, οργανώσεις προμηθευτών και αξιωματούχους της οικονομικής και βιομηχανικής διοίκησης.
Κεντρικός στόχος είναι να ασκήσει η γερμανική επιχειρηματική κοινότητα την επιρροή της στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, ώστε να προωθηθούν ρυθμίσεις που θα επιτρέψουν τη συμμετοχή των τουρκικών προϊόντων στο καθεστώς «Made in Europe».
Η Άγκυρα επιδιώκει να αξιοποιήσει την οικονομική αλληλεξάρτηση που έχει διαμορφωθεί μεταξύ των δύο πλευρών από την έναρξη λειτουργίας της Τελωνειακής Ένωσης ΕΕ–Τουρκίας το 1995.
Η συνεργασία αυτή έχει δημιουργήσει ένα ιδιαίτερα διασυνδεδεμένο παραγωγικό σύστημα, με ευρωπαϊκές εταιρείες να διατηρούν σημαντική παραγωγική παρουσία στην Τουρκία.
«Η Τουρκία δεν είναι μια συνηθισμένη τρίτη χώρα»
Ο πρόεδρος της Ένωσης Εξαγωγέων Αυτοκινητοβιομηχανίας, Kemal Yazıcı, εξήγησε στην DW Türkçe ότι η τουρκική αποστολή θα επιδιώξει να μεταφέρει ένα συγκεκριμένο μήνυμα στους Γερμανούς συνομιλητές της.
Η Τουρκία, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν αποτελεί έναν συνηθισμένο εξωτερικό προμηθευτή, αλλά παραγωγική βάση και στρατηγικό εταίρο της γερμανικής και ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας.
Ο Yazıcı υποστήριξε ότι ο αποκλεισμός των τουρκικών προϊόντων από τις νέες ευρωπαϊκές ρυθμίσεις θα έρχονταν σε αντίθεση με το πνεύμα της Τελωνειακής Ένωσης.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι μια τέτοια εξέλιξη θα αύξανε το κόστος παραγωγής των γερμανικών επιχειρήσεων και θα αποδυνάμωνε τη διεθνή ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας.
Κατά τον ίδιο, η λύση δεν βρίσκεται στον κατακερματισμό των παραγωγικών αλυσίδων, αλλά στην ενσωμάτωση της Τουρκίας στον ορισμό των προϊόντων ευρωπαϊκής προέλευσης.
Η γαλλογερμανική συμφωνία δυσκολεύει την Άγκυρα
Το μεγαλύτερο εμπόδιο για την τουρκική πλευρά προέρχεται από την κοινή διακήρυξη που παρουσίασαν οι αρμόδιες αρχές της Γερμανίας και της Γαλλίας στις 15 Οκτωβρίου 2026.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η διακήρυξη αυτή διαμορφώνει ένα πλαίσιο που θα μπορούσε να αφήσει εκτός του «Made in Europe» σημαντικό μέρος της τουρκικής παραγωγής αυτοκινήτων και εξαρτημάτων.
Πρόκειται για εξέλιξη που έχει προκαλέσει ανησυχία στην Άγκυρα, καθώς η Γερμανία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους εμπορικούς και βιομηχανικούς εταίρους της Τουρκίας.
Ο Yazıcı επισημαίνει, πάντως, ότι η γαλλογερμανική θέση δεν αποτελεί ακόμη οριστικό νομοθετικό κείμενο, γεγονός που αφήνει περιθώρια διαπραγμάτευσης.
Η τουρκική αντιπροσωπεία είχε ήδη πραγματοποιήσει επαφές στις Βρυξέλλες τον Οκτώβριο, χωρίς όμως να εξασφαλίσει το αποτέλεσμα που επιθυμούσε.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Εμπορίου της Τουρκίας Ομέρ Μπολάτ δήλωσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη εντατικές διαβουλεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Σύμφωνα με τις δηλώσεις του, η ευρωπαϊκή θέση για την Τουρκία θα μπορούσε να αποσαφηνιστεί στα τέλη Νοεμβρίου ή στις αρχές Δεκεμβρίου.
