Σημαντικές πληροφορίες για το παρασκήνιο γύρω από τα τουρκικά F-35, τις αμερικανικές επιθέσεις κατά του Ιράν και τους σχεδιασμούς του Ισραήλ για την «επόμενη ημέρα» παρουσίασε ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας, μιλώντας στο «Εκρηκτικό Δελτίο» του ΑΡΤ και στο Πελοπόννησος FM.
Ο διευθυντής του Directus.gr υποστήριξε ότι τα δεδομένα για την πιθανή παράδοση έξι μαχητικών F-35 στην Τουρκία έχουν ανατραπεί μέσα σε λίγες ημέρες, ενώ εκτίμησε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποιεί το συγκεκριμένο ζήτημα ως δέλεαρ, προκειμένου να κρατήσει τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μακριά από τον πόλεμο με το Ιράν.
Παράλληλα, έκανε λόγο για προετοιμασία του Ισραήλ απέναντι στην Τουρκία, μεταφέροντας την εκτίμηση ότι, μόλις ολοκληρωθεί ο τρέχων κύκλος της σύγκρουσης με την Τεχεράνη, η Άγκυρα θα βρεθεί στο επίκεντρο των ισραηλινών στρατηγικών σχεδιασμών.
«Πάγωσε» το σχέδιο για τα τουρκικά F-35
Κεντρικό σημείο της παρέμβασής του αποτέλεσε η προσπάθεια της Τουρκίας να παραλάβει τα έξι F-35 που έχει ήδη πληρώσει και βρίσκονται σε αμερικανική βάση. Όπως διευκρίνισε, δεν συζητείται ακόμη η πλήρης επανένταξη της Άγκυρας στο πρόγραμμα ούτε η αρχική τουρκική παραγγελία για περίπου 100 αεροσκάφη.
Σύμφωνα με τον Ανδρέα Μουντζουρούλια, οι προηγούμενες πληροφορίες που ήθελαν την Τουρκία να έχει καταλήξει σε συμφωνία για την απομάκρυνση των ρωσικών S-400 δεν επιβεβαιώθηκαν. Αρχικά, τουρκικά δημοσιεύματα υποστήριζαν ότι το σύστημα θα μπορούσε να παραχωρηθεί στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στο Κατάρ ή σε άλλη χώρα. Λίγες ημέρες αργότερα, όμως, εκπρόσωπος του κυβερνώντος AKP δήλωσε ότι δεν υπάρχει τέτοια συμφωνία.
Ανάλογη επιφυλακτικότητα, όπως σημείωσε, επέδειξε και ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, ο οποίος περιορίστηκε να εκφράσει την ελπίδα ότι θα βρεθεί λύση. Ούτε ο Ερντογάν ανακοίνωσε κάποια χειροπιαστή εξέλιξη, παρά τη θριαμβολογία που είχε προηγηθεί στον τουρκικό Τύπο.
«Μέσα σε τέσσερις ημέρες άλλαξαν τα δεδομένα», τόνισε ο Μουντζουρούλιας, εκτιμώντας ότι η υπόθεση των τουρκικών F-35 βρίσκεται ακόμη πολύ μακριά από την οριστική διευθέτηση.
Ρωσικές απαιτήσεις και ισραηλινό βέτο
Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας αναφέρθηκε και σε πληροφορίες από τη ρωσική αμυντική βιομηχανία, σύμφωνα με τις οποίες ακόμη και αν η Μόσχα δώσει το πράσινο φως για την απομάκρυνση των S-400 από την Τουρκία, το Ισραήλ διαθέτει τα μέσα και την πολιτική επιρροή για να εμποδίσει την παράδοση των F-35.
Η Ρωσία, άλλωστε, φέρεται να ζητεί ισχυρά ανταλλάγματα προκειμένου να συναινέσει σε οποιαδήποτε μεταβίβαση του αντιαεροπορικού συστήματος. Η Μόσχα δεν φαίνεται διατεθειμένη να διευκολύνει χωρίς όρους την Άγκυρα να διορθώσει το στρατηγικό λάθος που την οδήγησε στην αποβολή από το αμερικανικό πρόγραμμα.
