Τις πρώτες 15 μέρες μετά το άνοιγμα των οδοφραγμάτων, 260.000 Ελληνοκύπριοι και σχεδόν 100.000 Τουρκοκύπριοι πέρασαν στην άλλη πλευρά της πατρίδας τους.
Οι εικόνες των πρώτων ημερών με χιλιάδες Ελληνοκύπριους στο Λήδρα Πάλας ήταν συγκλονιστικές και θα μείνουν για πάντα στην ιστορία. Ήταν 23 Απριλίου 2003, μετά από 29 χρόνια σκληρού και απόλυτου διαχωρισμού, ως να έφτασε η ώρα να σημάνουν οι καμπάνες της ελευθερίας. Ο πόθος για την κατεχόμενη γη, που κρυβόταν στις ψυχές τους βρήκε ξαφνικά διέξοδο και ξεχείλισε. Πέρασαν, όμως, 23 χρόνια από τότε και ο ενθουσιασμός έδωσε τη θέση του στη συνήθεια. Που στην τουρκική πολιτική λέγεται αποδοχή των πραγματικοτήτων.
Σήμερα, συζητούνται τα νέα οδοφράγματα που θα ανοίξουν στο πλαίσιο δήθεν των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης ως να είναι η πιο φυσιολογική εξέλιξη σε μια χώρα υπό κατοχή. Στο όνομα της επανένωσης. Μετά από τόσα χρόνια η ελπίδα επανένωσης, που στη βασική της έννοια σημαίνει την αποκατάσταση προηγούμενης κατάστασης ενότητας ανθρώπων, χωρών, οικογενειών, έχει απομακρυνθεί ακόμα περισσότερο.
Η πολιτική των οδοφραγμάτων, μετά από 23 χρόνια, δείχνει σήμερα την επίδρασή της στη χώρα και στους πολίτες. Και η επίδραση δεν είναι ενωτική, τα οδοφράγματα δεν ενώνουν την Κύπρο και το λαό, δημιουργούν βαθύτερες συνθήκες διαχωρισμού, το στάτους κβο έβγαλε ρίζες και πάνε όλο και πιο βαθιά στη γη της Κύπρου.
Λίγες ημέρες μετά το πρώτο οδόφραγμα στο Λήδρα Πάλας, άνοιξε (27 Απριλίου 2003), οδόφραγμα στα Στροβίλια και στο Πέργαμος και ούτε μήνα αργότερα το οδόφραγμα του Αγίου Δομετίου. Μετά η Λήδρας ήταν η πιο μεγάλη γιορτή. Πολύχρωμα μπαλόνια πετούσαν στον ουρανό, στήθηκαν χοροί και νταούλια! Δίναμε το μήνυμα πως έπεσε το τείχος του διαχωρισμού, ακριβώς όπως έπεσε το τείχος του Βερολίνου κι ενώθηκε θριαμβευτικά η Γερμανία. Κι από τότε άλλη έγνοια δεν έχουν οι ηγέτες μας και διάφοροι οργανωμένοι κι ανοργάνωτοι σουρεαλιστές, παρά μόνο ποιο θα είναι το επόμενο οδόφραγμα.
Βοήθησαν τόσα χρόνια τα οδοφράγματα να διαπιστώσουμε ότι δεν έχει κανένας την διάθεση για νέες περιπέτειες, δεν θέλουμε να σκοτωνόμαστε στους δρόμους, θέλουμε να ζούμε ειρηνικά, Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι. Αλλά βοήθησαν την κουλτούρα της ενωμένης πατρίδας; Πώς; Πότε; Ποια στοιχεία το έδειξαν όλα αυτά τα χρόνια;
Στην πραγματικότητα τα οδοφράγματα, που η άλλη πλευρά τα αποκαλεί σύνορα, βοηθούν περισσότερο να αποκτήσουμε κουλτούρα διαχωρισμού. Βοηθούν να φωλιάσουν στο μυαλό περισσότερων ανθρώπων τα τετελεσμένα της κατοχής και του διαχωρισμού. Της διαιώνισης του στάτους κβο. Αυτή είναι η ουσία. Η οποία παίρνει πλέον μορφή οικονομικής συναλλαγής και τίποτε άλλο.
Ιδού: Με βάση τον Κανονισμό της Πράσινης Γραμμής, το εμπόριο το οποίο ξεκίνησε με 3.487 ευρώ τον Αύγουστο του 2004, έφτασε συνολικά τα €167.293.000 μέχρι το τέλος του 2025. Το 2025 πωλήθηκαν από τα κατεχόμενα στις ελεύθερες περιοχές αγαθά αξίας 13.900.313 ευρώ, σύμφωνα με στοιχεία του Τουρκοκυπριακού Εμπορικού Επιμελητηρίου. Ανάμεσά τους ξύλινα έπιπλα, δομικά υλικά, προϊόντα απορριμμάτων, παλιοσίδερα, στρώματα, φρέσκα ψάρια… Γνωστά και όλα τα άλλα αυτής της συναλλαγής. Νόμιμα και παράνομα. Τα ψώνια των επισκεπτών, τα καύσιμα, τα φάρμακα, τα κρέατα, οι ξένοι τουρίστες, οι Κύπριοι τουρίστες…
Εξελίχθηκε μια χαρά η ομαλοποίηση και αφήνει πια μεγάλους τζίρους. Ποια κουλτούρα δημιούργησε, λοιπόν αυτή η κατάσταση; Ότι οι δύο κοινότητες μπορούν να ζήσουν μαζί χωρίς προβλήματα σε ένα κοινό κράτος; Ή ότι μπορούν να ζήσουν πλάι – πλάι κι ανάμεσά τους οι Τούρκοι στρατιώτες και τα οδοφράγματα;
Στη μια πλευρά της Κύπρου υποδέχονται οι Ελληνοκύπριοι τους Ευρωπαίους ηγέτες σε μια σύνοδο που συζητά το μέλλον της Ευρώπης (και της Κύπρου μαζί) και στην άλλη πλευρά υποδέχονται οι Τουρκοκύπριοι το τουρκικό υποβρύχιο TCG Gür (S-357) στο λιμάνι της Κερύνειας και την πυραυλάκατο TCG İmbat (P-335) στο λιμάνι Αμμοχώστου. Την ίδια μέρα. Χτες, που ήταν και η επέτειος των οδοφραγμάτων!
