Η πρόσφατη συμφωνία της Γενεύης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν δεν αποτελεί οριστική ειρήνη, αλλά ένα στρατηγικό «διάλειμμα» στην ευρύτερη γεωπολιτική σύγκρουση της περιοχής. Σύμφωνα με τον καθηγητή γεωπολιτικής Γιώργο Φίλη, η παρούσα κατάσταση μπορεί να περιγραφεί με το λογοπαίγνιο “Make Iran Great Again” (MIGA), καθώς η συμφωνία φαίνεται να διαφυλάσσει τα συμφέροντα της άρχουσας τάξης του Ιράν και των Φρουρών της Επανάστασης, χωρίς να επιλύει τα βασικά προβλήματα αποσταθεροποίησης.
Η Αποτυχία της Αλλαγής Καθεστώτος και η Οικονομική Αστάθεια
Ο αρχικός αντικειμενικός σκοπός των ΗΠΑ και του Ισραήλ ήταν η αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν, ώστε η χώρα να επιστρέψει στον γεωπολιτικό προσανατολισμό που είχε πριν από το 1979. Ωστόσο, το σχέδιο αυτό δεν τελεσφόρησε, καθώς απαιτούσε φίλιες δυνάμεις επί του εδάφους και λαϊκή υποστήριξη που δεν υπήρξαν στον επιθυμητό βαθμό.
Ως αποτέλεσμα, η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται σε τροχιά αποσταθεροποίησης. Τα Στενά του Ορμούς, παρά τις υποσχέσεις για ελεύθερη διέλευση, παραμένουν ένα κρίσιμο σημείο τριβής με το Ιράν να επιδιώκει την επιβολή «διοδίων». Η Ελλάδα επηρεάζεται άμεσα, καθώς το 40% του πετρελαίου της εισάγεται από το Ιράκ, ενώ η αστάθεια στις τιμές των καυσίμων προκαλεί αλυσιδωτές εκρήξεις ακρίβειας.
Η Τουρκία στον «Μουσουλμανικό Τριακονταετή Πόλεμο»
Στο περιφερειακό επίπεδο, εξελίσσεται αυτό που ο κ. Φίλης ονομάζει «μουσουλμανικό τριακονταετή πόλεμο», μια σύγκρουση μεταξύ Σουνιτών και Σιιτών, αλλά και μεταξύ κοσμικών και ισλαμιστών, ανάλογη με τον πόλεμο Καθολικών και Προτεσταντών στην Ευρώπη του 17ου αιώνα.
Η Τουρκία, ενεργώντας ως «επιτήδειος ουδέτερος», προσπαθεί να αναβαθμίσει τον ρόλο της, αλλά κινδυνεύει να βυθιστεί περισσότερο στον «βούρκο» της Μέσης Ανατολής. Παράλληλα, ο στρατηγικός της σχεδιασμός έναντι του Ελληνισμού παραμένει αμετάβλητος και μαξιμαλιστικός, στοχεύοντας στην κατάληψη των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου, τη δορυφοροποίηση της Κύπρου και την «κοσοβοποίηση» της Θράκης.
Η Ανάγκη για μια «Νέα Μεγάλη Ιδέα»
Η Ελλάδα καλείται να αντιμετωπίσει μια «γεωπολιτική τέλεια καταιγίδα». Η πολιτική του κατευνασμού και οι «ιδεοληψίες της μεταπολίτευσης» πρέπει να δώσουν τη θέση τους σε ένα αυτόνομο εθνοκεντρικό δόγμα.
Η χώρα διαθέτει τα φόντα να καταστεί παράγων σταθερότητας στον κρίσιμο υδάτινο άξονα από τη Μαύρη Θάλασσα έως την Ερυθρά Θάλασσα, αξιοποιώντας την «έξυπνη ισχύ» της — τον συνδυασμό δηλαδή της ήπιας ισχύος του πολιτισμού της με την ενισχυμένη στρατιωτική της αποτροπή.
Καταληκτικά, ο κ. Φίλης τονίζει ότι ο Ελληνισμός χρειάζεται ένα νέο οικουμενικό όραμα, μια «Νέα Μεγάλη Ιδέα» που θα υπερβαίνει την απλή διαχείριση των οικονομικών δεικτών και θα προετοιμάσει τον λαό για τις δύσκολες εποχές που έρχονται, καθώς η κορύφωση των γεωπολιτικών αλλαγών είναι ακόμα μπροστά μας.