Ιδιαίτερο γεωπολιτικό συμβολισμό αποκτούν οι πρώτες διπλωματικές επαφές της νέας πρέσβεως του Ισραήλ στην Ελλάδα, Πνινάτ Γιανάι, η οποία μέσα σε δύο διαδοχικές συναντήσεις έφερε στο ίδιο κάδρο τρεις από τους σημαντικότερους κρίκους της ευρύτερης αρχιτεκτονικής συνεργασίας που αναπτύσσεται από την Ινδία μέχρι την Ανατολική Μεσόγειο.
Γράφει ο Χρήστος Κωνσταντινίδης
Μετά τη συνάντησή της με τον πρέσβη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Αθήνα, Σταύρο Αυγουστίδη, η Γιανάι επισκέφθηκε την πρεσβεία της Ινδίας και συναντήθηκε με τον Ινδό πρέσβη Ravi Shankar.
Η διαδοχή των δύο συναντήσεων δύσκολα περνά απαρατήρητη.
Κύπρος τη μία ημέρα, Ινδία την επόμενη, με την ίδια την Γιανάι να βρίσκεται στην Αθήνα και να εκπροσωπεί το Ισραήλ. Πρόκειται για τέσσερις χώρες που βρίσκονται, με διαφορετικό τρόπο και ρόλο, μέσα στον στρατηγικό χάρτη διασύνδεσης της Ινδίας με τη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη.
Η ίδια η νέα πρέσβης έδωσε τον τόνο γράφοντας:
«Από την Ιερουσαλήμ στο Νέο Δελχί και μέχρι την Αθήνα — η αληθινή φιλία δεν γνωρίζει σύνορα».
Από την Κύπρο στην Ινδία
Μόλις μία ημέρα νωρίτερα, η πρώτη συνάντηση της Γιανάι μετά την ανάληψη των καθηκόντων της είχε γίνει με τον Κύπριο πρέσβη Σταύρο Αυγουστίδη.
Εκεί είχε υπογραμμίσει τη «στενή συμμαχία» Ισραήλ–Κύπρου και τη σημασία της ισχυρής τριμερούς σχέσης Ισραήλ–Ελλάδας–Κύπρου.
Η νέα συνάντηση με τον Ravi Shankar διευρύνει αισθητά το κάδρο.
Η Γιανάι τόνισε ότι Ισραήλ και Ινδία έχουν οικοδομήσει με την πάροδο των ετών μια «ισχυρή, βαθιά και στρατηγική φιλία», η οποία βασίζεται στην εμπιστοσύνη, στις κοινές αξίες και στην εκτεταμένη συνεργασία σε πολλούς τομείς.
Ο Ravi Shankar είναι ο σημερινός πρέσβης της Ινδίας στην Αθήνα, σύμφωνα και με τα επίσημα στοιχεία της ινδικής πρεσβείας.
Είχα την τιμή να συναντήσω τον Πρέσβη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ελληνική Δημοκρατία, κ. Σταύρο Αυγουστίδη.
Το Ισραήλ διατηρεί στενή συμμαχία με την Κύπρο και σημαντικές διμερείς σχέσεις.
Χάρηκα ιδιαίτερα που άκουσα την οπτική του Εξοχότατου Πρέσβη για την ισχυρή τριμερή… pic.twitter.com/Wno1XyPODY— Israel in Greece 🇮🇱🇬🇷 (@IsraelinGreece) August 19, 2026
Το μήνυμα του IMEC
Η επιλογή των πρώτων επαφών της νέας Ισραηλινής πρέσβεως μπορεί να διαβαστεί και μέσα από το πρίσμα του India–Middle East–Europe Economic Corridor, του γνωστού IMEC.
Ο διάδρομος σχεδιάστηκε για να συνδέσει οικονομικά και υποδομιακά την Ινδία με την Ευρώπη μέσω της Μέσης Ανατολής και του Ισραήλ. Η βόρεια διαδρομή του προβλέπει σύνδεση μέσω Ιορδανίας και Ισραήλ προς τη Μεσόγειο, με το λιμάνι της Χάιφα να αποτελεί κρίσιμο κόμβο.
Η Ελλάδα έχει παρουσιαστεί επανειλημμένα ως πιθανή ευρωπαϊκή πύλη του διαδρόμου, λόγω της γεωγραφικής της θέσης και των λιμενικών της υποδομών, ενώ η Κύπρος διαθέτει ιδιαίτερη σημασία ως χώρα της Ανατολικής Μεσογείου, με στενές σχέσεις τόσο με το Ισραήλ όσο και με την Ελλάδα.
Δεν έχει ανακοινωθεί ότι οι δύο συγκεκριμένες συναντήσεις είχαν επίσημα στην ατζέντα τους τον IMEC. Ωστόσο, η αλληλουχία τους έχει αναμφισβήτητο στρατηγικό συμβολισμό: Ισραήλ, Κύπρος, Ελλάδα και Ινδία εμφανίζονται μέσα στις πρώτες ημέρες της νέας ισραηλινής διπλωματικής παρουσίας στην Αθήνα ως τμήματα ενός ευρύτερου δικτύου συνεργασίας.
«Ισχυρή και στρατηγική φιλία» με την Ινδία
Στην ανάρτησή της μετά τη συνάντηση, η Γιανάι έδωσε ιδιαίτερο βάρος στον χαρακτήρα των ισραηλινοϊνδικών σχέσεων.
«Το Ισραήλ και η Ινδία μοιράζονται πολλά περισσότερα από κοινά συμφέροντα», ανέφερε.
Κατά την ίδια, οι δύο χώρες έχουν οικοδομήσει μια μακροχρόνια σχέση που στηρίζεται στην εμπιστοσύνη και σε ευρύ φάσμα συνεργασίας.
Η σχέση Ινδίας–Ισραήλ έχει αποκτήσει πράγματι μεγάλη στρατηγική βαρύτητα τις τελευταίες δεκαετίες, ιδιαίτερα σε τομείς όπως η άμυνα, η τεχνολογία, η κυβερνοασφάλεια, η γεωργική τεχνολογία, η καινοτομία και η συνεργασία πληροφοριών.
Η νέα πρέσβης σημείωσε ότι αντάλλαξε απόψεις με τον Ravi Shankar για τις κοινές προκλήσεις και ευκαιρίες, προσθέτοντας ότι προσβλέπει σε στενή συνεργασία μαζί του στην Αθήνα.
Η Αθήνα ως σημείο συνάντησης στρατηγικών αξόνων
Αυτό ακριβώς αποτελεί το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της συγκεκριμένης συνάντησης.
Δεν έγινε στην Ιερουσαλήμ ούτε στο Νέο Δελχί.
Έγινε στην Αθήνα.
Η ελληνική πρωτεύουσα μετατρέπεται έτσι σε τόπο επαφής δύο χωρών που αποτελούν θεμελιώδη τμήματα της σχεδιαζόμενης διασύνδεσης Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης.
Η Γιανάι ανέλαβε τα καθήκοντά της στην Αθήνα μόλις στις 17 Αυγούστου, δηλώνοντας από την αρχή ότι η Ελλάδα αποτελεί βασικό εταίρο του Ισραήλ στην Ανατολική Μεσόγειο και ότι επιθυμεί περαιτέρω ενίσχυση της συνεργασίας.
Οι πρώτες κινήσεις της φαίνεται να υπηρετούν ακριβώς αυτή τη λογική.
Πρώτα η Κύπρος, ο άμεσος εταίρος της Ελλάδας και του Ισραήλ στην Ανατολική Μεσόγειο.
Στη συνέχεια η Ινδία, ο ανατολικός πυλώνας του IMEC.
Και στο κέντρο όλων αυτών η Αθήνα.
Ένας διάδρομος που είναι κάτι περισσότερο από εμπορική διαδρομή
Ο IMEC δεν αφορά απλώς εμπορευματοκιβώτια και σιδηροδρομικές γραμμές.
Η σύλληψή του αφορά τη δημιουργία μιας συνολικής υποδομής οικονομικής και στρατηγικής διασύνδεσης ανάμεσα στην Ινδία, τον Αραβικό Κόλπο, τη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη.
Γι’ αυτό και έχει ευρύτερη γεωπολιτική σημασία.
Στην πράξη, φιλοδοξεί να δημιουργήσει έναν εναλλακτικό διάδρομο εμπορίου, ενέργειας, δεδομένων και υποδομών ανάμεσα στην Ασία και την Ευρώπη.
Η υλοποίησή του έχει αντιμετωπίσει σοβαρά εμπόδια λόγω των πολέμων και των περιφερειακών εντάσεων. Πρόσφατες αναλύσεις σημειώνουν ότι ειδικά το βόρειο σκέλος μέσω Ιορδανίας και Ισραήλ προϋποθέτει ένα σταθερότερο περιφερειακό διπλωματικό περιβάλλον.
Αυτό δεν αναιρεί όμως τη στρατηγική σημασία του σχεδίου.
Αντιθέτως, κάνει ακόμη σημαντικότερη τη δημιουργία επιμέρους δικτύων συνεργασίας μεταξύ των χωρών που ενδιαφέρονται για τη μελλοντική του λειτουργία.
Η σχέση Ελλάδας–Ινδίας ανεβαίνει επίπεδο
Στο συγκεκριμένο πλαίσιο αποκτά σημασία και η ταχεία ανάπτυξη των σχέσεων Αθήνας–Νέου Δελχί.
Η Ελλάδα αποτελεί για την Ινδία φυσικό σημείο πρόσβασης προς τη νοτιοανατολική Ευρώπη και την ευρύτερη ευρωπαϊκή αγορά.
Το Ισραήλ, από την άλλη πλευρά, βρίσκεται πάνω στον πιθανό γεωγραφικό άξονα του IMEC προς τη Μεσόγειο.
Έτσι, η τριγωνική σχέση Ελλάδας–Ινδίας–Ισραήλ αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον.
Και εάν προστεθεί η Κύπρος, δημιουργείται ένα ευρύτερο πλέγμα κρατών που έχουν κοινό ενδιαφέρον για θαλάσσια ασφάλεια, ενεργειακή συνεργασία, ψηφιακές συνδέσεις και υποδομές στην Ανατολική Μεσόγειο.
Πρώτα Κύπρος, μετά Ινδία – Η σειρά έχει σημασία
Στη διπλωματία, ιδιαίτερα κατά τις πρώτες ημέρες μιας νέας θητείας, η επιλογή συνομιλητών έχει συμβολική σημασία.
Η Γιανάι δεν περιορίστηκε σε γενικές δηλώσεις περί ελληνοϊσραηλινής φιλίας.
Η πρώτη της συνάντηση ανέδειξε το τρίγωνο Ελλάδα–Κύπρος–Ισραήλ.
Η επόμενη έφερε στο κάδρο την Ινδία.
Οι δύο κινήσεις μαζί αποτυπώνουν σχεδόν πάνω στον χάρτη μια γεωπολιτική διαδρομή:
Νέο Δελχί – Ιερουσαλήμ – Κύπρος – Αθήνα – Ευρώπη.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η νέα Ισραηλινή πρέσβης ανακοίνωσε κάποια νέα συμφωνία για τον IMEC.
Δείχνει όμως ποιες σχέσεις θεωρεί σημαντικές η ισραηλινή διπλωματία στην Αθήνα κατά την έναρξη της θητείας της.