Τι ζητά συγκεκριμένα η Τουρκία από την Ευρωπαϊκή Ένωση
Η τουρκική πλευρά επιδιώκει την αναγνώριση της Τελωνειακής Ένωσης ΕΕ–Τουρκίας ως βασικού κριτηρίου για την ένταξη των προϊόντων της στις ρυθμίσεις «Made in Europe».
Ειδικότερα, ζητά τα οχήματα που συναρμολογούνται ή κατασκευάζονται στην Τουρκία, καθώς και τα εξαρτήματα που παράγονται στις τουρκικές βιομηχανικές εγκαταστάσεις, να μπορούν να εντάσσονται στο ευρωπαϊκό σύστημα βιομηχανικών κινήτρων.
Το ζήτημα συνδέεται με τον προτεινόμενο ευρωπαϊκό Κανονισμό για την Επιτάχυνση της Βιομηχανίας (Industrial Accelerator Act) και τις σχετικές ρυθμίσεις για την αυτοκινητοβιομηχανία.
Η νομοθετική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προβλέπει κριτήρια ευρωπαϊκής προέλευσης για συγκεκριμένες μορφές δημόσιας στήριξης, προμηθειών και κινήτρων. Δεν πρόκειται, συνεπώς, για γενική απαγόρευση εισαγωγής τουρκικών αυτοκινήτων στην ευρωπαϊκή αγορά.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει επίσης διευκρινίσει ότι η πρόταση δεν τροποποιεί αυτομάτως το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο της Τελωνειακής Ένωσης ΕΕ–Τουρκίας.
Προειδοποίηση για 250.000 θέσεις εργασίας στην Ευρώπη
Ο πρόεδρος της OİB υποστήριξε ότι ενδεχόμενος αποκλεισμός της Τουρκίας δεν θα πλήξει αποκλειστικά τις τουρκικές επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με τον ίδιο, θα διαταραχθεί η διασυνοριακή διακίνηση οχημάτων και ανταλλακτικών, θα κατακερματιστούν οι αλυσίδες εφοδιασμού και θα αυξηθεί το κόστος παραγωγής.
Ο Yazıcı προειδοποίησε ότι οι συνέπειες ενδέχεται να επηρεάσουν περισσότερες από 250.000 θέσεις εργασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τις οποίες, σύμφωνα με την τουρκική πλευρά, υποστηρίζει η παραγωγική συνεργασία με την Τουρκία.
Παράλληλα, εκτίμησε ότι η αύξηση του κόστους θα μπορούσε να μεταφερθεί στις τελικές τιμές των οχημάτων και να επιβραδύνει τους ευρωπαϊκούς στόχους για μετακινήσεις μηδενικών εκπομπών.
Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν προειδοποιήσεις των εκπροσώπων της τουρκικής αυτοκινητοβιομηχανίας και όχι διαπιστωμένες συνέπειες των υπό συζήτηση ευρωπαϊκών ρυθμίσεων.
Ανησυχία και στη βιομηχανία ανταλλακτικών
Σημαντική ανησυχία επικρατεί και στις επιχειρήσεις παραγωγής εξαρτημάτων αυτοκινήτων.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα της DW Türkçe, περίπου το 40% των τουρκικών εξαγωγών αυτοκινητοβιομηχανίας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση προέρχεται από τη βιομηχανία ανταλλακτικών.
Πρόκειται για έναν ιδιαίτερα σημαντικό κλάδο, ο οποίος παράγει προϊόντα που καλύπτουν μεγάλο εύρος εφαρμογών, από συστήματα μετάδοσης κίνησης και πέδησης έως ελαστικά και υαλοπίνακες.
Το 2025 οι τουρκικές επιχειρήσεις του συγκεκριμένου τομέα πραγματοποίησαν συνολικές εξαγωγές ύψους 15,8 δισ. δολαρίων.
Ο πρόεδρος της Ένωσης Κατασκευαστών Εξαρτημάτων Οχημάτων (TAYSAD), Yakup Birinci, δήλωσε στην Deutsche Welle ότι η τουρκική και η ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία έχουν αναπτύξει ένα ιδιαίτερα αλληλεξαρτώμενο σύστημα.