Ιδιαίτερη σημασία απέδωσε ο Μουντζουρούλιας και στην ισραηλινή τεχνολογία που ενσωματώνεται στα F-35. Όπως ανέφερε, κρίσιμα εξαρτήματα και συστήματα των μαχητικών είναι ισραηλινής κατασκευής, γεγονός που ενισχύει τη δυνατότητα παρέμβασης του Τελ Αβίβ.
Μετέφερε μάλιστα την πληροφορία ότι μία από τις προτάσεις που συζητούνται είναι, εφόσον ο Τραμπ επιμείνει στην παράδοση των έξι αεροσκαφών, η Τουρκία να παραλάβει μια υποβαθμισμένη εκδοχή τους, χωρίς προηγμένα ισραηλινά και άλλα κρίσιμα συστήματα.
Οι δύο «δικλίδες» που προστατεύουν το Ισραήλ
Στην παρέμβασή του ο Μουντζουρούλιας στάθηκε σε δύο βασικά εμπόδια που εξακολουθούν να βρίσκονται μπροστά στην Τουρκία: τις αμερικανικές κυρώσεις που συνδέονται με την αγορά των S-400 και το δόγμα διατήρησης του Ποιοτικού Στρατιωτικού Πλεονεκτήματος του Ισραήλ – το γνωστό QME.
Το συγκεκριμένο πλαίσιο υποχρεώνει τις ΗΠΑ να διασφαλίζουν ότι το Ισραήλ θα διατηρεί την ποιοτική στρατιωτική υπεροχή του στη Μέση Ανατολή. Πάνω σε αυτή τη βάση, σύμφωνα με τον ίδιο, το Τελ Αβίβ πιέζει το Κογκρέσο και τους Αμερικανούς γερουσιαστές να αποτρέψουν μια πώληση που θα μπορούσε να ενισχύσει υπέρμετρα την Τουρκία.
Στις πιέσεις αυτές συμμετέχουν, όπως ανέφερε, το εβραϊκό, το ελληνικό και το αρμενικό λόμπι στις ΗΠΑ, ενώ καταγράφονται αντιδράσεις τόσο από Ρεπουμπλικανούς όσο και από άλλους Αμερικανούς πολιτικούς. Το βασικό επιχείρημα είναι ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί διαρροή ευαίσθητης τεχνολογίας από την Τουρκία προς τη Ρωσία ή την Κίνα.
«Ο Τραμπ πετάει το τυράκι στον Ερντογάν»
Κατά την εκτίμηση του Μουντζουρούλια, η δημόσια αποθέωση του Ερντογάν από τον Τραμπ και η συζήτηση για τα F-35 δεν σημαίνουν κατ’ ανάγκη ότι ο Αμερικανός πρόεδρος έχει αποφασίσει να ικανοποιήσει την Άγκυρα.
Αντίθετα, θεωρεί ότι ο Τραμπ «πετάει το τυράκι» στον Τούρκο πρόεδρο, με βασικό στόχο να κρατήσει την Τουρκία εκτός της σύγκρουσης με το Ιράν. Η Ουάσιγκτον δεν θέλει την Άγκυρα να υποστηρίξει την Τεχεράνη, να ενισχύσει οργανώσεις που συνδέονται μαζί της ή να προκαλέσει ένα νέο μέτωπο την ώρα που οι αμερικανικές επιχειρήσεις κλιμακώνονται.
Ο ίδιος σημείωσε ότι ο Τραμπ δεν λειτουργεί μόνο με οικονομικά κριτήρια, αλλά γνωρίζει καλά την ψυχολογία της διαπραγμάτευσης και του Ερντογάν. Επιχειρεί, κατά την ανάλυσή του, να απομακρύνει χώρες όπως η Τουρκία και η Σαουδική Αραβία από τη ρωσική και την κινεζική επιρροή, προσφέροντας ανταλλάγματα χωρίς να σημαίνει ότι θα παραδώσει όλα όσα ζητούν.
Χτυπήματα στην «καρδιά» της ιρανικής οικονομίας
Αναφερόμενος στον πόλεμο με το Ιράν, ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας δήλωσε ότι μέσα σε λίγες ημέρες χτυπήθηκαν περισσότεροι από 140 στόχοι. Υπογράμμισε ότι οι αμερικανικές επιχειρήσεις δεν περιορίζονται πλέον σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις, αλλά επεκτείνονται σε ενεργειακές υποδομές και στρατηγικά λιμάνια.
Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στο λιμάνι του Τσαμπαχάρ, το οποίο χαρακτήρισε κρίσιμο κόμβο των εμπορικών και ενεργειακών συνδέσεων του Ιράν με χώρες της Ασίας, μεταξύ των οποίων η Ινδία και η Κίνα.
Στόχος της Ουάσιγκτον, σύμφωνα με την ανάλυσή του, είναι να «στραγγαλίσει» οικονομικά το Ιράν, να εξασφαλίσει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ και, στη μεγάλη εικόνα, να επιβραδύνει την κινεζική οικονομική διείσδυση.
Ο Μουντζουρούλιας εκτίμησε ότι οι Φρουροί της Επανάστασης εξακολουθούν να δυσκολεύουν την επίτευξη συμφωνίας, παρά τις επαφές που φέρεται να διατηρεί ο Τραμπ με στελέχη της ιρανικής ηγεσίας. Προέβλεψε, συνεπώς, μεγαλύτερα αμερικανικά και ισραηλινά χτυπήματα το επόμενο διάστημα.
«Το Ισραήλ ετοιμάζεται για την Τουρκία»
Η πιο ηχηρή αναφορά της παρέμβασής του αφορούσε τις ισραηλινοτουρκικές σχέσεις. Ο Μουντζουρούλιας μίλησε για αλλαγή δόγματος στο ισραηλινό Πολεμικό Ναυτικό, με την απόκτηση και εγχώρια κατασκευή αποβατικών πλοίων.
Κατά τον ίδιο, οι Ισραηλινοί προετοιμάζονται για επιχειρήσεις που θα απαιτούν μεταφορά δυνάμεων και κατάληψη εδαφών, ενώ ισραηλινά δημοσιεύματα κάνουν λόγο για ένα μελλοντικό μεγάλο μέτωπο απέναντι στην Τουρκία.
«Αφού τελειώσει το θέμα του Ιράν, οι Ισραηλινοί ετοιμάζονται για την επόμενη ημέρα, που ακούει στο όνομα Τουρκία», ανέφερε, διευκρινίζοντας ότι ένα μέρος αυτών των πληροφοριών μπορεί να εντάσσεται και στο πλαίσιο ψυχολογικών επιχειρήσεων.
Η κριτική στην ελληνική αντιπολίτευση
Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας επέκρινε και τις δηλώσεις περί «ήττας της Ελλάδας» στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ. Όπως υποστήριξε, δεν υπάρχει κάποια συγκεκριμένη απόφαση υπέρ της Τουρκίας ούτε συμφωνία συνδιαχείρισης στο Αιγαίο.
Προειδοποίησε, μάλιστα, ότι οι δημόσιες δηλώσεις Ελλήνων πολιτικών αναπαράγονται από τον τουρκικό Τύπο και χρησιμοποιούνται ως προπαγανδιστικό εργαλείο κατά της Ελλάδας.
Χωρίς να υποστηρίζει ότι «όλα είναι τέλεια», υπενθύμισε ότι η Ελλάδα αναμένει τα πρώτα F-35 το 2028, παραλαμβάνει αναβαθμισμένα F-16 Viper, ενισχύει τις υποδομές της Ανδραβίδας και προχωρά τα εξοπλιστικά προγράμματα του Πολεμικού Ναυτικού. Εξέφρασε, πάντως, μεγαλύτερη ανησυχία για τη διάθεση ευρωπαϊκών κρατών να αναβαθμίσουν την Τουρκία και να διευρύνουν την αμυντική συνεργασία μαζί της.
Κλείνοντας, προειδοποίησε ότι το καλοκαίρι θα είναι ιδιαίτερα θερμό σε γεωπολιτικό επίπεδο, καθώς η σύγκρουση με το Ιράν, το παρασκήνιο των F-35 και η όξυνση των σχέσεων Ισραήλ–Τουρκίας αποτελούν διαφορετικές πλευρές της ίδιας μεγάλης αναμέτρησης.