Τηλεφωνική επικοινωνία με τον Σύρο υπουργό Εξωτερικών Ασάαντ αλ Σαϊμπάνι λίγες ημέρες πριν από την επίθεση του Ισραήλ στην αεροπορική βάση Αμπού αλ Ντουχούρ της Συρίας είχε ο επικεφαλής της Μοσάντ, Ρόμαν Γκόφμαν.
Γράφει ο Χρήστος Κωνσταντινίδης
Η επικοινωνία πραγματοποιήθηκε στις 14 Αυγούστου 2026, τέσσερις ημέρες πριν από το ισραηλινό πλήγμα, και στο επίκεντρο βρέθηκε η αυξανόμενη στρατιωτική παρουσία της Τουρκίας στη Συρία και η υποστήριξη που παρέχει η Άγκυρα στις συριακές ένοπλες δυνάμεις.
Ερωτήσεις για τουρκικά όπλα και drones
H τουρκική στρατιωτική εμπλοκή αποτέλεσε το βασικό θέμα της συζήτησης, όπως ανέφεραν τρεις πήγες στο Reuters, μια εκ των οποίων ανέφερε, ότι ο Γκόφμαν ζήτησε πληροφορίες για το κατά πόσο η Τουρκία αυξάνει τη στρατιωτική της παρουσία στη Συρία, αλλά και για τις πωλήσεις όπλων, την παροχή μη επανδρωμένων αεροσκαφών και άλλες μορφές στρατιωτικής βοήθειας.
Δεύτερη πηγή, ανώτερος αξιωματούχος, ανέφερε ότι ο επικεφαλής της Mossad ρώτησε ειδικά τον Σύρο υπουργό Εξωτερικών για την προμήθεια όπλων από την Τουρκία προς τον συριακό στρατό.
Τρίτη πηγή επιβεβαίωσε ότι η συνομιλία πραγματοποιήθηκε και ότι αφορούσε την τουρκική στρατιωτική παρουσία στη Συρία.
Η επαφή αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς αποτελεί μία από τις υψηλότερου επιπέδου γνωστές επικοινωνίες μεταξύ του Ισραήλ και της νέας συριακής διοίκησης υπό τον πρόεδρο Άχμεντ αλ Σαράα.
Τέσσερις ημέρες μετά ήρθε το ισραηλινό πλήγμα
Στις 18 Αυγούστου, το Ισραήλ εξαπέλυσε οκτώ αεροπορικά πλήγματα εναντίον της βάσης Αμπού αλ Ντουχούρ στη βορειοδυτική Συρία, χτυπώντας τον διάδρομο προσγείωσης και αποθήκες. Σύμφωνα με συριακές πηγές, δεν υπήρξαν θύματα.
Η χρονική ακολουθία είναι κρίσιμη!
Στις 14 Αυγούστου η Mossad ζητεί εξηγήσεις από τη Δαμασκό για την τουρκική στρατιωτική δραστηριότητα και στις 18 Αυγούστου η ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία πλήττει τη βάση που το Τελ Αβίβ θεωρούσε πιθανό σημείο ανάπτυξης τουρκικών δυνάμεων.
Μετά το χτύπημα, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι η Συρία βρισκόταν στα πρόθυρα να επιτρέψει ανάπτυξη τουρκικών στρατευμάτων στην εγκατάσταση και ότι η Δαμασκός είχε αγνοήσει επανειλημμένες ισραηλινές προειδοποιήσεις.
Ο μηχανισμός του Ερντογάν, η μάχη του Αιγαίου και η σύγκρουση με το Ισραήλ
Η «κόκκινη γραμμή» του Ισραήλ
Η ισραηλινή ηγεσία έχει πλέον καταστήσει σαφές ότι αντιμετωπίζει πιθανή μόνιμη τουρκική στρατιωτική εγκατάσταση στη Συρία ως απειλή εθνικής ασφαλείας.
Ο Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ δεν θα ανεχθεί μια τουρκική στρατιωτική εδραίωση στη Συρία που θα μπορούσε να το απειλήσει.
Η ισραηλινή ανησυχία δεν φαίνεται να αφορά απλώς την παρουσία Τούρκων στρατιωτικών συμβούλων. Το ενδιαφέρον της Μοσάντ για όπλα, drones και τις δυνατότητες του συριακού στρατού δείχνει ότι το Τελ Αβίβ εξετάζει το συνολικό στρατιωτικό αποτύπωμα που μπορεί να δημιουργήσει η συνεργασία Άγκυρας–Δαμασκού.
Το Ισραήλ φοβάται, μεταξύ άλλων, ότι προηγμένα τουρκικά συστήματα αεράμυνας ή άλλα οπλικά συστήματα θα μπορούσαν να περιορίσουν την ελευθερία επιχειρήσεων της ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας στον συριακό εναέριο χώρο.
Η Δαμασκός αρνείται τουρκική βάση
Από την πλευρά του, ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών Ασάαντ αλ Σαϊμπάνι υποστήριξε ότι δεν υπήρχε σχέδιο δημιουργίας τουρκικής στρατιωτικής βάσης στην Αμπού αλ Ντουχούρ.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η εγκατάσταση ανακαινιζόταν για χρήση από τη συριακή Πολεμική Αεροπορία και παρέμενε σε μεγάλο βαθμό άδεια και μη επιχειρησιακή.
Παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι Τούρκοι στρατιωτικοί είχαν επισκεφθεί τη βάση στο πλαίσιο εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων και της ευρύτερης στρατιωτικής συνεργασίας μεταξύ Τουρκίας και Συρίας.
Ακριβώς αυτή η διάκριση φαίνεται να βρίσκεται στο κέντρο της διαφωνίας: η Δαμασκός μιλά για εκπαίδευση και συνεργασία, ενώ το Ισραήλ θεωρεί ότι οι κινήσεις αυτές μπορεί να αποτελούν το πρώτο στάδιο μιας πιο μόνιμης τουρκικής στρατιωτικής εγκατάστασης.
Μπάρακ: Το ισραηλινό χτύπημα στη Συρία παραλίγο να σηκώσει τουρκικά μαχητικά
Η Άγκυρα απορρίπτει τις ισραηλινές κατηγορίες
Η Τουρκία έχει απορρίψει τις ισραηλινές αιτιάσεις ως «ανυπόστατες», κατηγορώντας το Ισραήλ ότι χρησιμοποιεί το ζήτημα της τουρκικής παρουσίας για να δικαιολογήσει παράνομα πλήγματα στη Συρία.
Η Άγκυρα επιμένει ότι θα συνεχίσει τη συνεργασία της με τη συριακή κυβέρνηση και κατηγορεί τον Νετανιάχου για αποσταθεροποιητική πολιτική στην περιοχή.
Η τουρκική κυβέρνηση δεν έχει, πάντως, δώσει δημόσια λεπτομέρειες για ενδεχόμενα σχέδια μόνιμης ανάπτυξης δυνάμεων ή προηγμένων οπλικών συστημάτων στη συγκεκριμένη βάση.
Παρέμβαση των ΗΠΑ για αποφυγή σύγκρουσης
Η κλιμάκωση έχει προκαλέσει ανησυχία και στην Ουάσιγκτον.
Ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για τη Συρία και το Ιράκ και πρέσβης στην Τουρκία, Τομ Μπάρακ, χαρακτήρισε τα ισραηλινά πλήγματα «αχρείαστη κλιμάκωση» και αποκάλυψε ότι οι ΗΠΑ εργάζονται για τη δημιουργία μηχανισμού αποτροπής συγκρούσεων μεταξύ Ισραήλ, Τουρκίας και Συρίας.
Η ανάγκη για έναν τέτοιο μηχανισμό αποκαλύπτει πόσο εύκολα μπορεί πλέον η αντιπαράθεση να ξεφύγει από το επίπεδο των δηλώσεων.
Ισραηλινές και τουρκικές δυνάμεις δραστηριοποιούνται στον ίδιο γεωγραφικό χώρο, με διαφορετικές στρατηγικές επιδιώξεις και ολοένα πιο ανταγωνιστικές αντιλήψεις για το μέλλον της Συρίας.
Στα ύψη η ένταση Νετανιάχου και Ερντογάν μετά το ισραηλινό χτύπημα στη Συρία!
Η Συρία γίνεται πεδίο ανταγωνισμού Ισραήλ–Τουρκίας
Η αποκάλυψη της τηλεφωνικής συνομιλίας Γκόφμαν–Σαϊμπάνι ενισχύει την εικόνα ότι η Συρία βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο μιας ευρύτερης ισραηλινοτουρκικής σύγκρουσης επιρροής.
Η Τουρκία προσπαθεί να εδραιώσει τη θέση της ως βασικός πολιτικός, στρατιωτικός και οικονομικός εταίρος της νέας συριακής ηγεσίας.
Το Ισραήλ, από την άλλη πλευρά, δηλώνει ότι δεν πρόκειται να επιτρέψει αυτή η σχέση να μετατραπεί σε στρατιωτική παρουσία που θα αλλάξει την ισορροπία ισχύος στα βόρεια σύνορά του.
Το γεγονός ότι ο ίδιος ο επικεφαλής της Μοσάντ επικοινώνησε με τον Σύρο υπουργό Εξωτερικών πριν από την επίθεση δείχνει ότι οι ισραηλινές ανησυχίες είχαν μεταφερθεί απευθείας στο ανώτατο επίπεδο της συριακής κυβέρνησης.
Και το γεγονός ότι τέσσερις ημέρες αργότερα ακολούθησε στρατιωτικό πλήγμα δείχνει ότι, τουλάχιστον από την οπτική του Ισραήλ, οι εξηγήσεις ή οι διαβεβαιώσεις της Δαμασκού δεν κρίθηκαν επαρκείς.
Η υπόθεση της Αμπού αλ Ντουχούρ δεν αφορά πλέον μία μόνο αεροπορική βάση. Αφορά το ποια δύναμη θα καθορίσει τους στρατιωτικούς συσχετισμούς στη μεταπολεμική Συρία – και μέχρι πού είναι διατεθειμένα να φτάσουν Ισραήλ και Τουρκία για να υπερασπιστούν τις δικές τους «κόκκινες γραμμές».