Όπως σημείωσε, το 55% των εισαγόμενων από την Τουρκία εξαρτημάτων αυτοκινήτων προέρχεται από την Ευρώπη.
Τα εξαρτήματα αυτά χρησιμοποιούνται στην κατασκευή αυτοκινήτων επί τουρκικού εδάφους, τα οποία στη συνέχεια εξάγονται σε διάφορες αγορές, συμπεριλαμβανομένης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο Birinci υπογράμμισε ότι η TAYSAD ζητά να ληφθούν υπόψη τόσο η Τελωνειακή Ένωση όσο και η υφιστάμενη βιομηχανική διασύνδεση, ώστε η Τουρκία να συμπεριληφθεί εξαρχής στο «Made in EU».
Τουρκία και ΕΕ: Εμπόριο αυτοκινήτων 54 δισ. ευρώ
Η σημασία της ευρωπαϊκής αγοράς για την τουρκική αυτοκινητοβιομηχανία αποτυπώνεται στα οικονομικά στοιχεία που παρουσιάζει η Deutsche Welle.
Σύμφωνα με την τουρκική στατιστική υπηρεσία (TÜİK), το 28% των τουρκικών εξαγωγών μεταποιημένων προϊόντων προς την Ευρωπαϊκή Ένωση το 2025 αφορούσε οχήματα και εξαρτήματα.
Παράλληλα, το 72,5% των συνολικών τουρκικών εξαγωγών του συγκεκριμένου κλάδου κατευθύνθηκε στα κράτη-μέλη της ΕΕ.
Η Τουρκία κατέχει, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η DW, τη δεύτερη θέση μεταξύ των μεγαλύτερων προμηθευτών της ΕΕ στον τομέα αυτό, μετά την Κίνα.
Την ίδια στιγμή, αποτελεί την τρίτη μεγαλύτερη εξαγωγική αγορά της ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας, εισάγοντας περισσότερα από 800.000 οχήματα από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Επιπλέον, πάνω από το 70% της παραγωγής οχημάτων στην Τουρκία πραγματοποιείται από ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες.
Τα δεδομένα αυτά εξηγούν γιατί η Άγκυρα επιδιώκει να αντιμετωπίσει το ζήτημα όχι αποκλειστικά ως τουρκικό εμπορικό πρόβλημα, αλλά ως υπόθεση που αφορά συνολικά την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας.
Η στρατηγική της Άγκυρας και η κρίσιμη ευρωπαϊκή απόφαση
Η προγραμματισμένη επίσκεψη της τουρκικής αντιπροσωπείας στο Βερολίνο αποτελεί μέρος της προσπάθειας της Άγκυρας να επηρεάσει τη διαμόρφωση της νέας ευρωπαϊκής βιομηχανικής πολιτικής.
Η τουρκική πλευρά επιχειρεί να αξιοποιήσει τη μεγάλη παρουσία γερμανικών και άλλων ευρωπαϊκών αυτοκινητοβιομηχανιών στο παραγωγικό της σύστημα, προκειμένου να διαμορφώσει ένα κοινό μέτωπο συμφερόντων.
Από την πλευρά της, η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί να ενισχύσει την εγχώρια βιομηχανική παραγωγή και να περιορίσει τις εξαρτήσεις της από εξωτερικούς προμηθευτές, σε μια περίοδο έντονου διεθνούς ανταγωνισμού, ιδιαίτερα με την Κίνα.
Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι εάν η τελική ευρωπαϊκή ρύθμιση θα αναγνωρίσει κάποια μορφή ισοδύναμης μεταχείρισης για την τουρκική παραγωγή ή θα διατηρήσει αυστηρότερα κριτήρια προέλευσης.
Οι συναντήσεις της 19ης Νοεμβρίου στο Βερολίνο αναμένεται, επομένως, να αποτελέσουν σημαντικό σταθμό στις διαπραγματεύσεις για τη μελλοντική θέση της Τουρκίας στην ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία.